Laatste nieuws coronacrisis

Kinderen met verhoogd medisch risico kunnen binnenkort vaccinatie krijgen

In dit blog lees je het laatste nieuws over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Duel Tottenham alsnog afgelast vanwege coronabesmettingen

De Conference League-wedstrijd tussen Tottenham Hotspur en Stade Rennes gaat donderdagavond niet door vanwege een coronauitbraak bij de Engelse club. Dat laat Tottenham Hotspur woensdagavond weten. Eerder op de dag meldde trainer Antonio Conte dat tot nu toe acht van zijn spelers positief testten op het virus, en daar elke dag nieuwe besmettingen bij komen. Hierdoor zou Tottenham nog slechts tien fitte spelers over hebben voor het duel met Rennes.

Eerder stelde de UEFA nog dat de wedstrijd vooralsnog doorgang zou vinden. Het is onduidelijk wie het besluit tot afgelasting heeft genomen. Volgens Tottenham is de club in gesprek met de UEFA over eventuele verplaatsing van de wedstrijd. Voor Vitesse, de grote concurrent van Tottenham in strijd om de tweede plaats in de Conference League-poule, betekent dit dat het donderdag bij een gelijkspel of winst tegen het Sloveense NS Mura vermoedelijk nog niet weet of het zich plaatst voor de volgende ronde.

Aanvullend op de afgelasting heeft Tottenham, na overleg met de Britse gezondheidsdienst, besloten om het deel van het trainingscomplex waar het eerste elftal samenkomt tijdelijk te sluiten. De rest van het trainingscomplex blijft toegankelijk.

Op 5 december versloeg een fitte Tottenham-selectie nog Norwich City met 3-0 in de Premier League. Foto Hannah Mckay/Reuters

Vitesse-concurrent Tottenham mist zeker acht spelers door coronabesmetting

De Engelse voetbalclub Tottenham Hotspur moet tijdens het beslissende Conference League-duel met Stade Rennes zeker acht spelers missen vanwege een besmettingsgolf binnen de selectie. Ook vijf stafleden zijn positief getest op het virus, vertelde trainer Antonio Conte woensdag tijdens een persconferentie aan onder meer de BBC: „elke dag zijn er nieuwe besmettingen, het is een ernstige zaak”.

Voor Vitesse kan de besmettingsgolf bij Tottenham goed uitkomen. De Arnhemmers strijden met de Engelsen om de tweede plek in de poule, die recht geeft op Europese overwintering. Beide ploegen staan momenteel op zeven punten, al heeft Tottenham een beter doelsaldo. Vitesse kan zich kwalificeren voor de volgende ronde door tegen het Sloveense NS Mura een beter resultaat neer te zetten dan een sterk gehavend Tottenham doet tegen Rennes. Volgens de BBC heeft de UEFA al gezegd dat het duel ondanks de besmettingen gewoon doorgang zal vinden.

Ook bij Leicester City ontbreken donderdagavond enkele spelers vanwege een coronabesmetting, als de club in de Europa League op bezoek gaat bij het Italiaanse Napoli. Coach Brendan Rodgers meldde woensdagavond dat zeven spelers vanwege een coronabesmetting of contact met een besmet persoon niet zijn afgereisd naar Napels. Namen maakte hij vooralsnog niet bekend.

Een coronauitbraak binnen de selectie van een professionele voetbalclub komt vaker voor. Eind november trad het Portugese Belenenses om die reden nog met negen man - onder wie een doelman als veldspeler - aan in de competitiewedstrijd tegen Benfica. De scheidsrechter besloot om het duel bij een 0-7 stand af te blazen, toen Belenenses vanwege blessuregevallen nog maar zes man op het veld had staan. Volgens internationale regels moet een voetbalploeg minimaal zeven spelers kunnen opstellen.

Woordvoerder Boris Johnson opgestapt na video over vermeende kerstborrel

Het was „een zakelijke bijeenkomst”, zegt Allegra Stratton grappend in de voorbereiding van een persconferentie, waarvan videobeelden dinsdag zijn gelekt door Britse televisiezender ITV. Stratton, op dat moment woordvoerder van de Britse premier Boris Johnson, oefent in de video antwoorden op vragen over een vermeende kerstborrel. Die zou vier dagen eerder hebben plaatsvonden, op 18 december 2020, terwijl de Britten toen in een strenge lockdown zaten. Woensdagmiddag stapte Stratton op als regeringswoordvoerder.

In de video vraagt een van Johnsons medewerkers aan Stratton of de premier een kerstfeestje door de vingers zou zien. „Wat is het antwoord op deze vraag?”, antwoordt ze, lachend. „Het was geen feestje, het was een wijn-en-kaas-avond”, zegt de andere medewerker. „Is dat dan goed? Het was een zakelijke bijeenkomst,” reageert Stratton. „En er werd geen afstand gehouden.”

Boris Johnson kwam door de video, die geruchten over een kerstborrel op Downing Street 10 verder aanwakkert, onder vuur te liggen. In een persconferentie bood hij woensdag zijn excuses aan voor de video en stelde hij eventueel bewijs van de overtreding van de wet over te zullen leveren aan de politie. Ook kondigde hij een onderzoek aan dat moet uitwijzen of er inderdaad een kerstfeest heeft plaatsgevonden – hij stelt dat hij er „meerdere keren van is verzekerd” dat er geen bijeenkomst is geweest.

Morele autoriteit

De leider van de Labourpartij, Keir Starmer, zegt dat hij het schaamteloos vindt hoe er over de bijeenkomst wordt „gelachen en gelogen”. „Britten volgden de regels op, ook al betekende dat dat ze hun vrienden en familie niet konden niet. Ze hadden het recht om te verwachten dat de overheid hetzelfde zou doen.” Volgens Starmer heeft Johnson geen „morele autoriteit” meer om het publiek coronamaatregelen op te leggen.

Lid van het Hogerhuis, en van Boris Johnsons Conservatieven, Ruth Davidson zei na de persconferentie op Twitter dat het gedrag van de premier en zijn medewerkers „niet te verdedigen” is. „Niet het houden van drukke, dronken ‘niet-feestjes’ terwijl anderen zich aan de regels hielden, en geen zieke of stervende dierbaren konden bezoeken. Niet het ontkennen van dingen die makkelijk te checken zijn. Niet het voor de gek houden van het publiek”.” Ze eindigt met: „Geloof me, collega’s zijn hier ook woedend over.”

‘Geen meerderheid voor vaccinatieplicht’

Een algemene vaccinatieplicht kan volgens onderzoek van I&O Research niet op steun rekenen van een meerderheid van de Nederlanders. Uit een woensdag verschenen peiling blijkt dat 36 procent van de ondervraagden het eens is met de stelling dat ongevaccineerden zich verplicht zouden moeten vaccineren, terwijl 43 procent het hiermee oneens is. De rest antwoordt neutraal (19 procent) of weet het niet (3 procent).

Jongeren zijn het vaker oneens met de invoering van een prikplicht, zoals in Oostenrijk al is aangekondigd en in onder meer Duitsland overwogen wordt. In deze groep is 60 procent het oneens met de stelling en vindt slechts 21 procent de verplichting een goed idee. Bij mensen van 65 jaar en ouder is de verhouding juist precies omgekeerd, zes op de tien is voorstander en twee op de tien ziet een vaccinatieplicht niet zitten.

Verder constateert I&O dat het begrip van gevaccineerden voor ongevaccineerden verder afneemt. Vond in oktober nog 64 procent van de ondervraagden dat vaccineren een vrije keuze moet zijn, nu is dat nog maar 49 procent. Voor het onderzoek vroeg I&O in opdracht van de NOS een representatieve groep van 2.053 Nederlanders van 18 jaar en ouder om hun mening.

Frankrijk bant met Janssen gevaccineerde toeristen zonder PCR-test uit horeca

Toeristen die een prik met het Janssen-vaccin hebben gekregen mogen vanaf komende woensdag alleen nog met een negatieve PCR-test die niet ouder is dan 24 uur naar horeca en musea in Frankrijk. Dat blijkt uit een aanpassing van de coronaregels door de Franse regering. Vanaf 15 januari moeten alle toeristen boven de 18 jaar, ongeacht welk vaccin ze hebben gekregen, een boosterprik hebben gekregen om een geldige coronapas te krijgen.

Voor toeristen met het Janssen-vaccin geldt nu al de uitzonderingsregel dat wanneer ze binnen acht weken na toediening van hun prik een boostervaccin hebben gekregen, ze een geldige coronapas in Frankrijk behouden. Ook in Oostenrijk volstaat het Janssen-vaccin zonder boosterprik binnenkort niet meer voor toegang tot onder meer horeca en skigebieden. Vanaf 3 januari moeten Nederlanders die dat soort plaatsen willen bezoeken een recente negatieve coronatest laten zien.

Demissionair minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge (CDA) vroeg in november advies aan de Gezondheidsraad over het voorrang geven aan Janssen-gevaccineerden bij de boostercampagne. Aan het eind van die maand adviseerde de raad om de volgorde van boostervaccinaties van oud naar jong te laten lopen. Voorrang bieden aan Janssen-gevaccineerden zou niet nodig zijn, omdat „de verschillen tussen de vaccins niet zo groot zijn”.

RIVM meldt opnieuw rond de 18.000 positieve tests

Opnieuw zijn zo’n 18.000 positieve coronatestuitslagen gemeld bij het RIVM. Tussen dinsdag- en woensdagochtend registreerde het instituut 18.144 positieve tests, 155 meer dan de dag ervoor. Over een langere termijn bezien lijkt sprake van een daling in het aantal nieuwe positieve uitslagen; de afgelopen drie weken lag het aantal vrijwel elke dag boven de 20.000.

Ook registreerde het RIVM tussen dinsdag en woensdag 72 coronadoden. Dat is het hoogste aantal sinds midden februari, maar mogelijk ligt het daadwerkelijke aantal hoger of lager: meldingen van sterfgevallen kunnen met vertragingen binnenkomen bij het instituut.

Kinderen met verhoogd medisch risico kunnen binnenkort vaccinatie krijgen

Kinderen tussen 5 en 11 jaar met een verhoogd medisch risico kunnen binnenkort een coronavaccinatie krijgen. Demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) heeft de Tweede Kamer woensdag laten weten dat de kindervaccinatiecampagne waarschijnlijk op 20 december begint. Hij neemt hiermee het advies van de Gezondheidsraad over.

Lees ook: Jonge kinderen vaccineren: wat zijn de risico’s?

De Gezondheidsraad concludeerde begin deze maand dat bij de meeste kinderen weliswaar geen of milde symptomen optreden na een coronabesmetting, maar dat kinderen met onderliggende aandoeningen wel een hogere kans lopen op ernstige ziekte. Kinderen met onder meer ernstige astma, chronische longaandoeningen of een hartafwijking kunnen na een coronabesmetting te maken krijgen met Multisystem Inflammatory Syndrome in Children (MIS-C). Dat is een aandoening waarbij een potentieel levensbedreigende ontsteking in meerdere orgaansystemen plaatsvindt.

In totaal gaat het om maximaal 42.000 kinderen, die een lagere dosering van het vaccin krijgen. De Jonge heeft de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK) gevraagd om alle kinderen tussen 5 en 11 jaar oud met onderliggende aandoeningen te selecteren, zodat hun ouders of verzorgers vervolgens een vaccinatie-uitnodiging kunnen krijgen.

Tussen het begin van de pandemie en afgelopen november werden in Nederland 93 kinderen tussen de 5 tot en 11 jaar oud in het ziekenhuis opgenomen met Covid-19.

Een kind na vaccinatie. Foto Lisa Leutner/AP

Aantal coronapatiënten in ziekenhuizen blijft nagenoeg gelijk

Het aantal coronapatiënten in Nederlandse ziekenhuizen is tussen dinsdag en woensdag met twee personen afgenomen tot 2.824. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS).

Op de verpleegafdelingen liggen woensdag 2.198 patiënten die zijn besmet met corona. Dat zijn er vier minder dan dinsdag. Op de IC’s liggen 626 coronapatiënten, twee meer dan een dag eerder.

Ernst Kuipers, voorzitter van het Landelijk Netwerk Acute Zorg, zei dinsdag dat de piek in het aantal nieuwe ziekenhuisopnames is bereikt. Het RIVM is voorzichtiger. Berekeningen laten zien dat het aantal opnames de komende week verder kan dalen of op hetzelfde niveau blijft hangen.

Vakbonden dienen klacht in bij inspectie over kantoorplicht chemiebedrijf Nouryon

Vakbonden FNV, CNV en VMHP hebben bij de Inspectie SZW, de voormalige Arbeidsinspectie, een klacht ingediend tegen Nouryon. Het chemiebedrijf verplicht 475 medewerkers om minstens drie dagen per week naar kantoor te komen. De vakbonden noemen het woensdag in een persbericht „zeer onverstandig” dat Nouryon ondanks het thuiswerkadvies van het kabinet zijn werknemers verplicht om op kantoor te werken.

Nouryon lichtte werknemers eind november via een memo in over de kantoorplicht. De vakbonden zeggen dat personeel net zo goed vanuit huis kan werken. Ook zou Nouryon, de voormalige chemietak van multinational AkzoNobel, te weinig geven om de gezondheid van zijn werknemers. FNV-bestuurder Monique Daamen noemt het „schandalig” dat Nouryon werknemers „bewust blootstelt aan het risico om besmet te raken met Covid-19”. CNV-bestuurder Souleiman Amallah vreest dat andere bedrijven een voorbeeld nemen aan het beleid van Nouryon.

Daamen noemt tegen NRC de memo voor de vakbonden „de druppel”; Nouryon zou tijdens de gehele coronacrisis zijn werknemers al niet hebben aangemoedigd aan om thuis te werken. De vakbonden hopen dat de inspectie bij Nouryon aan de bel trekt, zodat het bedrijf de kantoorplicht versoepelt. Het is echter aan de inspectie om te bepalen wat ze met de klacht gaat doen. Nouryon was woensdagochtend telefonisch niet bereikbaar voor commentaar.

Directeur van Nouryon Charlie Shaver. Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

‘Nieuwe vorm van Omikron is in PCR-tests moeilijker te onderscheiden’

In onder meer Zuid-Afrika, Australië en Canada is een „verborgen” vorm van de Omikronvariant vastgesteld, die met PCR-tests niet is te onderscheiden van andere varianten. Dat meldt de Britse krant The Guardian dinsdag.

Wetenschappers hebben Omikron ingedeeld in BA.1, de oorspronkelijke versie, en BA.2, de nieuwe. De „verborgen” vorm is deels hetzelfde als de oorspronkelijke Omikronvariant, maar verschilt op een of meerdere genetische componenten. Hierdoor zijn standaard PCR-tests ongeschikt om de nieuwe versie te kunnen onderscheiden van andere coronavarianten.

Met andere woorden: iemand die is besmet met deze „verborgen” vorm zal wél positief testen op het coronavirus, maar de test zal geen indicatie opleveren dat er sprake is van de Omikronvariant. Hierdoor wordt het lastiger om zicht te krijgen op de verspreiding van Omikron. De nieuwe vorm kan wel worden vastgesteld middels aanvullend labonderzoek.

De vraag is hoe deze „geheime” BA.2-variant is ontstaan. Volgens onderzoekers is deze genetisch dusdanig verschillend van de oorspronkelijke Omikron dat BA.2 zal moeten worden aangemerkt als een nieuwe „zorgwekkende variant” wanneer die zich in rap tempo verspreidt.

Rechter VS blokkeert vaccinatieplicht voor door overheid ingehuurde bedrijven

Een rechter uit de Amerikaanse staat Georgia heeft dinsdag de federale vaccinatieplicht voor door de overheid ingehuurde bedrijven en aannemers geblokkeerd. Dat melden Amerikaanse media. De regering-Biden kwam in september ook met vaccinatieplichten voor zorgmedewerkers en personeel van grotere bedrijven (meer dan honderd werknemers). Met het jongste vonnis zijn inmiddels alle drie plichten door rechtbanken opgeschort.

De rechter uit Georgia stelt dat het door hem ingestelde verbod de „status quo” helpt handhaven. Het staat werkgevers nog steeds vrij hun personeel aan te moedigen tot vaccinatie, zegt hij. Maar de afgekondigde plicht in stand houden, betekent dat mensen worden bemoeilijkt in de uitoefening van hun werk. En dat kan „levensveranderende gevolgen” hebben, zoals ontslag. Een woordvoerder van het ministerie van Justitie heeft gezegd nog steeds achter de vaccinatieplicht te staan. Het is van plan de uitspraak aan te vechten.

Het federale verbod kan worden afgekondigd vanwege het feit dat een van de partijen die de zaak had aangespannen een bouwgroep is die op federaal niveau opdrachten voor de overheid uitvoert. Zeven staten sloten zich aan bij de rechtszaak tegen de vaccinatieplicht: Alabama, Georgia, Idaho, Kansas, South Carolina, Utah en West Virginia. Zij beargumenteren dat president Joe Biden het Congres om toestemming had moeten vragen, in plaats van een eenzijdig uitvoerend bevel voor de vaccinatieplicht te geven.

Betogers demonstreren tegen een vaccinatieplicht voor ambtenaren in de Amerikaanse stad Phoenix, Arizona. Foto Ross D. Franklin/AP

Nieuwjaarsduik in Scheveningen ook komende editie afgelast

De traditionele nieuwsjaarsduik in Scheveningen komende 1 januari gaat net als vorig jaar niet door vanwege de coronacrisis. Dat meldt Unox, de sponsor van het evenement. De nieuwjaarsduik in Scheveningen, die sinds 1965 wordt georganiseerd, trekt jaarlijks tienduizenden deelnemers die gelijktijdig het koude water in rennen om het nieuwe jaar in te luiden.

Omdat het evenement veel organisatie vergt, is het belangrijk om betrokken partijen op tijd uitsluitsel te geven, zegt medeorganisator Alex Schuttert tegen Omroep West. Als alternatief kunnen geïnteresseerden ook dit jaar weer blikken met zeewater bestellen bij de organisatie, zodat ze hun ‘nieuwjaarsduik’ thuis kunnen houden.

Niet alleen de duik in Scheveningen is afgelast. Ook tientallen soortgelijke, maar kleinere evenementen in onder meer het Zeeuwse Westenschouwen en het Noord-Hollandse Bloemendaal en Zandvoort zijn geschrapt.

Mensen rennen de zee in bij het strand van Scheveningen op Nieuwjaarsdag. Foto Robin Utrecht

Welkom in dit blog

In dit blog doet NRC verslag van de belangrijkste ontwikkelingen in de coronacrisis.

Lees hierhet blog van 6 en 7 december terug