Hét vehikel voor een zakelijk of romantisch kort bericht. XX!

Dertig jaar sms Op 3 december 1992 werd het eerste sms-bericht verstuurd. Die elementaire manier van communiceren blijft alomtegenwoordig.

Een foto van een vroege mobiele telefoon met het eerste sms-bericht ooit verstuurd, tijdens een veiling in Parijs in 2021
Een foto van een vroege mobiele telefoon met het eerste sms-bericht ooit verstuurd, tijdens een veiling in Parijs in 2021 Foto Christophe Petit Tesson/EPA

Omgangsvormen, taal en politiek zijn er ingrijpend door veranderd. En toch sta je er zelden meer bij stil, want het sms-bericht, met zijn maximaal 160 tekens, is door zijn vanzelfsprekendheid bijna onzichtbaar geworden. Toch was die manier van communiceren eens nieuw.

Deze zaterdag is het dertig jaar geleden dat een Britse technicus vijftien tekens, inclusief spatie, verstuurde aan een groep managers van telefoonbedrijf Vodafone: „Merry Christmas”. Het eerste bericht volgens het Short Messaging Service-protocol via de GSM-standaard voor mobiele telefonie was een feit.

Niet dat Vodafone er geld aan dacht te verdienen. Want waarom zou je zinnetjes construeren door twee keer op toets ‘2’ te tikken om een A te krijgen en drie keer ‘2’ voor een B – op de eerste Nokia’s waarmee dat vanaf 1993 kon – als je ook gewoon kon bellen?

Toch bleek sms in een enorme behoefte te voorzien; veel alledaagse communicatie past in 160 tekens. In 1992 stond e-mail nog in de kinderschoenen, piepers waren voor artsen en politiemensen, MSN Messenger, Twitter en Whatsapp lagen achter de horizon. Zo werd sms hét vehikel voor een kort bericht, zakelijk of romantisch („<3”), zonder dat je er een echt gesprek voor hoefde te voeren. Het uitmaken per sms moet ook in die tijd en om dezelfde reden zijn ontstaan. Tien jaar na het debuut verstuurde de wereld jaarlijks 250 miljard sms-berichten. En verdienden GSM-aanbieders er goudgeld mee.

Gr8!

Om nóg meer in 160 tekens te kunnen zeggen heeft sms een nieuwe woordenschat gebaard die, niet toevallig, een emotionele dimensie toevoegt aan de digitale uitwisseling. ‘Lol’ is een lachende smiley in tekstvorm (‘laughing out loud’); betekent ‘u2’ ‘jij ook’; en is ‘gr8!’ het Engelse ‘geweldig’ en zo nog honderden sms-afko’s.

Sms kwam niet uit het niets. Je kunt wel terug naar Samuel Morse, die in 1844 via de telegraaflijn in strepen en punten het bericht „What hath God wrought” seinde. God had inderdaad iets ontketend: een technologische evolutie van telegraaf naar telex, telefoon, radio, tv en datapakketjes van het internet waarin al die genres samenkomen. Zodat je nu een clip uit een oud tv-programma op je telefoon kunt zien. Of via Whatsapp een voice-memo naar de andere kant van de wereld kunt sturen.

Sms is potentieel dynamiet. Vraag maar aan Mark Rutte, die zijn sms’jes wist. Of aan Sywert van Lienden, die dat is vergeten

Sms’en – ‘texting’ in het Engels, ‘simsen’, zegt de Duitser; ‘envoyer un texto’ in het Frans – is super-efficiënt. Vraag het Mark Rutte, wiens bevelslijnen via zijn prehistorische Nokia heten te lopen. Sms is potentieel dynamiet. Vraag het ook aan Rutte, die zijn sms’jes wist. Of aan Sywert van Lienden, die dat is vergeten.

Sms is geschiedschrijving. Zie de rechtsgang rond de bestorming van het Capitool in Washington DC op 6 januari 2021, waarin berichtenverkeer tussen oud-president Trump en zijn kring een hoofdrol speelt, of de rel rond de feestjes tijdens corona-lockdown in 10 Downing Street.

„Stel je voor dat we zulk real time-materiaal hadden over de Franse Revolutie of Hitlers Bierkellerputsch [1923]”, schreef Simon Kuper vorig jaar in de Financial Times.

En sms is ondanks al zijn hybride opvolgers een blijvertje. Als marketinginstrument, bezorgbonnetje, tweestapsverificatie en voor het oorspronkelijke doel. Even ‘teksten’. „Idd :-) Bel ff terug! XX”