Reportage

Louis van Gaal wil begrepen worden en legt zijn tactiek nog één keer uit

WK in Qatar Bondscoach Louis van Gaal hoopt Nederland achter zijn team te krijgen. Daarom neemt hij tijd om zijn ideeën toe te lichten. Brazilië zou sprankelen en Nederland niet? Dát is meten met twee maten.

Louis van Gaal: „Ik heb gekozen voor een systeem dat het beste past bij de spelers.”
Louis van Gaal: „Ik heb gekozen voor een systeem dat het beste past bij de spelers.” Foto Koen van Weel/ANP

De schrijvende pers mocht in aanloop naar Nederland - Argentinië, aanstaande vrijdag, op visite bij Louis van Gaal. Hij nam even de tijd in een zaaltje van het St. Regis-hotel voor een ontmoeting met negen journalisten uit Nederland. „Ik vind het belachelijk hoe jullie tijdens persconferenties worden behandeld”, zegt Van Gaal, erop doelend dat internationale media hem volgens FIFA-regels altijd éérst mogen bevragen. „De Nederlandse media moeten natuurlijk mij als eerste vragen kunnen stellen. Het is belangrijk dat jullie mij goed begrijpen.”

Het is duidelijk dat Van Gaal en een deel van de media in Qatar niet op één lijn zitten. En daarbij gaat het om de manier van spelen van Oranje. Zeer effectief, maar niet volgens de ‘Hollandse huisstijl’ met een doelman, vier verdedigers, drie middenvelders en drie aanvallers (4-3-3). Van Gaal veroverde nota bene met Ajax in 1995 de harten van vele voetballiefhebbers, in dát systeem. „Ik weet ook wel dat het voetbal uit die tijd aantrekkelijker was dan het spel dat we nu met Oranje spelen”, zegt de bondscoach. „Maar we zijn hier in Qatar een deelnemer in deze tijd. Ik ben als coach geëvolueerd. Ik voorzag een hele tijd terug al dat het voetbal zou veranderen.”

Van Gaal zit in een gekoeld zaaltje met uitzicht op zee op zijn praatstoel. Voor de meeste vragen neemt hij rustig de tijd, reageert zo nu en dan kortaf op kritiek en begint meerdere keren uit zichzelf over het belang van het groepsproces. „Dit WK wordt bepaald door de tijd die je hebt. En die is kort. Er is nauwelijks voorbereiding”, zegt Van Gaal. „Ik heb gekozen voor een systeem dat het beste past bij de spelers die we hebben. En dan kies ik voor het 1-3-4-3-systeem. Met een compacte defensie en ‘provocerende pressie’. Zodat we snel kunnen omschakelen als we de bal veroveren. Al noemen jullie dat vaak counteren.”

‘Het kan aanvallender’

Volgens Van Gaal is hij één van de eersten die eind jaren negentig overschakelde op een meer behoudende speelstijl. Landen als Frankrijk, Argentinië en Brazilië hanteren nu in de ogen van Van Gaal dezelfde filosofie op het WK. En Italië en Duitsland deden dat in de vorige eeuw al, maar minder doordacht. Van Gaal: „Ik lees in Nederlandse media over Brazilië dat ze sprankelen. Dat is met twee maten meten. Want die laten de bal net zo goed aan de tegenstander om te wachten tot ze de fout in gaan. Wij maakten tegen de VS ook een fantastisch doelpunt over twintig schijven. Neemt niet weg dat ik vind dat we nog wel wat aanvallender kunnen spelen.”

Lees ook: de analyse van de achtste finale, van Nederland tegen de VS. Over poldercatenaccio en wingbacks.

Het Nederlands elftal zit volgens Van Gaal in een stijgende lijn. Volgens hem ligt de lastigste periode achter Oranje en kan het alleen maar beter gaan. De fitheid van Memphis Depay is van groot belang. Toch moet Oranje het volgens Van Gaal nog meer dan andere landen hebben van de teamspirit. „Ik geloof in het team en niet in individuen”, vertelt Van Gaal. „We zijn drie weken onderweg en de sfeer is nog steeds fantastisch. We hebben de spa in het hotel afgehuurd en zijn met z’n allen op een bootje in zee gaan varen. Heel goed voor het groepsgevoel.” En dan lachend: „Dat zouden jullie als journalisten eens moeten doen. Groeien jullie ook wat meer naar elkaar toe.”