Opinie

Transgenderwet is oneerlijk. Tenminste, in de sport

Gender Mannen die mee mogen doen met de vrouwen; voorstanders hebben zelf nooit aan wedstrijdsport gedaan, vermoedt .
De winnende Nederlandse renster Annemiek van Vleuten over de finish bij de wielerklassieker Luik-Bastenaken-Luik.
De winnende Nederlandse renster Annemiek van Vleuten over de finish bij de wielerklassieker Luik-Bastenaken-Luik. Foto Jasper Jacobs

Nog niet zo lang geleden leek het of de wielersport alleen voor mannen was. De wedstrijden voor de mannen werden live op televisie uitgezonden, en als er al een vrouwenwedstrijd was, dan bleef de verslaglegging daarvan beperkt tot een terloopse opmerking in het commentaar bij de mannenwedstrijd. Dat is de laatste jaren sterk veranderd. Dit jaar konden we Annemiek van Vleuten Luik-Bastenaken-Luik zien winnen in een uitgebreid verslag, live op diverse zenders. De vrouwenwielersport is geëmancipeerd en dat is goed voor al die meisjes die later wielrenster willen worden en Annemiek van Vleuten of Lotte Kopecky als rolmodel zien.

De vraag is hoe deze emancipatie in de sport beïnvloed zal worden door een wetsvoorstel dat al een jaar bij het parlement voorligt: de versoepeling van de transgenderwet (voluit: Wetsvoorstel wijziging vermelding geslacht in de geboorteakte).

In de oorspronkelijke wet van 1985 is vastgelegd dat mensen die van geslacht zijn veranderd daarna ook hun geboorteakte kunnen laten aanpassen. In 2014 is dat gewijzigd, zodat verandering van geslacht niet meer nodig is voor wijziging van de geboorteakte, alleen een medische verklaring volstaat. In het nieuwe voorstel staat dat iedere burger zonder enige voorwaarde of beperking zijn of haar geslacht in de geboorteakte kan laten wijzigen. Iedere man kan dan naar de burgerlijke stand gaan en met een pennestreek juridisch ‘vrouw’ worden. Hij krijgt daarmee het recht om bij de vrouwen te sporten. Zet Mathieu van der Poel bijvoorbeeld die pennenstreek, dan mag hij tegen Van Vleuten en Kopecky fietsen. Dat is niet eerlijk, mannen fietsen immers veel harder dan vrouwen. Zoals mannen ook harder kunnen lopen en hoger en verder kunnen springen. Als mannen en vrouwen samen zouden sporten, zou nooit meer een vrouw zich kwalificeren voor de Olympische Spelen.

Testosteron-eis

Tot nu toe hebben sportbonden regels voor transgenders in de vrouwensport: ze moeten met medicijnen hun testosteron-niveau verlagen. Daar zijn twee bezwaren tegen. Ten eerste is testosteron niet het enige waardoor mannen harder lopen en fietsen. Mannen hebben sowieso een sterker spierstelsel – dat verschil is er al voordat testosteron in de puberteit een rol gaat spelen. Mannen hebben ook een 20 procent grotere zuurstofopnamecapaciteit.

Lees ook dit opiniestuk: Waarom zijn we niet bereid om iemand die zich vrouw voelt als vrouw te zien?

Ten tweede heeft de Tweede Kamer in 2019 een wet aangenomen die discriminatie van transgenders expliciet strafbaar stelt. Met die wet in de hand kan een transgender naar de rechter stappen om te eisen dat de ‘testosteron-eis’ vervalt.

Als de Kamer in juni de transgenderwet wijzigt, kan voortaan iedere man besluiten bij de vrouwen te sporten. Er zijn naar schatting achthonderd mannen in de wereld die de honderd meter sneller lopen dan het wereldrecord bij de vrouwen. Als één procent van deze mannen besluit juridisch ‘vrouw’ te worden, staan bij de volgende Olympische Spelen acht mannen in de finale van de honderd meter bij de vrouwen.

Oneerlijk

Voorstanders van de wetswijziging stellen voor om de sport niet meer in te delen naar geslacht, maar naar gewichtscategorie of botdikte. Ik denk dat die mensen zelf nooit aan wedstrijdsport hebben gedaan. Die begrijpen niet dat Van Vleuten niet in Luik-Bastenaken-Luik een half uur na Remco Evenepoel als eerste vrouw wil finishen, maar dat ze met glans in haar eentje als eerste over de streep wil komen.

Straks staan er acht mannen in de finale van de 100 meter vrouwen

Ik wielren zelf al een kleine vijftig jaar. Ik heb na mijn geslachtsverandering niet meer aan wedstrijdsport gedaan, omdat me dat oneerlijk leek. Ik heb vaak genoeg in gemengde club- en trainingswedstrijden gefietst om te zien hoe groot het verschil in snelheid en kracht is tussen mannen en vrouwen. Dat verschil blijft bij het slikken van testosteronverlagende pillen, het blijft ook bij volledige geslachtsverandering. Trans mannen mee laten sporten bij de vrouwen is simpelweg te oneerlijk.

Ik doe een dringend beroep op de Tweede Kamer om het voorliggende wetsvoorstel Wijziging vermelding geslacht in de geboorteakte af te wijzen, in het belang van de vrouwen in de sport en in het belang van de meisjes die Van Vleuten of Kopecky als rolmodel zien en zich voorstellen hoe ze later ook een wedstrijd kunnen winnen. Echt winnen, bedoel ik dan.