Een ‘wreed kerstcadeau aan de allerarmsten’: Indiase regering verbiedt buitenlandse donaties aan Moeder Theresa

Christenen India De Indiase regering heeft de missionarissen van Moeder Teresa verboden nog donaties uit het buitenland aan te nemen.

Daklozen wachten op een maaltijd bij de hoofdvestiging van de Missionarissen van Naastenliefde in Kolkata.
Daklozen wachten op een maaltijd bij de hoofdvestiging van de Missionarissen van Naastenliefde in Kolkata. Foto Bikas Das/AP

De beschuldiging luidt „vijandige inbreng”. Zonder duidelijk te maken wie er vijandig tegen wie heeft gedaan, en hoe dan, heeft het Indiase ministerie van Binnenlandse Zaken op Eerste Kerstdag besloten dat de hulporganisatie die Moeder Teresa in 1950 oprichtte geen buitenlandse donaties meer mag ontvangen. De Missionarissen van Naastenliefde voldeden niet aan de vereisten voor verlenging van hun vergunning, verklaarde het ministerie, omdat er bij de beoordeling „enige vijandige inbrengen zijn opgemerkt”.

De precieze gevolgen voor het werk van de organisatie, die met ruim drieduizend nonnen over de hele wereld voedsel en onderdak geeft aan onder anderen straatkinderen, leprapatiënten en stervenden, is nog onduidelijk. In de afgelopen vijf jaar hebben de nonnen volgens Indiase media ruim 4 miljard roepies (zo’n 50 miljoen euro) aan buitenlandse donaties ontvangen. Zij hebben besloten de bankrekeningen waarop die fondsen staan voorlopig niet te gebruiken.

‘Een wreed kerstcadeau’

Een woordvoerder van het aartsdiocees Calcutta noemde „deze jongste aanval op de christelijke gemeenschap” een „wreed kerstcadeau aan de allerarmsten”.

In 1979 kreeg moeder Teresa (1910-1997, geboren in Skopje als Agnes Gonxha Bojaxhiu) nog de Nobelprijs voor de Vrede voor haar liefdadigheid. Vijf jaar geleden verklaarde paus Franciscus haar zelfs heilig tijdens een mis op een bomvol Sint Pietersplein. Dat neemt niet weg dat er ook altijd kritiek is geweest. Zo zouden de nonnen spartaanse omstandigheden in hun opvanghuizen hanteren omdat dit naar het voorbeeld van Jezus’ lijden zou zijn. Ook ontbreekt het volgens critici aan transparantie in de geldstromen.

Een vaak terugkerende beschuldiging is die van evangelisatie. Zo is de politie in Vadodara, een stad in de westelijke deelstaat Gujarat, deze maand een onderzoek begonnen naar een opvanghuis voor meisjes, na een inspectie door lokale ambtenaren. Zij concludeerden dat meisjes er gedwongen werden om christelijke teksten te lezen en te bidden, met als doel hen te bekeren. Dit zou bovendien „de religieuze gevoelens van hindoes hebben gekwetst”. Er is geen sprake van dwang, reageerde een woordvoerder van de Missionarissen in de krant Indian Express. „Laten we voor hen bidden”, zei ze over de ambtenaren die de inspectie uitvoerden.

Het gebrek aan toelichting op het besluit van het ministerie voedt bij christenen en oppositiepartijen het vermoeden dat de hindoenationalistische regeringspartij BJP van premier Modi een politieke maatregel heeft genomen. „Als moeder Teresa een Nobelprijs wint, voelt India vreugde. Als haar organisatie de armen en behoeftigen dient, stopt de overheid hun financiering. Schandelijk”, twitterde Shashi Tharoor, parlementslid voor de Congrespartij.

Intimiderende incidenten

Het besluit valt samen met een reeks intimiderende incidenten jegens christenen deze Kerst, door leden van zogeheten hindutva-organisaties, die vinden dat India primair hindoeïstisch moet worden. Bij een kerk in Haryana werd op kerstavond een Jezusbeeld neergehaald. In Assam verstoorden jongeren een nachtmis. Zij eisten dat de aanwezige hindoes zouden vertrekken; het was immers ook Tulsi Pujan Diwas, de dag waarop hindoes stilstaan bij de geneeskrachtige werking van de basilicumplant.

Ook op andere plaatsen in het land verstoorden rechtse hindoegroepen christelijke bijeenkomsten, vaak onder het roepen van de leus Jai Shri Ram! Leve Ram, de hindoegod.

Christenen ervaren ook buiten de kerstperiode om een toename van dit soort incidenten, soms met geweld, maar de politie grijpt lang niet altijd in. In Karnataka werkt de lokale BJP-regering aan een wet die het strafbaar maakt iemand te bekeren via een huwelijk. Wie dit met dwang doet, kan tien jaar cel krijgen. Christenen vrezen dat deze wet de weg vrij maakt voor meer intimidatie.

Lees ook: Indiase politie onderzoekt hindoe-nationalistische ophitsing