Eindelijk poppen die ‘normaal’ zijn

Ondernemen | Amsterdam Ze zijn er nog in Amsterdam: leuke, gekke, bijzondere winkels of ondernemingen. Ditmaal: Coloured Goodies, een poppenwinkel met poppen waar niet alleen witte kinderen blij van worden.

Eigenaresse Ellen Brudet in haar winkel Coloured Goodies in Amsterdam-Noord.
Eigenaresse Ellen Brudet in haar winkel Coloured Goodies in Amsterdam-Noord. Foto Olivier Middendorp

„Elke keer lopen jullie langs mijn winkel, maar nooit laten jullie een lekker kratje eten achter”, roept Ellen Brudet (55) lachend en in onmiskenbaar Amsterdams naar de koeriers voor de naburige horecazaken. Ellen Brudet – roze glitternagels en zilveren chokerketting – zit op een bankje voor haar zaak in de Van der Pekstraat. Achter haar prijkt de naam Coloured Goodies in grote kleurige letters op het raam. Brudet woont niet alleen haar leven al in Amsterdam-Noord, ze is Noord, zo zegt ze zelf.

Foto Olivier Middendorp

Ze kent dan ook iedereen in de buurt. Toch kent ze niet al haar klanten, die van heinde en verre haar winkel vol poppen van kleur komen bezoeken. Vorig weekend kwamen er nog twee mensen uit Londen speciaal voor haar winkel naar Nederland. En twee jaar geleden maakte een rijke vrouw uit Koeweit een tussenstop in Amsterdam-Noord om twee poppen te kopen. De Amerikaanse rapper The Game kocht er een pop voor zijn dochter.

Het was niet makkelijk, de weg naar de allereerste Black Doll Gift Shop in Europa. Na gewerkt te hebben in het gevangeniswezen en als trambestuurder kreeg Brudet de longziekte COPD. Ze werd volledig afgekeurd, maar moest en zou weer aan de bak. „Ik wou heel graag een gat opvullen in de maatschappij. Mensen van kleur iets geven wat ze nooit hebben gehad.” Dus stond ze in 2011 ondanks haar longaandoening in weer en wind op de markt met zwarte poppen en zelf ontworpen wenskaarten met mensen van kleur erop.

Vijf jaar later had ze eindelijk een eigen winkel in Noord. Inmiddels barst de kleine winkel bijna uit zijn voegen met poppen en speelgoed. Zoals de kleine poppen met een afrokapsel, ‘sweety’s’ genaamd, gekleed in Afrikaanse Dashiki-kleding en andere kleurrijke outfits. De poppen bestelt ze bij een fabrikant in Spanje, de kleertjes worden gemaakt door Nederlandse modistes.

Foto Olivier Middendorp

Klanten blijven soms uren hangen, vertelt Brudet. Naast de vele zwarte poppen verkoopt ze ook een bruinkleurige Nijntje genaamd Nina, bruine Unicorn-knuffels, T-shirts met teksten als Don’t touch my hair en leesboeken met kinderen van kleur in de hoofdrol. Het aanbod bestaat misschien grotendeels uit spullen die zich richten op ‘people of color’, maar Brudet wil artikelen verkopen waar iederéén zich in kan herkennen. Zo zijn er ook poppen met het downsyndroom of albinisme, met schisis (gespleten lip) of de huidaandoening vitiligo, handbeschilderd door een kunstenares. Ook maakt Coloured Goodies poppen op aanvraag, zoals met sondevoeding of een tracheacanule. Poppen met protheses zijn in de maak. „Ik wil laten zien dat iedereen er mag zijn en alle imperfecties mooi zijn”, zegt Brudet.

Coloured Goodies is gespecialiseerd in poppen met verschillende huidskleuren, huidtypen en bijvoorbeeld poppen met het syndroom van Down.

Foto Olivier Middendorp

Niets leek op haar

Als kind van een witte moeder en zwarte vader was er nergens speelgoed te vinden dat op haar leek, vertelt Brudet, en dat was een groot gemis. „Mijn moeder vertelde me wel hoe mooi ik was en ik geloofde haar ook. Maar toch zag ik om mij heen heel iets anders. Ik werd soms gepest en wilde ook op Barbie lijken, of op Petra uit mijn klas met haar steile blonde haren. Maar bruin zijn? Dat hoorde voor mijn gevoel niet bij het beeld dat de maatschappij mij liet zien.” Het is daarom echt nodig dat een kind al op vroege leeftijd een pop heeft waar het zich in kan herkennen, vindt Brudet.

Foto Olivier Middendorp

Kelly Tay (36) uit Dronten is het daar roerend mee eens. Ze is inmiddels een vaste klant van Coloured Goodies en vindt het belangrijk dat haar dochter Ivy (2) de Surinaamse cultuur van haar vader meekrijgt en open-minded opgroeit. Ze bestelde al eerder boeken voor Ivy, zoals Nijntje in het Sranan Tongo. Maar laatst was het „de hoogste tijd voor een pop van kleur”, vertelt Tay. „Dankzij haar Surinaamse-Nederlandse roots heeft Ivy prachtige blonde krullen. Mensen zitten daar vaak ongevraagd aan. Dat is voor Ivy heel indrukwekkend en soms zelfs eng. De laatste tijd zei ze steeds ‘Mama, Ivy krullen af’. Dat vond ik vreselijk om te horen.”

Een pop die op haar lijkt kan haar misschien helpen haar krullen te omarmen, hoopte Tay. Eenmaal in de winkel was het liefde op het eerste gezicht met Whitney, een licht getinte moksi-pop met goudblonde krullen. Het woord moksi betekent in het Sranan letterlijk ‘gemengd’ en wordt gebruikt voor iemand met ouders van verschillende etnische afkomsten, of zoals Brudet het noemt: „Een dubbelbloed.”

Toen Ivy de pop zag wees ze meteen naar zichzelf en riep ze enthousiast ‘Ivy!’, vertelt Tay. „Je begrijpt, we móésten haar kopen.” Nu gaat Ivy nergens meer heen zonder haar pop mee te nemen. En niemand die haar mag aanraken.

Haatbriefjes in de bus

De bijzondere klanten en verhalen vindt Brudet het mooiste aan haar werk. Ook als die ontmoetingen in eerste instantie minder positief zijn. Zoals die ene keer, toen een oudere witte vrouw de winkel binnenkwam en riep: „Wat geweldig, al die negers!” Brudet: „Ik heb haar meteen verteld dat ze het n-woord echt niet kon gebruiken en gevraagd of ze even de tijd had, zodat ik het uit kon leggen wat het voor mensen van kleur betekent.” Het bleek dat de vrouw helemaal geen kwade bedoelingen had. Als kind had zij van haar vader een zwarte pop gekregen, waar ze helemaal verzot op was.

Ellen Brudet (rechts) laat poppen zien aan een klant.

Foto Olivier Middendorp

Brudet doet alles uit liefde, zegt ze. Ze is geen activist. Toch wordt ze vaak naar haar mening gevraagd over maatschappelijke kwesties. Daar zit ze niet per se op te wachten, maar ze houdt het niet stil als er iets gebeurt. Zoals bijna elk jaar rond Sinterklaas. Zo is ze al voor haar winkel uitgescholden, kreeg ze haatbriefjes of werd er geplast tegen de ramen. Maar het ergste vond Brudet de Zwarte Pieten die uitdagend voor de winkel kwamen paraderen. „Ik ben heus niet bang, maar als ik iets zou doen ben ik meteen de angry black woman.”

Foto Olivier Middendorp

Boos is Brudet juist niet. „Ik ben ontzettend trots en dankbaar dat dit mijn werk is en ik veel verschillende mensen ontmoet. In de winkel is het iedere dag feest.” Haar droom is een grote winkel te hebben waar kinderen ook met hun pop naar de dokter kunnen, om zo zieke kinderen op een leuke manier steun en voorlichting te geven. Ook wil ze meer samenwerken met scholen en ziekenhuizen: „In elke poppenhoek zou een zwarte pop moeten liggen.”

Bovenal wil Brudet alles wat nu nog als ‘anders’ wordt gezien normaliseren. „Vaak roepen mensen die hier binnen stappen: ‘Wat een bijzondere soort poppen allemaal!’ Dan zeg ik ‘hoezo soort’? Dit zijn hele normale poppen. Je ziet ze alleen te weinig.”

Coloured Goodies, Van der Pekstraat 75. www.colouredgoodies.nl

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.