Recensie

Recensie Film

Je ex uitdrijven door middel van folk horror

Een feministische parabel, een nachtmerie, een exorcisme: ‘Men’ noopt vooral tot verbaasd hoofdschudden. Je maakt wel wat mee.

In Men besef je vrij snel dat de fragiele Harper (Buckley) in problemen is.
In Men besef je vrij snel dat de fragiele Harper (Buckley) in problemen is.

Alex Garland opereert normaliter op het snijpunt van sciencefiction en horror. Denk aan Ex Machina (2014), een intellectueel en daarna ook fysiek steekspel tussen een techmiljardair, een ict’er en een verleidelijke robot. Of Annihilation (2018), een vervreemdende mix van Tarkovski’s Stalker en Lovecrafts novelle The Colour Out Of Space waarin vlees en geest vloeibaar worden.

Dat laatste gebeurt ook in Men, en hoe. Garlands modus operandi is ditmaal Britse folk horror: onder ons comfortabele moderne bestaan schuilt een diepere laag oeroude magie en schimmelig kwaad. De bucolische onschuld van ‘Little Engeland’ is een façade, naderend onheil manifesteert zich in runes, afgodsbeelden of sektarische muziek.

Lees ook het interview met hoofdrolspeelster Jessie Buckley: ‘Ik heb geen interesse in doorsneefilms’

Check; in Men besef je dus vrij snel dat de fragiele Harper (Buckley) in problemen is. Zij huurt een antieke boerenhoeve om trauma en schuldgevoel te verwerken, haar man James (Essiedu) stortte zich uit een raam. Aan de verhuurder Geoffrey (Kinnear) is alles een beetje fout: timing, lach, grappen. Zijn dorpsgenoten – griezelig jochie, oordelende priester, grove politieman, barse kroegbaas – maken het niet beter: Harper is in een hel van vijandig machismo beland. Vliegt een naakte wildeman haar aan in een tunnel – metafoor voor gene zijde – dan ontsporen de zaken verrassend vlot van beklemmend onbehagen naar golvende waanzin, hectisch geweld en body horror.

De fantasmagorie Men is gezien de titel bedoeld als feministische parabel; een lugubere geboortesequentie in de finale wekt de indruk dat achter mannelijk machtsvertoon steriele pathetiek schuilt. Fans van Alex Garlands Ex Machina zal dat niet verrassen. De steeds hechter met Harpers ‘realiteit’ verknoopte flashbacks naar de giftige relatie met James suggereren dat we ons in haar nachtmerrie bevinden: haar retraite is dan een soort exorcisme. Maar het ambivalente Men noodt na afloop vooral tot verbaasd hoofdschudden. Je hebt dan wel wat meegemaakt.