De vijand staat lang niet altijd op het veld, en zit ook niet op de tribune

ZAP Het was de avond van politiek beladen wedstrijden op NPO1 én NPO3, terwijl de bommen- en granatengooiers thuis lafjes op Twitter narigheid schreven over gasten in de NOS-studio.

De hoogste baas van het Openbaar Ministerie van Qatar maakte dinsdag wél een politiek statement met de Palestijnse vlag om zijn bovenarm.
De hoogste baas van het Openbaar Ministerie van Qatar maakte dinsdag wél een politiek statement met de Palestijnse vlag om zijn bovenarm. Beeld NOS

Conflictueus avondje wel, dinsdag. Op twee fronten – NPO1 en NPO3 – werden geopolitieke gevechten gevoerd, en echt niet alleen op het voetbalveld. Het WK Journaal van zeven uur kon de 2-0 overwinning melden van het Nederlands elftal op Qatar. Maar op de eretribune in het Al Baytstadion in Al Khawr was ondertussen een partijtje vals gespeeld. Conny Helder, de staatssecretaris van Sport, dubde vooraf of ze wel/niet wel/niet de OneLove-band zou dragen, de band die zeggen wil dat iedereen zelf mag weten wat-ie doet in de liefde. Op advies van voetbalbond KNVB droeg ze ‘m niet, die armband, maar in plaats daarvan een niet al te provocerend OneLovespeldje.

Twee ministers en een ‘minuscuul’ speldje – de 24 uur van Conny Helder in Qatar

De Qatarese hoogwaardigheidsbekleder daarentegen ging naast haar zitten en vouwde vervolgens een zwart-witte band om zijn bovenarm, een steunbetuiging aan de Palestijnen. De verslaggever van de NOS ter plaatse vertelde dat ze eerder had gezien dat het publiek, met hulp van de beveiliging, een Palestijnse vlag uitvouwde in het stadion. Mag allemaal, maar laten de Qatari dan niet zeggen dat ze politiek en voetbal gescheiden willen houden.

‘Commandant’

Mij zul je niet horen zeggen dat voetbal oorlog is, dat maken anderen ervan met hun terminologie. Bondscoach Louis van Gaal heeft de afgelopen drie wedstrijden niet van teams gewonnen, ik hoorde hem spreken van „naties” die verslagen zijn: uit Zuid-Amerika, Azië en Afrika. Toe maar. En hoor even wat de commentator van Senegal brulde, in het Frans, toen het winnende doelpunt tegen Ecuador werd gemaakt. „Koulibaly! Aanvoerder! Commandant!”

De vijand staat trouwens lang niet altijd op het veld, en zit ook niet op de tribune. Die arme Breel Embolo, geboren in Kameroen, maar spelend voor het Zwitsers elftal. Uitgerekend hij maakte vorige week donderdag het enige en winnende doelpunt voor Zwitserland tégen Kameroen. Hij durfde niet te juichen. Verstandig, op Youtube zie je wat er na dat doelpunt in moederland Kameroen met het huis van zijn familie gebeurde. Het werd nog net niet afgebroken.

O, er is nog een vijand trouwens. De bommen- en granatengooiers thuis, die lafjes op Twitter narigheid schrijven over gasten in de NOS-studio. Vooral als ze niet-wit maar wel witty zijn zoals Danielle Kliwon, podcastmaker en voetbalschrijver voor Het Parool. Deskundig, slim en rap van tong.

Toen begonnen, tegelijkertijd, de echt politiek beladen wedstrijden. Wales tegen Engeland. „The battle of Brittain.” Aanvoerder Gareth Bale van Wales rekende op „friendly rivalry”. De tabloids Daily Mirror en The Sun hoopten meer op „do or die”. Een beetje „skin in the match”, en liefst wat bloed.

Ondertussen was op NPO1 Iran-Verenigde Staten. De stemming zat er al in bij de persconferenties vooraf. Naar de tactiek werd niet gevraagd, wél naar wat de Amerikaanse spelers vonden van de Amerikaanse oorlogsschepen in de Perzische Golf. De vorige keer dat de Amerikaanse rechtsback Sergiño Dest in Qatar was, in 2020 voor een trainingskamp met zijn club Ajax, liquideerde zijn vaderland nèt met een drone een Iraanse topgeneraal. Dest vreesde vergelding en wilde liefst meteen terug naar Amsterdam. Durf dan nog maar es te zeggen dat voetbal niks van doen heeft met politiek.

Wales verloor, Iran ook. Wij moeten dus zaterdag tegen de VS. De keeper van Amerika hield zijn verwachtingen laag: „Staying alive”, leek hem al heel mooi. In leven blijven was de arbeidsmigranten die de stadions in Qatar bouwen niet gegund. Drie doden waren er gevallen, zei de baas van wereldvoetbalbond Fifa steeds. De baas van de Qatarese WK-organisatie zei dinsdag in een interview met de BBC ineens dat het er 400 waren, misschien 500. Denk dat die twee bazen het een en ander met elkaar uit te vechten hebben.