Reportage

‘Ik wil geen mopperpartij’, zegt BBB-leider Caroline van der Plas in Zeeland

Kandidatenselectie BBB-fractievoorzitter Van der Plas gaat alle provincies langs om kandidaat-Statenleden te leren kennen. „Als je groot wordt, moet je extra opletten dat je geen rare mensen binnenhaalt.”

BBB-leider Caroline van der Plas (rechts) luistert in Arnemuiden naar het verhaal van een kandidaat-Statenlid voor de BBB.
BBB-leider Caroline van der Plas (rechts) luistert in Arnemuiden naar het verhaal van een kandidaat-Statenlid voor de BBB. Foto Walter Herfst

In de tuin van boer Bastiaan van ’t Westeinde, in het Zeeuwse Arnemuiden, staat een geschiedenisdocent van 49 die eerder bij FVD, JA21 en de Partij voor Zeeland zat: Eelco van Hoecke. Hij wil nu in Zeeland Statenlid worden voor de BoerBurgerBeweging en op deze zaterdagmiddag presenteert hij zich aan het partijbestuur en BBB-fractievoorzitter Caroline van der Plas als kandidaat. Het gaat hem, zegt hij, om „méér nuchter boerenverstand in Zeeland”. „En ik hoop ook heel snel in de rest van het land.”

„Mooi”, roept Van der Plas. Ze klapt. Al wekenlang gaat ze samen met bestuursleden de provincies af om kennis te maken met mogelijke kandidaten voor de Provinciale Statenverkiezingen in maart volgend jaar – en deze zaterdag kijken journalisten mee. Van der Plas wil de kandidaten allemaal hebben gezien en gesproken. In de Peilingwijzer, het gewogen gemiddelde van drie peilingen, staat BBB op 14 tot 19 zetels – alleen de VVD doet het beter: 24 tot 29 zetels. „Als je echt zo groot wordt”, zegt ze in de tuin op zaterdag, „moet je extra goed opletten dat je geen rare mensen binnenhaalt. Dat je geen onrust krijgt of haantjesgedrag. Wij zíjn niet zo’n partij, maar garanties heb je niet. En we liggen ontzettend onder de loep bij iedereen, elk misstapje zal enorm uitvergroot worden. Zo van: ‘Zie je wel, het is wél een LPF, of wél een Forum.’”

Tv-serie over Pim Fortuyn

In haar eigen praatje voor de Zeeuwse kandidaten begint ze over een ex-FVD’er uit Groningen, nu van BBB, die haar had verteld dat hij in 2019 zijn collega-Statenleden van Forum voor Democratie pas had leren kennen op de dag van de beëdiging van de Provinciale Staten. „Dat is bij ons óndenkbaar. Want je weet: waarom gaat het mis bij partijen? Als mensen elkaar niet kennen en niet op elkaar zijn ingespeeld. Denk aan die tv-serie over Pim Fortuyn. Dat iemand op een tafel gaat staan en roept: wie wil de Tweede Kamer in? Hup, ga maar.”

Van der Plas lijkt midden in haar verhaal spijt te hebben van het voorbeeld: een ex-FVD’er. „Hij is niet voor niks weggegaan bij FVD, zeg ik er maar meteen bij. Voor alle mensen die denken dat wij alleen Forum-mensen op de lijst hebben staan.”

Al in oktober vorig jaar begon BBB met het werven en trainen van kandidaten voor de Provinciale Staten. Zeeland is de elfde provincie die mensen presenteert aan de partijtop, alleen Flevoland komt nog aan de beurt – in september. Volgens BBB zelf zitten er tot nu toe twee oud-FVD’ers bij, en waren verreweg de meesten eerder nog niet politiek actief.

Caroline van der Plas zegt na de bijeenkomst in Arnemuiden dat ze van de politieke overstappers graag wil weten waarom ze bij hun vorige partij zijn weggegaan. „Niet als iemand zegt: ik zat 26 jaar bij het CDA en was er wel klaar mee. Want dat begrijp ik. Maar van de anderen wil ik horen wat hun drijfveer was om te vertrekken, waar de onvrede precies over ging. Om te voorkomen dat ze bij ons ook weggaan als er maar iets is wat hun niet bevalt.”

BBB groeit in leden (nu bijna 10.000) vooral in Oost-Nederland en bij de Tweede Kamerverkiezingen van vorig jaar viel het Van der Plas al niet mee om ook in Zeeland mensen op de lijst te krijgen. Op de bijeenkomst in Arnemuiden zijn ook mogelijke kandidaten die nog maar een paar weken geleden werden gevraagd om mee te doen, zoals Christine Govaert (53), eigenaar van een akkerbouwbedrijf in Westdorpe. Er is ook een gepensioneerde tandarts uit Aardenburg die graag Statenlid wil worden, en een hbo-student van 23.

Lees ook dit verslag van het debuutjaar van Caroline van der Plas: ‘Ik dacht: O, Caroline, leer nou eens wat over staatsinrichting’

Een halfleeg glas

Na elf provincies, met elke keer zo’n 25 mogelijke kandidaten, had Van der Plas bij twee mensen twijfels. „Er was er één voor wie het glas steeds halfleeg was en niet halfvol. Die negativiteit wil ik liever niet. Daar krijg je zo’n mopperpartij van, dat niks goed gaat en alles slecht is. En één hield heel erg een anti-overheidverhaal. Ik kreeg het idee dat die meer in de wappiehoek thuishoort.” Dat zegt ze tegen het partijbestuur. „Ik heb geen doorslaggevende stem bij de selectie, maar wel een belangrijke stem.”

Het lijkt nauwelijks voorstelbaar dat het bestuur haar twijfels negeert. Het is de populariteit van Van der Plas die de partij in de peilingen nu zo groot maakt. Partijvoorzitter Erik Stegink zegt in de tuin van de Zeeuwse boer dat hij „emotioneel” werd van een telefoongesprek dat hij die ochtend had met een BBB-lid: „Iemand uit Zuid-Holland die echt in de penarie zit. Hij is nu aan het opkrabbelen, want hij voelt dat er iets in beweging is in dit land, een veenbrand. Hij zei: ‘Erik, als deze vrouw minister-president wordt, dan zal er écht iets veranderen.’”

Van der Plas, in een rieten stoel op de eerste rij, klemt haar lippen op elkaar en schudt haar hoofd. In een van de pauzes zegt ze dat ze het „ongemakkelijk” vindt. „Als het intern bij ons ook wordt gezegd is het net alsof ik minister-president wíl worden. En die ambitie heb ik helemaal niet. Althans: nóg niet. Ik wil van BBB een vaste, stabiele waarde maken in de Nederlandse politiek en mocht ik er ooit mee stoppen, dan wil ik de boel goed achterlaten.”