ECB: maak haast met regelgeving cryptovaluta

Cryptohandel De Europese Centrale Bank en andere toezichthouders waarschuwen dat instabiliteit in de snel groeiende cryptosector kan overslaan naar de financiële sector als geheel.

De ECB wijst op de kwetsbaarheid van tether, de meestgebruikte stablecoin wereldwijd. Beleggers trokken deze maand 10 miljard dollar terug uit de munt.
De ECB wijst op de kwetsbaarheid van tether, de meestgebruikte stablecoin wereldwijd. Beleggers trokken deze maand 10 miljard dollar terug uit de munt. Foto Justin Tallis/AFP

De Europese Centrale Bank heeft woensdag de Europese politiek opgeroepen haast te maken met het aannemen van wetgeving die de markt voor cryptovaluta aan banden legt. Net als andere internationale toezichthouders maakt de ECB zich steeds meer zorgen over de risico’s voor de financiële stabiliteit van cryptobeleggingen. Die zijn wereldwijd nog goeddeels ongereguleerd.

Gezien de „snelheid van de ontwikkelingen” en de „toenemende risico’s” is het belangrijk om de cryptosector „binnen de gereguleerde zone en onder toezicht” te brengen, aldus de ECB in haar jaarlijkse analyse over de financiële stabiliteit. Dit is volgens de centrale bank een „urgente zaak”.

Als een van de eerste internationale regelgevers werkt de Europese Unie aan wetgeving voor cryptohandel. Een door de Europese Commissie voorgestelde verordening, die cryptoaanbieders in de EU onder meer verplicht tot een vergunning, is het onderwerp van onderhandelingen tussen Europees Parlement en de lidstaten. Pas vanaf 2024 kan de regelgeving van kracht worden, zo merkt de ECB ongeduldig op.

De instabiliteit van de cryptowereld werd eerder deze maand duidelijk toen TerraUSD instortte, een populaire stablecoin. Een stablecoin is een munt waarvan de waarde – in theorie – is gekoppeld aan echte valuta, meestal de dollar. Die koppeling (1 TerraUSD = 1 dollar) bleek niet te werken. Het onderpand, deels bestaande uit bitcoin, was onvoldoende om de waarde gelijk te houden aan die van de dollar. Het marktvertrouwen verdampte en TerraUSD is nu nog maar 7,5 dollarcent waard.

Zorgen om stablecoins

Stablecoins zijn een toenemende bron van zorg voor toezichthouders, omdat ze een brug vormen naar het reguliere financiële systeem. Instortende stablecoins kunnen daarom bredere financiële instabiliteit veroorzaken. Stablecoins worden vaak gebruikt voor transacties binnen de cryptowereld en tussen cryptovaluta en het traditionele bancaire systeem. De ECB wijst op de kwetsbaarheid van de meestgebruikte stablecoin wereldwijd: tether. Tether staat, mede door het TerraUSD-debacle, onder druk. Beleggers trokken deze maand 10 miljard dollar terug uit de munt. De koppeling van de tether met de dollar houdt vooralsnog stand.

Het Financial Stability Board (FSB), een belangrijk wereldwijd toezichtsorgaan, wees onlangs op de toenemende verstrengeling van de cryptowereld met die van banken en vermogensbeheerders. Banken beleggen bijvoorbeeld in cryptovaluta of daarvan afgeleide financiële producten. De risico’s voor de financiële stabiliteit kunnen daardoor „snel escaleren”, aldus de FSB, die momenteel wordt voorgezeten door Klaas Knot, de president van De Nederlandsche Bank.

G7 wijst naar FSB

Politiek en toezichthouders wijzen naar elkaar: de ministers van Financiën van de G7-landen riepen afgelopen weekend de FSB op tot „snelle ontwikkeling en implementatie” van regelgeving voor de cryptosector.

Beleidsmakers lijken overvallen door de explosieve groei van de sector. De ECB noemt enkele cijfers. Ondanks de recente, forse koersverliezen van cryptovaluta (bitcoin verloor sinds november meer dan de helft van zijn waarde) is de marktwaarde van alle cryptobeleggingen zeven maal zo groot als begin 2020. Bij elkaar gaat het om zo’n 1.000 miljard euro. Dat is nog geen 1 procent van het wereldwijde financiële systeem. Maar, zo merkt de ECB fijntjes op: de omvang is vergelijkbaar met die van de opgeknipte rommelhypotheken die in 2007-2008 leidden tot de wereldwijde financiële crisis. Een subtiele manier om te zeggen dat de volgende financiële crisis ook zomaar kan voortkomen uit een cryptocrash.

Wat de rommelhypotheken gemeen hebben met de cryptowereld is de intransparantie. In het ECB-rapport staat dat een „significant deel” van de cryptohandel zich sowieso buiten het oog van toezichthouders afspeelt. De informatie die aanbieders van cryptobeleggingen (en ook handelsplatformen) geven is „niet verifieerbaar”.

Lees ook deze column: Dol op cryptomunten? Ken uw tegenstanders

‘Crypto is niets waard’

ECB-president Christine Lagarde zei zondag in het tv-programma College Tour dat naar haar „bescheiden mening” cryptovaluta „niets waard zijn”. „Het is nergens op gebaseerd, er is geen onderliggend vermogen dat werkt als een veiligheidsanker”, zei ze. Tijdens de uitzending vertelde een student hoe hij recent duizenden euro’s was verloren aan zijn cryptobelegging. Nederlanders beleggen relatief graag in crypto, zo staat in het ECB-rapport. Ongeveer een tiende van de huishoudens in zes eurolanden samen (Duitsland, Frankrijk, Italië, Spanje, Nederland, België) bezit crypto’s. In Nederland is dit bijna 15 procent.