Opinie

Lees dit hoopvolle boek over wederzijds begrip in een polariserende wereld

In Europa

Heeft u het ook helemaal gehad met het gedreig van president Poetin? En met Omikron, de nieuwe Bosnische oorlog die op uitbreken staat, en al dat gekanker op het nieuwe kabinet?

Hoogste tijd om die deprimerende onderwerpen een weekje te laten rusten en het te hebben over een bestseller in Oostenrijk. Bauer und Bobo; wie aus Wut Freundschaft wurde. Dit is, voor de verandering, een opwekkend boek. Toch gaat het over een actueel, niet-zo-vrolijk thema: de kloof tussen stad en platteland. Volgens het Zwitserse instituut Sotomo groeit die kloof. Dat zie je aan stemgedrag, maatschappelijke ontwikkelingen en het feit dat plattelanders steeds negatiever worden over stedelingen (andersom grappig genoeg niet).

In nog geen 160 bladzijden en eenvoudig spreektaal-Duits vertelt Florian Klenk, hoofdredacteur van het Oostenrijkse weekblad Falter, het verhaal van zijn aanvaring met een boze boer die hem twee jaar geleden op Facebook onder uit de zak gaf. Klenk, de ‘bobo’ (bourgeois bohémien) in het verhaal, besluit daarop om de boer op te zoeken. Hij helpt zelfs mee op de boerderij. Later is de boer bij hem te gast, op de redactie in de binnenstad van Wenen. Uiteindelijk raken ze soort van bevriend. Als Klenk na een poosje ontdekt dat de boer enorme schulden heeft en waarschijnlijk zijn boerderij moet verkopen, mobiliseert hij zijn weldenkende mediacontacten en pr-vriendjes en organiseert hij een crowdfunding op tv. Na amper 48 uur hebben ze al 416.811,25 euro binnen. Als ze toen niet gestopt waren, was er waarschijnlijk nog veel meer binnengekomen.

Lees ook: over het aftreden van Kurz, het voormalige ‘Wunderkind’ van de Oostenrijkse politiek

Florian Klenk is in Oostenrijk nogal een prima donna. Maar zijn blad is onmisbaar voor wie het land wil volgen: Falter is een van de weinige opiniebladen die vrijwel geen cent krijgt van politieke partijen of ministeries, en daarmee vrij is om werkelijk te schrijven over wat er in Oostenrijk gebeurt. Bijna alle schandalen rond de intussen afgetreden kanselier Sebastian Kurz werden in Falter onthuld. Geen wonder dat Klenk – een jurist die, zoals hij zelf toegeeft, nooit vies is van een goed gevecht – constant wordt beledigd en bedreigd. Vaak verdedigt hij zich door al die bagger gewoon te publiceren en keihard in de aanval te gaan.

Maar zijn aanvaring met de boer had niets te maken met de (doorgaande) schandalen rond de kliek van Kurz. De boer was boos omdat een andere boer van de rechter een enorme schadevergoeding moest betalen aan de nabestaanden van een Duitse toeriste die door diens koeien was aangevallen en gedood. De vrouw wandelde nietsvermoedend met man, kind en aangelijnde hond over een Alpenwei toen de koeien de aanval inzetten. Vroeger gebeurde dit vaak. Nu is alles zwaar gereguleerd. En de boer zat fout.

Die clip eindigde zo: „Ik nodig u uit, of liever, ik beveel u hier te komen! Kom van uw hoge paard en steek uw handen een paar dagen uit de mouwen”

Na de uitspraak namen prominente Oostenrijkers, onder wie de provinciale gouverneur en andere politici, de boer in bescherming. Klenk verdedigde de uitspraak, op tv. Dat kwam hem op stromen haatmails te staan. De grootste shitstorm kwam nadat een jonge, „wild geworden” bioboer, Christian Bachler, hem in een clip van negen minuten belachelijk maakte. Die clip eindigde zo: „Ik nodig u uit, of liever, ik beveel u hier te komen! Kom van uw hoge paard in de Weense bobo-bubbel naar mijn hooggelegen boerderij en steek uw handen een paar dagen uit de mouwen. Het is ons een waar genoegen om van uw beroepsmatige en wereldkennis te profiteren en te leren!” Na enige dagen hadden 240.000 mensen de video bekeken. Velen schreven er hetzerige commentaren onder.

De rest van het boek gaat over de Wiedergutmachung. Over hoe ze langzaam begrip voor elkaar kweken. Geweldig, hoopvolle en geestige kost in een wereld waarin angst, vervreemding en polarisering iedereen in zijn eigen bubbel houden. Fijne Kerst allemaal en laat iemand dat boek maar eens vertalen.

Caroline de Gruyter schrijft wekelijks over politiek en Europa.