Reportage

Inflatie of niet, de frappuccino bij De Lucht is heilig

De koffie-barometer Bij verzorgingsplaats De Lucht langs de A2 wordt nog volop luxe broodjes gegeten en dure koffie gedronken. „Soms moet je jezelf een beetje verwennen.”

Foto Merlin Daleman

‘Goedemiddag heren, wees welkom! Lekker bakkie koffie… koek erbij voor 1 euro?” „Broodje gehaktbal? Lekker sausje erop voor u meneer? Nog getankt toevallig? Nee?” Van de inflatie merkt ze hier niks. Ja, in de coronatijd was het even rustiger, nu staat er gewoon weer een rij. Volle bak. De hele dag door. De pompbediende van Shell zit al 25 jaar in het vak, altijd gewerkt langs de A2 en A27, en toen ze begon draaide alles om tanken en wilde de klant soms iets erbij. Nu is het andersom. Midden in de shop serveert ze koffie en luxe broodjes en wie alleen de tank wil afrekenen, kan terecht in de hoek.

Verzorgingsplaats De Lucht langs de A2 tussen Zaltbommel en Den Bosch staat bekend als de oudste pleisterplaats van Nederland. Reizigers dronken hier in de zeventiende eeuw een pintje op de boerderij, in de vorige eeuw kwamen ze om te tanken en aten ze een hapje bij wegrestaurant De Lucht, en nu? Aan de westzijde kan de automobilist terecht bij Dunkin’ Donuts, FEBO, Burger King, Subway, La Place en de Deli-shop van Shell en aan de oostzijde – bereikbaar via een voetgangerstunnel met romantische muurschildering – ook bij Starbucks.

Koffie is er overal. De prijs voor een ‘zwart bakkie’ varieert van 2,20 euro (automatenkoffie in de tankshop) tot 3 euro bij La Place (porseleinen kopje) en 3,05 voor een Starbucks-americano met je eigen naam op de beker. Of gratis, voor de 43-jarige Thysia Mahulete. Ze is vrachtwagenchauffeur en het transportbedrijf waarvoor ze werkt heeft een deal met Shell.

Mahulete kan deze middag wel een sterk bakkie gebruiken want ze heeft net een flinke rit achter de rug. De Milka-fabriek in Herentals, België. Meestal vervoert ze vier ladingen chocoladerepen per dag, maar de laatste tijd twee tot drie, „vanwege de inflatie”. Zelf merkt Mahulete er nog weinig van. Ze is in loondienst en leeft al zuinig. Ze ging dit jaar niet op vakantie „om een buffer op te bouwen” en uit eten deed ze toch al niet. In haar gemeenschap, de Molukse, zijn alleen de feestdagen uitbundig. „Maar ook dan is onze keuken niet zo duur. Kip en verse groente van de markt.”

Nieuwe kozijnen

Een zwart bakkie koffie, wie drinkt dat nog? Robin Schuchart (42) loopt met een beker van de Starbucks richting auto. Cappuccino met suiker. Hij was gestopt voor kauwgom en had nog behoefte aan iets zoets, vandaar. Schuchart gaat sinds de inflatie wel iets minder uit eten en zijn vriendin let wat meer op de boodschappen. Al eten ze nu biologisch, „dus dat is weer duurder”.

Verder heeft hij zonnepanelen en nieuwe kozijnen, toch ook een soort bezuiniging. Desondanks is de energierekening nu met 200 euro in de maand gestegen, maar als het hierbij blijft, prima. „Ik heb het niet slecht.” Schuchart heeft een car wrapping-bedrijf - bestickering - en ook bij zijn klanten merkt hij nog nul misère. „Ze gaan met de offerte altijd akkoord.”

Waar hij nóóit op zou bezuinigen? Schuchart wijst naar een dikke, donkergroene Dodge Ram, veruit de grootste auto op de parkeerplaats. „Je voelt je koning van de weg. Mensen gaan vanzelf voor je aan de kant.” Hij rijdt op gas, dat wel.

Lees ook: Hoeveel koppen koffie drinkt de Nederlander? En nog vijf koffieweetjes

Aanbieding bij de Lidl

Bezuinigen? „Zeker weten”, zegt de 24-jarige Alex Vet („als in frituurvet”) met een frappuccino van de Starbucks in zijn hand (4,95 euro). Hij heeft zojuist samen met een goede vriend een twaalfsnarige gitaar in Tilburg opgehaald via Marktplaats en moest nu nodig naar de wc. Vet doet de eindregie bij een sportzender, woont op zichzelf in Veenendaal en fietst sinds de inflatie tien minuten om voor een aanbieding bij de Lidl. „Die 2 euro in de maand denk ik nu wel nodig te hebben.” En dan toch een ijskoffie? Had ’ie nog nooit gedronken, hij was wel benieuwd. Alex Vet, schouderophalend: „Soms moet je jezelf een beetje verwennen.”

Aan de overkant van de snelweg hangen de 26-jarige Jeffrey op ’t Land en zijn vriendin Esmeralda („ook bijna Op ’t Land want we gaan trouwen!”) aan een tafeltje van de Dunkin’ Donuts, ook met een frappuccino. Ze doen niet aan bezuinigen. De prijs van zo’n ijskoffie? Jeffrey: „Ik kijk er niet eens naar.”

Dat was een paar jaar geleden wel anders. Toen zat hij werkloos op de bank met een dikke schuld terwijl zij zich als flexpoolkracht over de kop werkte in de ouderenzorg. Aten ze soms een dag lang alleen maar brood. Maar in de coronatijd ging het roer om. Jeffrey begon een bedrijf in schoonmaak, sloop, elektra, van alles, en had binnen een jaar drie man in dienst. En nu zijn de klussen niet aan te slepen, met dank aan de energiecrisis. Bedrijven willen bezuinigen dus vervangt hij in kantoorpanden de oude airco’s door een warmtewiel zonder gas.

Het bedrijf loopt zo goed, dat ook vriendin Esmeralda sinds kort bij hem werkt. Haar baan in zorg was niet vol te houden in coronatijd. Ze draaide dubbele diensten, want iedereen viel om. En geen waardering. „Nu verdienen we samen vijf keer zoveel, dus die keuze was snel gemaakt.”

Lees ook: De Grote Bespaargids: zo ben je niet meer geld kwijt dan nodig

Autohobby

Nee, de inflatie kan hun opwaartse levenslijn niet zomaar breken. Hun bruiloft komt eraan, hun eerste koophuis („we zijn op zoek”). Jeffrey is bijna uit de schulden, drinkt nu eindelijk échte Red Bull in plaats van Slammers en heeft wat meer geld voor zijn autohobby. In een garagepand vlakbij – het stel is er nu naar op weg – heeft Jeffrey zeven auto’s staan. „Eerst alleen Hondaatjes, nu ook BMW’tjes.”

Overigens letten ze wel op de aanbiedingen. „We blijven Hollanders hè.” Dus staat hun telefoon vol met kortingsapps – McDonald’s, HEMA, Dunkin’ Donuts – en daarom was de ijskoffie die Jeffrey drinkt normaal ruim vijf euro en nu maar vier. Bleek hij vanwege z’n verjaardag twee weken terug óók nog recht te hebben op een gratis donut. „Voor jou”, zegt hij, het doosje schuivend naar zijn beminde. Esmeralda: „Wat superlief!”

„Goedemiddag! Sausje op de bal?” Terug bij de tankshop houdt de rij nooit op. De pompbediende weet nog hoe het was, 25 jaar geleden. Stond ze letterlijk met een pot filterkoffie de klant te bedienen. De klant dronk alleen maar zwart, en soms kreeg ze klachten want dan stond de pot te lang. Daarna werd het automatenkoffie. En nu staat ze als een echte barista voor een Italiaans espresso-apparaat haar kunsten te vertonen. En volgende maand is het Shell-tankstation op verzorgingsplaats De Lucht even dicht voor een verbouwing. Daarna heet het Shell Café.