Analyse

Bij IFFR hangt na herstructurering ‘goede energie op de werkvloer’, vindt de directie

IFFR Bij het International Film Festival Rotterdam leeft onrust naar aanleiding van een personele herstructurering. Donderdag stelde de directie het nieuwe team programmeurs voor.

Vanja Kaludjercic, artistiek directeur van het International Film Festival Rotterdam.
Vanja Kaludjercic, artistiek directeur van het International Film Festival Rotterdam. Foto Andreas Terlaak

De directie van het International Film Festival Rotterdam heeft vanuit Cannes zijn nieuwe team programmeurs voorgesteld. Daartoe zou aanvankelijk een perspresentatie worden belegd, maar die werd geannuleerd en omgezet in een persbericht dat donderdag wel telefonisch werd toegelicht. Eerder werd duidelijk dat de personele herstructurering heeft geleid tot grote interne onrust binnen IFFR. Nieuws daarover ligt gevoelig nadat de situatie werd opgepikt door de internationale filmpers. Twee journalisten van NRC zijn na publicaties over het onderwerp geïntimideerd.

Lees ook ‘Onrust bij IFFR na ontslag personeel

Minder budget

Op 14 april kregen vaste programmeurs van IFFR, soms al tientallen jaren in dienst, in vijf minuten-gesprekken te horen dat hun functies worden opgeheven. Dit in het kader van een herstructurering: door het wegvallen van een toelage van het Rotterdamse fonds Droom en Daad en weggevallen ticketverkoop tijdens de afgelopen twee online-edities van IFFR zou het budget voor 2023 van bijna tien miljoen euro zijn geslonken tot 7,8 miljoen euro. Dat zou nopen tot een reductie van 15 procent op de personeelskosten die volgens de directie – artistiek directeur Vanja Kaludjercic en zakelijk directeur Marjan van der Haar – maximaal 35 procent van het budget mogen bedragen.

Programmeurs zijn belast met het aanbrengen en selecteren van programma’s en films. Tot dusver coördineerden vijf vaste krachten ( een tweekoppig ‘artistiek comité’ en drie ‘programmamanagers’ ) twaalf freelancers. In de nieuwe structuur vormen elf freelancers – deels oude krachten, deels vers bloed – een door Kaludjercic direct aangestuurde selectiecommissie. Sommige vaste krachten krijgen nieuwe posten, voor anderen moet een regeling worden getroffen.

Angstcultuur en pesterij

Een anonieme brandbrief verzonden naar IFFR’s Raad van Toezicht schetst een somber beeld van de interne cultuur. Kaludjercic, die begin 2020 vlak voor de eerste lockdown aantrad, presideerde niet over een feestelijke 50ste jubilieumeditie, maar over twee uitgeklede festivals die zich vrijwel volledig online afspeelden. In die periode zou volgens de brandbrief een ‘angstcultuur’ zijn ontstaan, gemarkeerd door intimidatie en pesterijen. De directie zou zich schuldig maken aan ‘autocratisch micromanagement’ en overgevoelig zijn voor kritiek; de brief kwalificeert Kaludjercic als een ‘jonge, onervaren en hardwerkende oud-collega’. Eerder leidde zij bij IFFR het onderdeel Big Talk. Er circuleert tevens een lijst met ruim 42 medewerkers die in de afgelopen twee jaar IFFR de rug toekeerden.

Zakelijk directeur Marjan van der Haar zegt vanuit Cannes zich noch in die lijst, noch in het geschetste beeld te herkennen. Wel heeft de pandemie impact gehad, erkent ook zij: apart werken zou onzekerheid in de hand hebben gewerkt. Maar inmiddels ervaart ze juist „een goede energie op de werkvloer.”

De gerenommeerde recensiewebsite ‘Indiewire’ nam het eerder deze maand op voor de programmeurs. In een reactie schrijft Olaf Möller, lid van het oude én nieuwe team, dat vorige directeuren van IFFR de programmeurs ‘hun gang lieten gaan’. De verhouding met de artistiek directeur is volgens hem simpel: ‘de directeur stelt vast, de programmeurs implementeren.’

Lees ook ‘Angstcultuur’ bij IFFR, schrijft personeel in een brandbrief

Kaludjercic’ voorganger Bero Beyer, inmiddels hoofd van het Filmfonds, onderstreept desgevraagd dat de artistiek directeur inderdaad verantwoordelijk is voor het programma. „Hoe dat wordt ingevuld, met programmeurs, een selectiecommissie of helemaal alleen, is aan hem of haar.”

Toch lijkt er wel iets aan de hand bij IFFR. Twee journalisten van NRC kregen deze maand na artikelen over IFFR op hun werk- en thuisadres proefpakketten incontinentiemateriaal opgestuurd, mogelijk een referentie naar ‘lekken’. Voor de één had iemand een afspraak met een kliniek tegen haarverlies gemaakt, voor de ander met Weight Watchers en Rotterdamse diëtistenpraktijk Samen Sterk.

Artistiek directeur Vanja Kaludjercic zegt vanuit Cannes geschokt te zijn: „Dat kan absoluut niet en moet grondig uitgezocht worden.”