Veel bijval voor standpunt van tennisbond WTA tegen China

Sport en politiek Vrouwentennisbond WTA is onvoldoende gerustgesteld over het welzijn van de verdwenen Chinese speelster Peng Shuai. Voorzitter Steve Simon schortte deze week alle aankomende toernooien in China op. Wat betekent dat besluit?

De Chinese tennister Peng Shuai kwam in november in het nieuws nadat ze een Chinese partijfunctionaris van seksuele intimidatie had beschuldigd. Daarna verdween ze.
De Chinese tennister Peng Shuai kwam in november in het nieuws nadat ze een Chinese partijfunctionaris van seksuele intimidatie had beschuldigd. Daarna verdween ze. Foto Kim Hong-Ji/Reuters

1 Hoe gaat het met Peng Shuai?

De 35-jarige tennisster, voormalig nummer één in het dubbelspel, leek woensdag in een tweede videogesprek met het Internationaal Olympisch Comité (IOC) „veilig en wel, gezien de lastige situatie waarin ze zich bevindt”. Dat liet het IOC donderdag weten in een verklaring. Van het gesprek zijn geen beelden vrijgegeven. Peng kwam in november in het nieuws nadat ze een Chinese partijfunctionaris van seksuele intimidatie had beschuldigd op Weibo, het Chinese Twitter. Daarna verdween ze. In november had Peng al met IOC-voorzitter Thomas Bach gesproken en toen werd haar alle steun toegezegd. Ook zou een afspraak zijn gemaakt voor een fysieke ontmoeting in Beijing in januari.

2Wat heeft de WTA besloten en waarom?

Woensdag werd bekend dat de Women’s Tennis Association (WTA) voorlopig geen toernooien in China (en Hongkong) organiseert. „Wij kunnen onze tennissters niet vragen in China te spelen als Peng Shuai niet vrijuit kan communiceren en schijnbaar onder druk is gezet om haar beschuldiging van seksueel misbruik in te trekken”, aldus voorzitter Steve Simon op de WTA-site. Eerder zei hij geen genoegen te nemen met informatie over Pengs toestand uit derde hand. Volgens hem wordt zij onderworpen aan „censuur, dwang en intimidatie”.

Jaarlijks worden zo’n tien WTA-toernooien in China gespeeld. Deze zijn nu opgeschort, wat grote financiële gevolgen kan hebben wanneer ze definitief worden geschrapt. De WTA zette jaren terug bewust in op China. Met de Chinese streamingsdienst IQiyi werd in 2015 een tienjarige overeenkomst gesloten ter waarde van ruim 100 miljoen euro. „Het spijt me dat het zo ver heeft moeten komen, want we werken al jaren heel fijn samen met tennisorganisaties in China”, aldus Simon.

Lees ook: Peng Shuai is er weer, maar de WTA is nog niet klaar met China

Vanuit de tenniswereld kreeg hij bijval. Onder anderen van oud-kampioene Billie Jean King, een van de oprichters van de WTA. „De WTA heeft ervoor gekozen aan de goede kant van de geschiedenis te staan bij het verdedigen van de rechten van onze spelers”, schreef zij in een verklaring. Ook de nummer één bij de mannen, Novak Djokovic, steunt het besluit. De ATP, de organisatie voor mannelijke tennisprofs reageerde nog niet. Of ook de ATP, met vier toernooien in China, evenementen opschort, is aan hen, zei Simon. „Ons standpunt is wat het beste voor vrouwen is en daar blijven we bij.”

3Hoe reageert China?

Er kwam donderdag geen formele reactie uit China. In een reguliere persconferentie in Beijing, die het ministerie van Buitenlandse Zaken gebruikt om lopende zaken te bespreken, noemde woordvoerder Wang Wenbin de zaak niet expliciet. Wel liet hij weten dat China „tegen de politisering van sport is”.

De Global Times, een Engelstalig Chinees dagblad dat door de Volkspartij wordt uitgegeven, wist de nationale tennisbond wel te bereiken, en citeerde in een bericht dat die het besluit tot de opschortingen „met klem” veroordeelt. De „unilaterale” keuze van de WTA zou Peng en andere tennissters schaden, terwijl die geen verschil maakt aangezien evenementen vanwege de pandemie waarschijnlijk toch geen doorgang zouden vinden. Op Twitter, dat geblokkeerd is in China, plaatste de krant een filmpje waarin hoofdredacteur Hu Xijin uiteenzet dat de WTA gefabriceerde argumenten aanwendt en dat de organisatie juist Peng van haar vrijheid berooft.

4Hoe valt dit buiten de sport?

De Europese Unie verklaarde zich eerder deze week „solidair” met verontruste sporters en vroeg om „onweerlegbaar bewijs” dat Peng het goed maakt. Donderdag juichten veel instanties het besluit van de WTA toe. Volgens Human Rights Watch-onderzoekster Yaqiu Wang gaf de bond het goede voorbeeld voor het opkomen voor de mensenrechten in China, iets waar de Chinese regering volgens de ngo in het algemeen weinig mee opheeft. De organisatie stelt dat het IOC te weinig doet om sociale verplichtingen na te leven. De olympische organisatie zou haar politieke invloed moeten aanwenden in aanloop naar de Winterspelen van Beijing 2022.

5Wat betekent het WTA-besluit voor de Winterspelen?

Veel invloed op de Spelen zal dit besluit waarschijnlijk niet hebben. Van een boycot is vooralsnog geen sprake. De financiële belangen zijn zo groot dat het IOC ook huiverig zal zijn met een moreel oordeel over China. De Spelen leveren het IOC elke vier jaar zo’n 5 tot 7 miljard euro aan tv-rechten op, plus circa een miljard aan sponsorinkomsten. Bovendien hebben olympische sponsors ook belangen in China. Persbureau Bloomberg berekende dat bedrijven als Coca-Cola en Toyota samen voor circa 100 miljard euro per jaar omzetten in China.