De inflatie is voelbaar bij meerdere inkomensgroepen: ‘Ik moet kiezen tussen fruit of avondeten’

Prijsstijgingen Koopkracht klinkt abstract. Tot je dochter van ballet af moet en je niet meer op bezoek kan bij familie.

Prijzen van voedsel zijn de afgelopen maanden gestegen.
Prijzen van voedsel zijn de afgelopen maanden gestegen. Foto Emiel Muijderman/ANP

Pijnlijke keuzes? Bewindvoerder Naomi Leinweber maakt ze steeds vaker, samen met haar 89 cliënten. Neem de man die leeft van de AOW en een klein pensioen. Zijn energierekening is zo hard gestegen, onlangs naar 300 euro per maand, dat Leinweber zijn abonnement op taxivervoer (voor zieken) heeft moeten opzeggen. „Hij kan nu niet meer naar zijn zus. En hij miste laatst een afspraak in het ziekenhuis”, zegt Leinweber, werkzaam bij het kantoor Jurist & Bewind. De man is door de rechter onder haar bewind gesteld, omdat hij zelf zijn inkomsten en uitgaven niet meer kan organiseren.

Dat de kosten van levensonderhoud stijgen (in juli waren de prijzen 10,3 procent hoger dan een jaar eerder), waaronder de kosten van energie en benzine, merkt Leinweber overal. Ze heeft cliënten in Utrecht, Assen, Amsterdam – wie zich maar bij haar aanmeldt, op last van de rechter. Veel cliënten hebben schulden die ze – via haar – verplicht afbetalen. Anderen hebben een verstandelijke beperking en zijn op verzoek van familieleden onder bewind geplaatst. Leinweber: „Wij zorgen dat de vaste lasten worden betaald: huur, schulden, gas en licht, zorgpremie.” Daarnaast krijgt de cliënt een bankpas voor wekelijkse boodschappen: minimaal 50 euro per week, voor één persoon. „Als er meer kan, dan doen we dat.”

De groep die iets meer heeft dan bijstandsniveau (1.091 euro netto per maand) heeft het heel moeilijk, constateert Leinweber. „De gemeente vergoedt voor mensen in de bijstand ook weleens wat extra’s. Maar dat gebeurt niet als je werkt. Als je maximaal 20 procent meer verdient dan de bijstand – bijvoorbeeld 1.400 netto per maand – kun je nergens meer terecht voor extra’s. Zij krijgen bijvoorbeeld niet de energietoeslag die nu wordt verstrekt.”

Lees ook: Huismerken, dikkere truien, onbetaalde rekeningen: de hoge inflatie is nu al voelbaar

Tandartsrekening

Wat kan ze doen voor die mensen als die een onverwachte tegenvaller hebben? Bijvoorbeeld een hoge tandartsrekening of kapotte wasmachine? „We doen dan normaal gesproken een verzoek bij fondsen. Maar die krijgen nu zóveel verzoeken.”

Het zijn niet alleen mensen met een uitkering of klein pensioen die de inflatie voelen. Ook mensen met een relatief laag loon, zoals verzorgenden in de thuiszorg en verpleeghuiszorg. 41 procent van hen heeft moeite de eindjes aan elkaar te knopen, blijkt uit een recente enquête door TVV, het vakblad voor verzorgenden in verpleeghuizen, thuiszorg, ziekenhuis en geestelijke gezondheidszorg. Hoofdredacteur Rhijja Jansen: „Het is hard, fysiek werk in de thuiszorg. De meesten zijn vrouw, wat ouder, en werken 24 uur per week. Niet omdat ze niet fulltime willen werken, maar die 24 uur wordt gespreid over vijf dagen. Je wordt alleen betaald voor de uren dat je echt iets doet – meestal is dat ’s ochtends en ’s avonds als cliënten hulp nodig hebben om zich te wassen of aan te kleden. Je wordt niet betaald voor de uren dat je tussendoor zit te wachten.”

Alleen de aanbiedingen

Natasja Breederode (36) werkt als verzorgende in de thuiszorg in Rhoon. Ze zet prikken, meet de bloeddruk, zwachtelt benen, bedient de tillift en trekt steunkousen aan bij mensen thuis. Per maand verdient ze 1.700 euro netto plus 150 euro onregelmatigheidstoeslag. Per week verdient ze nog 65 à 97 euro bij, netto, voor tien tot vijftien uur werk via een uitzendbureau. Bij elkaar werkt ze zo 34 tot 39 uur per week, maar door de onregelmatige uren in de thuiszorg worden die uitgesmeerd over zeven dagen.

Breederode heeft vier kinderen, tussen de 6 en 13 jaar oud. Ze ligt in scheiding; haar ex-man draagt bij in de kosten. Toch moet het gezin veel laten, zeker sinds de inflatie is gestegen. Ze doet alleen boodschappen bij de goedkope supermarkten Aldi en Lidl en koopt er bovendien alleen aanbiedingen, vertelt ze. „Vóór corona was ik ongeveer 150 euro per week kwijt aan boodschappen voor zes mensen. Nu bijna 300 euro per week, voor vijf mensen. Ik ben ook via het uitzendbureau gaan werken, want dat betaalt elke week uit: dan kan ik de boodschappen tenminste betalen.”

Fruit is duur tegenwoordig, zegt Breederode. „Ik moet vaak kiezen tussen fruit of avondeten. Dan kies ik toch avondeten.” Dure schoenen of kleding zijn er niet bij. Elk kind mag precies vijf minuten douchen. Haar dochter, die op ballet zat, moet eraf. De balletlessen in het dorp stopten onlangs en daarvoor naar een andere plaats reizen is te duur.

Omdat de prijs van benzine zo is gestegen, fietst Breederode nu vaak naar haar thuiszorgwijk. Alleen als ze ’s avonds of ’s nachts naar een cliënt moet, gaat ze met de auto. Is het gezin Breederode dit jaar op vakantie geweest? „Nee, dat zit er niet in.”