Hoesten, kortademig... dat zal wel covid zijn. Het bleek longpest

Ophef Een Amerikaanse vrouw lag tijdens de covidpandemie in het ziekenhuis aan de beademing. Ze bleek besmet met de pestbacterie.

Foto Getty Images

Midden in de coronapandemie wordt in de Amerikaanse staat Wyoming, in Fremont County bij Yellowstone National Park, een vrouw in het ziekenhuis opgenomen. Kortademig en flink hoestend – ze hoest zelfs bloed op. Niks bijzonders, maar wel gek dat de covidtest negatief blijft. Andere virustesten leveren ook niks op. Binnen een paar dagen ligt de vrouw aan de beademing en ontwikkelt ze bloedvergiftiging. Pas dan valt een arts op dat ook haar twee katten ziek waren. Katten!

Meer gespecialiseerde testen worden uit de kast gehaald en ja hoor: de oude oervijand Yersinia pestis, de pestbacterie. Longpest is zelfs de meest besmettelijke en meest dodelijke variant van de ziekte die als de Zwarte Dood in de veertiende eeuw 30 tot 60 procent van de Europese bevolking ombracht. Het oudst bekende ziektegeval stamt al uit 3000 voor Christus. De vrouw heeft groot geluk te leven ná de uitvinding van antibiotica, al was de genezing niet gemakkelijk. Pas na 35 dagen mag ze het ziekenhuis verlaten.

Het geval uit september 2021 wordt nauwkeurig beschreven in het Morbidity and Mortality Weekly Report van 17 juni, van de Centers for Disease Control and Prevention, het Amerikaanse RIVM. De vrouw kreeg een zware antibiotica-behandeling: azithromycine, piperacilline-tazobactam én vancomycine. Uitvoerig epidemiologisch onderzoek wees uit dat ze gelukkig niemand had besmet. Waarschijnlijk werken veiligheidsmaatregelen tegen covid ook prima tegen de pest. Negentien van haar 22 naaste contacten waren werkzaam in de zorg .

De vrouw zelf moet de pest hebben opgelopen van vlooien van haar katten – wier lot overigens verder niet wordt beschreven. In 2018 en 2019 werden in andere county’s in Wyoming ook al drie met pest besmette katten aangetroffen, zonder dat er toen een mens besmet werd. Er lopen veel met pest besmette knaagdieren rond in Wyoming en katten kunnen soms buitenshuis besmette vlooien overnemen. Het CDC-rapport stelt koeltjes vast dat de dieren van de zieke vrouw „niet behandeld waren met anti-vloproducten”. Haar huis werd professioneel ontdaan van vlooien en eventuele knaagdieren. In de buurt werden folders uitgedeeld met waarschuwingen.

Uitbraken liggen op de loer

Dankzij hygiëne en snelle behandeling met antibiotica is pest goed te bestrijden, maar door de endemische aanwezigheid in knaagdieren in grote delen van de wereld liggen uitbraken op de loer. In de VS loopt zo ieder jaar wel iemand pest op. Terwijl deze vrouw in Wyoming met pest in het ziekenhuis lag, was er op hetzelfde moment in Madagaskar een uitbraakje met 22 besmettingen en acht doden. Een paar jaar eerder, in 2017, werd dat eiland zelfs geteisterd door een ware pest-epidemie met 2.417 gevallen en 209 doden – de zwaarste wereldwijd sinds jaren. In de vijf jaar van 2010 tot 2015 registreerde de Wereldgezondheidsorganisatie wereldwijd 3.248 pestgevallen, waarvan 584 dodelijk. Het laatste pestgeval in Nederland werd in 1929 geconstateerd, op het Franse stoomschip Bangkok in Rotterdam, dat vervolgens ‘gegast’ werd en in strikte quarantaine ging met de gele vlag in top.

Lees ook: De Zwarte Dood begon in een vallei in Kirgizië