Analyse

Unilever geeft niet op na kritiek op mega-overnameplan GSK

Unilever Beursanalisten en beleggers zien de mega-overname van GSK die Unilever van plan is niet zitten. GSK zelf ook niet. Maar Unilever geeft niet op. Het wil uitbreiden in ‘gezondheid, beauty en hygiëne’.

Volgens Unilever is de overname wél een „strategische match”. Bijna de helft van GSK’s consumententak bestaat uit producten die Unilever nu ook al heeft: tandpasta (‘mondzorg’) en vitamines, mineralen en supplementen.
Volgens Unilever is de overname wél een „strategische match”. Bijna de helft van GSK’s consumententak bestaat uit producten die Unilever nu ook al heeft: tandpasta (‘mondzorg’) en vitamines, mineralen en supplementen. Foto Robin Utrecht

Je kan nooit iedereen tevreden stellen, maar bij Unilever hadden ze waarschijnlijk wel gehoopt op íéts meer enthousiasme over hun grootse overnameplan. „Dit is een hele slechte deal”, klonk het. En: „Doe het alsjeblieft niet.”

Beursanalisten reageerden maandagochtend in commentaren ronduit negatief op de mega-overname die Unilever wil doen. Zaterdag lekte uit dat de levensmiddelengigant 50 miljard pond (60 miljard euro) heeft geboden op de consumententak van het Britse GSK. Daarmee zou Unilever eigenaar worden van tandpasta’s als Aquafresh en Sensodyne en medicijnen als Advil en Otrivin. „Ongebruikelijk harde bewoordingen” gebruikten de analisten volgens financieel persbureau Bloomberg.

Ook beleggers zien het niet zitten: de koers van Unilever, een Brits bedrijf met wortels in Rotterdam, dook maandag met ruim 7 procent omlaag.

Overigens was al duidelijk dat GSK het zelf óók niet ziet zitten, het bedrijf vindt de prijs te laag. Bloomberg meldde maandag dat Unilever een hoger bod zou overwegen.

Haastige strategie-update

Dat Unilever het nog niet heeft opgegeven, zou je ook kunnen opmaken uit de haastige strategie-update die het maandagochtend naar buiten bracht. Unilever wil uitbreiden in ‘gezondheid, beauty in hygiëne’, schrijft het. Die laatste twee categorieën zijn eigenlijk niet nieuw, daar verwees Unilever in zijn jaarverslag over 2020 ook al naar. ‘Gezondheid’, waar bijvoorbeeld medicijnen onder vallen, werd toen nog niet genoemd als groeicategorie.

In dezelfde update legt Unilever, in Nederland bekend van merken als Calvé, Knorr en Dove, uit waarom de overname wél een goed idee is. Het is een „strategische match”: bijna de helft van GSK’s consumententak bestaat uit producten die Unilever nu ook al in huis heeft: tandpasta (‘mondzorg’) en vitamines, mineralen en supplementen. De overname zou bovendien „een groeiplatform” bieden in de Verenigde Staten, China en India.

Analisten zien dat anders. Zij wijzen vooral op de grootste categorie producten van Unilevers overnameprooi: medicijnen die je bij de drogist kan kopen, zoals pijnstillers. Daar heeft Unilever weinig ervaring mee. „Unilever zou een flinke overnamepremie betalen”, zegt analist Karel Zoete van effectenhandelaar Kepler Cheuvreux. „Dan is de vraag: waarom zouden deze merken voor Unilever meer waard zijn dan voor de verkopende partij?” Dat vindt Zoete voor de medicijnen „niet evident”.

Een andere zorg is algemener: zo’n grote overname brengt risico’s met zich mee. 60 miljard euro is veel geld – en dat lijkt dus nog verder omhoog te moeten. Het zou Unilevers grootste overname ooit worden. Ter vergelijking: de jaaromzet van Unilever ligt rond de 50 miljard euro. Het bedrijf zal zich flink in de schulden moeten steken. En dan moet het ook maar lukken om dat enorme nieuwe onderdeel succesvol te integreren in de rest van het concern.

Beurskoers blijft ver achter

Maar Unilever staat onder druk om met een move te komen. De beurskoers blijft ver achter bij die van grote concurrenten als Nestlé (Maggi, Nespresso, KitKat) en Procter & Gamble (Always, Ariel, Oral-B). Sinds topman Alan Jope op 1 januari 2019 aantrad, nam de koers van Nestlé toe met zo’n 50 procent, die van Procter & Gamble met 75 procent, maar die van Unilever is niet gegroeid. Sterker nog: hij ligt zelfs een fractie lager.

De Schotse Jope nam het drie jaar geleden over van de Nederlander Paul Polman, die de strategie van Unilever na zijn aantreden in 2009 radicaal wijzigde door van duurzaamheid een centraal onderdeel te maken. Aanvankelijk leidde dat tot grote scepsis onder beleggers, maar geleidelijk won zijn aanpak aan populariteit, ook onder (een deel van de) aandeelhouders.

Zijn opvolger heeft de duurzame idealen min of meer vastgehouden, maar niet zoveel nieuws gedaan. Geen grote overnames, geen radicale koerswijzigingen. Als hij zich uitsprak, ging dat vaak over een typisch Unilever-onderwerp: purpose. Alle merken moeten uiteindelijk zo’n missie of hoger doel hebben, vindt hij. Veelgenoemd voorbeeld is Dove, dat onzekerheid van meisjes wil tegengaan door ‘echte’ vrouwenlichamen te laten zien in reclames. Van merken zonder zo’n doel, zei Jope, wil hij uiteindelijk af.

Dit verhaal begint een deel van de aandeelhouders op de zenuwen te werken. Vorige week kreeg Jope felle kritiek van Fundsmith, een grote belegger in Unilever. In een brief aan investeerders schreef oprichter Terry Smith nog dat de bedrijfstop „geobsedeerd” is met duurzaamheid. Als voorbeeld lichtte hij mayonaisemerk Hellmann’s uit, dat als missie heeft meegekregen om voedselverspilling tegen te gaan. Onzinnig, vindt Smith. Consumenten snappen heus wel wat het doel van een merk als Hellmann’s is. „Spoiler alert - salades en sandwiches.”

Het is niet dat beleggers tegen aandacht voor duurzaamheid zijn – een steeds grotere groep maakt tegenwoordig juist lawaai als bedrijven daar te wéínig aan doen. Wat dat betreft heeft Unilever het tij mee. Tegelijkertijd willen beleggers ook gewoon rendement zien. Het is dus niet dat Smith voor voedselverspilling is, schrijft een columnist van de Britse zakenkrant Financial Times. Hij maakt zich zorgen dat Unilevers nadruk op purpose een rookgordijn is, dat verhult dat het bedrijf niet goed wordt geleid. „Unilever doet het qua beurskoers gewoon slechter dan veel beursgenoteerde concurrenten”, zegt Joost van Beek, analist van InsingerGilissen. „Veel analisten en beleggers hebben twijfels over hoe de groeistrategie wordt uitgevoerd.”

In de strategie-update van maandagochtend lijkt Unilever aan sceptische beleggers tegemoet te willen komen. Het woord duurzaamheid of purpose komt er niet in voor. Maar helemaal nieuw is de koers ook niet. Unilever zette de laatste jaren al steeds meer in op persoonlijke verzorging, met de aankoop van luxe cosmeticamerken Paula’s Choice (2021) en Hourglass (2017). De voedingsdivisie van Unilever kromp juist flink, met name door de verkoop van de margarinetak in 2018 aan private-equitypartij KKR en de theetak, die vorig jaar naar CVC Capital Partners ging, ook private equity.

Nog minder Nederlands

De financiële resultaten lijkt deze keuze te rechtvaardigen: persoonlijke verzorging was in 2020 goed voor 41 procent van Unilevers omzet, maar meer dan de helft van de operationele winst. Voeding was minder lucratief: met 38 procent van de omzet goed voor een derde van de winst.

Unilever beloofde maandag dat het de komende tijd nog meer merken zal verkopen die te weinig groei laten zien. „Dat zal ook vooral aan de voedingskant zijn”, verwacht analist Van Beek. „In die hoek hebben ze ook meer lokale en regionale merken die je niet wereldwijd kunt uitrollen. Dat is minder aantrekkelijk. Je wilt geen bonte verzameling zijn met activiteiten.”

Met nog minder voedingsmerken zou Unilever, tot 2020 nog een Nederlands-Brits bedrijf, nog een beetje minder Nederlands worden. De voedingstak heeft z’n wortels in Rotterdam: het bedrijf ontstond in 1930 na een fusie tussen de Nederlandse Margarine Unie en de Britse zeepfabrikant Lever Brothers. Mocht de aankoop van GSK doorgaan, dan wordt Unilever nóg Britser.

Duidelijk is nu wel dat beleggers die overname niet per se zien zitten. Maar Unilever heeft de komende tijd nog meer voor ze in petto: later deze maand komt het met een „groot initiatief om onze prestaties te verbeteren”. Het is nog onduidelijk wat dat is – en ook of dat wél kan rekenen op enthousiasme.

Gekocht

Paula’s Choice

Een Amerikaans cosmeticamerk dat schermt met het gebruik van wetenschappelijk bewezen ingrediënten en dat zich afkeert van cosmeticajargon.
Divisie Persoonlijke verzorging

Onnit

Een Amerikaanse fabrikant van natuurlijke voedingssupplementen.
Divisie Gezondheid

SmartyPants Vitamines

Een Amerikaanse fabrikant van voedingssupplementen.
Divisie Gezondheid

Liquid IV

Een Amerikaanse maker van hydraterende drankjes.
Divisie Gezondheid

GSK Healthcare India

Gezondheidsdivisie van farmaceut GSK in India.
Divisie Levensmiddelen
Merken onder meer Horlicks, een populaire ontbijtdrank in India

Graze

De bekendste Britse verkoper van gezonde snacks.
Divisie Levensmiddelen

De Vegetarische Slager

Voedingsmiddelenfabrikant die vleesvervangende producten maakt.
Divisie Levensmiddelen

Tazo en Pukka

Amerikaans en Brits theemerk.
Divisie Levensmiddelen

Hourglass

Een vegan cosmeticamerk.< Divisie Persoonlijke verzorging

Dollar Shave Club

Een Amerikaanse maker van verzorgingsproducten.
Divisie Persoonlijke verzorging

Sara Lee

Verzorgingstak van Sara Lee.
Divisie Persoonlijke verzorging
Merken zoals Zwitsal, Prodent, Zendium, Sanex

 

Verkocht

Theedivisie

Wereldwijde theedivisie, Ekaterra, gaat voor 4,5 miljard euro naar de Amerikaanse investeerder CVC Capital.
Divisie Levensmiddelen
Merken waaronder Lipton, Tazo, Pukka

Bertolli

Bertolli, maker van pastasaus en olijfolie, aan Enrico-Glasbest.
Divisie Levensmiddelen

Bressler

Bressler, de Chileense tegenhanger van ijsmaker Ola.
Divisie Levensmiddelen

Zeepdivisie

De Centraal-Amerikaanse zeepdivisie
Divisie Persoonlijke verzorging.
Merken Xtra, Surf, Unox

Alsa

Een Franse producent van bakproducten.
Divisie Levensmiddelen
Merken Alsa

Spread-divisie

Unilever Spreads gaat voor 6,8 miljard euro naar investeerder KKR.
Divisie Levensmiddelen
Merken BlueBand, Becel, Zeeuws meisje

AdeS

Sojadrankjesmaker AdeS gaat voor ruim een half miljard euro naar Coca-Cola.
Divisie Levensmiddelen

Slimfast

Maker van dieetmaaltijden en -drankjes.
Divisie Levenmsmiddelen

Afdeling Meat Snacks

De afdeling die tussendoortjes van vlees maakt.
Divisie Levensmiddelen
Merken BiFi

Wish-Bone

Een grote Amerikaanse maker van dressings.
Divisie Levensmiddelen

Skippy

De op een na populairste pindakaas van VS.
Divisie Levensmiddelen

Sanex

Merk van huidverzorgingsproducten gaat naar Colgate Palmolive.
Divisie Persoonlijke verzorging