Recensie

Recensie Theater

Stijlvaste voorstelling over memes verkiest satire boven inhoud

Theater De voorstelling ‘De memers’ van Booi Kluiving heeft dezelfde repetitieve, maar toch verslavende opbouw als een internetsessie waarin je maar blijft doorklikken.

De voorstelling ‘De memers’ van Booi Kluiving.
De voorstelling ‘De memers’ van Booi Kluiving. Foto Wieke van Rosmalen

De memers van theatermaker Booi Kluiving is een ode aan het online-fenomeen memes (door internetgebruikers bewerkte, meestal grappig bedoelde afbeeldingen die verspreid worden via sociale media of forums). De toeschouwer wordt daarbij volledig in de meme-fuik geworpen. Niet een paar, maar een paar honderd memes komen voorbij: soms geprojecteerd op verrijdbare panelen, soms door de performers uitgespeeld in tableau vivants of korte scènetjes.

De voorstelling heeft dezelfde opbouw als een internetsessie waarin je maar blijft doorklikken: repetitief, vermoeiend en tóch verslavend. Een goede meme levert standaard een aantal variaties op, waarin gebruikers elkaar onderling aftroeven. Vaak stelt het dan gevoelige onderwerpen aan de kaak en wordt de grens van het toelaatbare opgezocht (veel seks, identiteitspolitiek en actualiteit: zelfs de Oekraïnecrisis zit in de voorstelling verwerkt). Mede door het schaamteloze, nerdy spel van Lindsay Zwaan, Maurice Vonk, Brent de Vries en Wieke van Rosmalen is de grapdichtheid behoorlijk hoog.

Lees ook dit interview met Booi Kluiving: Theatervoorstelling over memes: het is modern cultureel erfgoed

Toch vraag je je halverwege af waar Kluiving met deze richtingloze comedy of memes naartoe wil. De kracht van zijn vorige werk (Let’s Play, over de aantrekkingskracht van online-games) zat hem deels in de discrepantie tussen iemands digitale identiteit (aimabel, energiek) en de jongen daarachter, die verscholen achter blikken energydrank futloos op zolder zit.

De memers gaat lange tijd niet zozeer over de individuen erachter, maar over het mechanisme van het internetfenomeen zelf. De voorstelling blijft daardoor vooral een vorm-onderzoek. Pas op het laatst geeft Kluiving stem aan de gemeenschap erachter, de community die zich via memes verhoudt tot de wereld en zich onder druk gezet voelt door auteursrechtenwetgeving en NFT’s.

Het draait uit op een over de top „memistisch” pamflet. Kluiving stelt iets aan de kaak, maar in plaats van de diepte in te gaan, kiest hij voor een satirisch commentaar: zoals gebruikelijk bij memes. Stijlvast dus, maar ook onbevredigend.