Bloedbad bij strijd rond gevangenis met IS-leden, ook kindslachtoffers

Noordoost-Syrië De overwegend Koerdische strijdgroep SDF zegt de Ghwayran-gevangenis weer onder controle te hebben na hevige gevechten. Onder de dodelijke slachtoffers zouden kinderen zijn.

Strijders van de overwegend Koerdische groepering SDF lopen woensdag door de hevig beschadigde Ghwayran-gevangenis in Hasakah, in het noordoosten van Syrië.
Strijders van de overwegend Koerdische groepering SDF lopen woensdag door de hevig beschadigde Ghwayran-gevangenis in Hasakah, in het noordoosten van Syrië. Foto Ahmed Mardnli / EPA

Een tiental lijken ligt op de binnenplaats van een gevangenis. De meesten zijn gehuld in een oranje gevangenengewaad. Op de grond liggen plassen bloed, een omgevallen rolstoel en een schuimmatras. In de hoek van de binnenplaats smeult een brandje na.

De bloedige beelden, gezien door NRC, zijn gefilmd door een man die zich naar eigen zeggen in de Ghwayran gevangenis in de Noordoost-Syrische stad Hasakah bevindt. Hier zaten tot voor kort ruim drieduizend vermeende leden van Islamitische Staat, tot een bestorming door IS vorige week donderdag.

Lees ook: Uitbraak gevangenis IS-leden in Syrië ontketent felle strijd

De aanval is de grootste door IS sinds het verlies van zijn territoriale kalifaat in 2019. Na een reeks explosies voor de gevangenis drong een IS-commando het complex binnen en zwaaiden de deuren open. Daarop volgden hevige gevechten tussen IS en de overwegend Koerdische strijdgroep SDF, die de gevangenis bewaakte.

Volgens persbureau AFP zijn inmiddels 124 IS-leden, 50 Koerdische strijders en 7 burgers gedood. Ruim 45.000 mensen in Hasakah hebben hun huizen tijdelijk moeten ontvluchten, aldus de VN.

Uitgeweken naar woestijn

Deze woensdag beweerde SDF de gevangenis weer onder controle te hebben. Ruim vijfhonderd ontsnapte IS-ers zouden zijn opgepakt. Hoeveel konden vluchten, is onduidelijk. Waarschijnlijk zijn zij uitgeweken richting Badia, een woestijn in Syrisch regimegebied waar IS zich probeert te herorganiseren.

Dat de herovering zo lang duurde, komt volgens SDF doordat IS honderden kinderen als menselijk schild gebruikte. Naar schatting hield de SDF zo’n 850 jongens gevangen in Ghwayran. Een deel van hen is bij het bereiken van hun puberteit afgenomen van hun moeders, die vastzitten in opvangkampen als al-Hol en al-Roj, waar ook Nederlanders zitten.

Human Rights Watch onthulde deze week schokkende spraakberichten van kinderen die zeiden in Ghwayran vast te zitten. „Ik heb veel lijken van kinderen gezien”, zegt een 17-jarige Australiër in één van de opnames, geciteerd door persbureau AP. „[Er zijn kinderen van] acht, tien, twaalf jaar oud. Ik ben bang dat ik elk moment dood ga van het bloeden. Help me.”

Ook in de beelden in handen van NRC wordt een gewond kind in een doek een cel uitgedragen. Hoeveel kinderen er zijn gestorven en hoe het met de rest is afgelopen, blijft vooralsnog onduidelijk. VN-organisatie UNICEF riep op tot vrijlating van alle kinderen en maande lidstaten een zoveelste keer om hen en hun moeders te repatriëren. „De tijd om te handelen is allang verstreken.”