Annemarie Heite: gedupeerde is kansloos nu overheid schade afhandelt

Annemarie Heite in de Enquêtezaal van de Tweede Kamer tijdens de vijfde dag van de openbare verhoren van de parlementaire enquêtecommissie.
Annemarie Heite in de Enquêtezaal van de Tweede Kamer tijdens de vijfde dag van de openbare verhoren van de parlementaire enquêtecommissie. Foto Bart Maat/ANP

De overheid voert in Groningen een ongelijke strijd tegen de eigen burgers. Mensen die bij het Instituut Mijnbouwschade (IMG), een overheidsinstelling, proberen een vergoeding te krijgen voor aardbevingsschade aan hun huis, en die er met het IMG niet uitkomen, vinden in de rechtszaal de landsadvocaat tegenover zich. Dat zei Annemarie Heite vrijdagmiddag tegen de parlementaire enquêtecommissie die de gaswinning in Groningen onderzoekt. „Een gedupeerde is volstrekt kansloos.”

Heite kocht in 2011 een boerderij in Bedum, die een jaar later zwaar beschadigd raakte door de aardbeving in Huizinge. Haar woning moest uiteindelijk gesloopt worden. Dat was in de tijd dat de NAM, die het Groningse gasveld exploiteerde, de schadeafhandeling zelf nog deed. Heite werd met haar strijd om de schade vergoed te krijgen het boegbeeld van de Groningse gedupeerden. Ze werkte mee aan een documentaire, De Stille Beving, waarvoor het hele huis vol camera’s werd gehangen, die het gezin 24 uur per dag filmden.

Gevoelig voor beeldvorming
Die publiciteit hielp volgens Heite om een deal met de NAM te sluiten. „Ik heb het gevoel dat wij nog geluk hebben gehad dat wij het met NAM en Shell hebben kunnen afhandelen. Die waren nog gevoelig voor de beeldvorming. Maar bij de overheid zijn de mensen kansloos.” De overheid moet elke cent die wordt uitgekeerd terughalen bij de NAM, die aansprakelijk is. Veel van die facturen worden door de NAM geweigerd. Deze week werd bekend dat de rekening die openstaat inmiddels is opgelopen tot 190 miljoen euro. Staatssecretaris Hans Vijlbrief (D66, Mijnbouw) laat het er niet bij zitten: hij zet juridische stappen tegen de NAM.

Gedupeerden zijn van deze strijd achter de schermen de dupe, zei Heite in haar verhoor. „Het geruzie bij de achterdeur heeft ervoor gezorgd dat nog steeds die hele schadeafhandeling niet goed verloopt. Dat had ook anders gekund. Den Haag had gewoon kunnen zeggen: wij staat er sowieso voor.” Ze wees erop dat de Nederlandse overheid „90 procent van de meer dan 400 miljard heeft getoucheerd” die er in de afgelopen zes decennia aan de gaswinning in Groningen is verdiend. „Naar de drie noordelijke provincies is nog niet eens 1 procent gegaan.”

Dit artikel maakt ook deel uit van ons liveblog: Onderzoeker Tom Postmes: ‘Geïntimideerd door NCG-adviseur Henri Kruithof’