Sorgdrager: Van Mierlo werkte justitie tegen bij poging Bouterse te laten arresteren wegens relatie met Suriname

Drugshandel Toenmalig minister Van Mierlo (Buitenlandse Zaken) wilde in 1997 Brazilië niet laten vragen om aanhouding van de van drugshandel verdachte Desi Bouterse wegens de relatie met Suriname en omdat hij „verliefd” was op het land. Dat onthult toenmalige minister Sorgdrager (Justitie) tegenover NRC.

De ministers Sorgdrager en Van Mierlo, in 1997 in de Tweede Kamer.
De ministers Sorgdrager en Van Mierlo, in 1997 in de Tweede Kamer. Foto: Jaco Klamer/Hollandse Hoogte

Minister van staat Winnie Sorgdrager (D66) zegt in 1997 als minister van Justitie te zijn „tegengewerkt” door haar toenmalige partijleider en minister van Buitenlandse Zaken Hans van Mierlo in een poging de van grootschalige cocaïnehandel verdachte toenmalige Surinaamse legerleider Desi Bouterse te laten arresteren.

Door een interventie wist Van Mierlo in de zomer van 1997 te verhinderen dat de Nederlandse justitie aan Brazilië de arrestatie zou vragen van Bouterse, tegen wie toen in Den Haag al jaren een strafrechtelijk onderzoek liep wegens drugshandel van het speciaal opgerichte zogeheten CoPa-team. De toenmalige Surinaamse legerleider was door een Nederlandse diplomaat gesignaleerd in Brazilië. Toen in augustus 1997 justitiële bronnen via NRC Handelsblad gewag maakten van de ingreep van Van Mierlo, zei hij de arrestatie niet te hebben gevraagd omdat hij informatie had dat Brazilië niet zou hebben meegewerkt aan een aanhouding van Bouterse.

Uitlatingen in NRC-podcast

Tegenover de makers van de NRC-podcast Het geheim van Rijswijk heeft Winnie Sorgdrager in aflevering 6 nu voor het eerst verteld dat ze „boos” was over het handelen van de in 2010 overleden Van Mierlo. Ze zegt, evenals haar justitiemedewerkers, „gefrustreerd” te zijn geraakt door het optreden van minister Van Mierlo. Haar partijleider liet Bouterse volgens haar ongemoeid niet omdat hij bang was dat Brazilië dwars zou liggen maar uit liefde voor Suriname.

Lees ook dit bericht dat NRC schreef in 1997: Na telefoongesprek met Sorgdrager; Van Mierlo belette arrestatie Bouterse

„Hij belde mij en zegt: ja, bij jouw ministerie, zijn ze nu erop uit om Bouterse te laten oppakken in Brazilië via een uitleveringsverzoek. En dat moet niet gebeuren. Ik zeg: hoezo niet? En ik herinner me nog dat we daar een heel gesprek over gehad hebben, want ik zei: luister eens, als die man crimineel is en hij moet gepakt worden, dan moet die gepakt worden. Maar hij zei: ja, de relatie met Suriname, dat is al zo moeilijk en dat moeten we gewoon eigenlijk maar niet doen. En nou ja, kort en goed, ik heb mij door mijn partijleider laten ompraten en tegen de mensen van justitie gezegd: nou, laat maar even zitten”.

‘Hij hield van Suriname’

Sorgdrager zegt dat Van Mierlo „hield van Suriname” en daarom geen arrestatie wilde van de feitelijke machthebber. „Hij heeft mij dat ook wel eens verteld van: ik ben gewoon verliefd op dat land. En dat zal ongetwijfeld hebben meegespeeld”.

Het handelen van Sorgdrager en Van Mierlo leidde destijds tot veel kritiek vanuit de Tweede Kamer. Sorgdrager zegt zich niet te hebben durven verzetten tegen haar politieke baas. „Stel je voor dat ik nou tegen Van Mierlo had gezegd: sorry dat kun je nou wel vinden, maar ik hou vast aan mijn eigen idee van: we gaan hem wel oppakken. Dan moet je als twee D66-ministers naar de minister-president (Wim Kok, red.) en die moet dan het geschil gaan beslechten. Nou, dat vond ik ook geen fijn vooruitzicht.”

Bouterse is uiteindelijk in Nederland bij verstek veroordeeld tot elf jaar cel wegens handel in cocaïne. Hij heeft van die gevangenisstraf nog geen dag uitgezeten.

In de podcast ‘Het geheim van Rijswijk’ onderzoekt NRC onder meer of er politieke redenen waren de aanslag in 1985 in Rijswijk, waarbij drie mensen omkwamen, niet tot de bodem uit te zoeken. De zaak is nooit opgelost. Er zijn sterke aanwijzingen dat de aanslag, die drie repeterende muzikanten het leven kostte, was bedoeld voor de Bevrijdingsraad van Suriname. Deze verzetsorganisatie tegen het toenmalige militaire regime-Bouterse vergaderde doorgaans in het zelfde gebouw als waar de muzikanten oefenden.