Steeds meer gevallen van apenpokken in Europa, ook in Nederland vastgesteld

Besmetting In Nederland is het virus inmiddels bij één persoon vastgesteld, meldt het RIVM vrijdagavond. Na het weekend komt het instituut met een update.
Een geval van apenpokken bij een patiënt in Congo in de jaren negentig.
Een geval van apenpokken bij een patiënt in Congo in de jaren negentig. Foto Brian W.J. Mahy/Reuters

In meerdere Europese landen lopen de gevallen van het zogenoemde apenpokkenvirus op. Normaal gesproken komt het virus alleen voor in West- en Midden-Afrika, maar vrijdag werd bekend dat het virus op meerdere plekken in Europa is geconstateerd. In Nederland is het virus inmiddels bij één persoon vastgesteld, meldt het RIVM vrijdagavond. Het instituut laat daarnaast weten dat er mogelijk nog meer Nederlanders besmet geraakt zijn. Na het weekend komt het RIVM met een update.

In België zijn vrijdag de eerste twee patiënten met apenpokken vastgesteld, en ook in Duitsland en Frankrijk zijn de eerste gevallen geconstateerd. Italië telde vrijdagmiddag al drie gevallen, het Verenigd Koninkrijk elf en Portugal negen. In Spanje zijn al zeker 21 mensen geïnfecteerd met het apenpokkenvirus. Ook in Australië, Canada en de Verenigde Staten zijn meerdere meldingen.

De twee personen die in België het apenpokkenvirus hebben opgelopen zijn niet ernstig ziek en zitten in isolatie, meldt de Belgische nieuwsomroep VRT. Een patiënt zou wel last hebben van blaasjes op de huid.

Eekhoorns en ratten

Het virus is een zoönose, een ziekte die van dier op mens kan overgaan. Meestal begint het bij knaagdieren in Afrika, zoals eekhoorns of ratten. Niet bij apen – het virus heeft de naam omdat het in 1958 voor het eerst bij een aap werd ontdekt. Het kan door mensen worden opgelopen en verspreid door nauw contact met de huid, tijdens knuffelen of seks, of door het aanraken van een open wond van een besmet persoon. De verschijnselen van apenpokken zijn volgens het RIVM meestal mild. De infectie kan samengaan met koorts of hoofdpijn.

De blaasjes beginnen meestal als vlekken in het gezicht, een tot drie dagen na aanvang van de symptomen, en verspreiden zich daarna over de rest van het lichaam. Na twee tot drie weken zijn de blaasjes ingedroogd en vallen dan van de huid af.

Opvallend is dat bij het merendeel van de Europese patiënten geen link is gevonden met de gebieden in Afrika waar het apenpokkenvirus meestal voorkomt, schrijft het RIVM. De patiënten met apenpokken in Europa zijn niet pasgeleden naar West- of Midden-Afrika gereisd. Dat was bij eerdere uitbraken wel het geval. „Dit betekent mogelijk dat het virus zich in Europa heeft kunnen verspreiden”, aldus het Rijksinstituut.

Correctie (20 mei 2022): In een eerdere versie van dit stuk stond dat de blaasjes een tot drie dagen na besmetting te zien zijn. Dit klopt niet. De blaasjes ontstaan een tot drie dagen na aanvang van de symptomen. Dat is hierboven aangepast.