VN: grove mensenrechtenschendingen door alle partijen in conflict Tigray

Gewapende strijd Het conflict in de Ethiopische regio Tigray woedt donderdag precies één jaar. De onderzoekers sluiten niet uit dat er oorlogsmisdrijven en misdaden tegen de menselijkheid zijn begaan.
Mensen doorzoeken wrakstukken na een luchtaanval in Mekele, de hoofdstad van de Tigray-regio.
Mensen doorzoeken wrakstukken na een luchtaanval in Mekele, de hoofdstad van de Tigray-regio. Foto AP

Schendingen van mensenrechten in de Ethiopische regio Tigray gaan onverminderd door. Dat heeft Michelle Bachelet, de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de Verenigde Naties, woensdag gezegd bij de presentatie van een VN-rapport over de gevolgen van het gewapende conflict voor de burgerbevolking. Alle partijen in het conflict begaan flagrante mensenrechtenschendingen, stelt het rapport. Bachelet spreekt van „extreme brutaliteiten”. Het conflict in Tigray woedt donderdag precies één jaar.

Onderzoekers van de mensenrechtenraad stellen verder dat in sommige gevallen „aanleiding is te geloven dat er sprake is van oorlogsmisdrijven en misdaden tegen de menselijkheid”. Maar ze laten in het midden welke partijen de meeste schuld dragen. Ook blijft de schaal van de schendingen onduidelijk — de onderzoekers specificeren alleen dat het aantal verkrachtingen „waarschijnlijk” hoger ligt dan de 1.300 meldingen die bij de autoriteiten liggen.

Het onderzoek is samen met de Ethiopische mensenrechtenraad verricht en beperkt zich tot gebeurtenissen en getuigenissen tot eind juni. Het onderzoeksteam heeft 269 slachtoffers en getuigen gesproken en heeft ruim zestig keer vergaderd met federale en lokale autoriteiten, internationale organisaties en medisch personeel. De onderzoekers konden vanwege hun veiligheid niet alle gebieden waar het conflict woedt, bezoeken. Zo kon een bezoek aan de stad Axum, een epicentrum van de gewelddadigheden, niet doorgaan.

Verzoening

De vijf miljoen Tigreeërs waren tot 2018, toen huidig premier Abiy Ahmed aan de macht kwam, de machtigste etnische groep in het land. Na Ahmeds aantreden verloren zij invloed en in de jaren daarna lieten ze op steeds hardere toon weten het daar niet mee eens te zijn. Op 4 november vorig jaar kondigde Ahmed een militaire invasie van de noordelijke deelstaat Tigray aan om de regionale machthebbers, verenigd in het Tigrese Volksbevrijdingsfront (TPLF), te sussen. Sindsdien bestrijden Ethiopische regeringstroepen en rebellen van de TPLF elkaar.

Ahmed, die in 2019 de Nobelprijs voor de Vrede won voor zijn initiatief om het twintigjarige grensconflict met buurland Eritrea op te lossen, heeft woensdag bij een militair evenement bezworen staatsvijanden te begraven. „De kuil die wordt gegraven zal heel diep zijn, en het zal zijn waar de vijand wordt begraven”, aldus Ahmed op een weinig verzoenende toon. Zijn regering heeft dinsdag een landelijke noodtoestand uitgeroepen, omdat rebellen van het TPLF dreigen op te rukken naar hoofdstad Addis Abeba. De onderzoekers van de mensenrechtenraden roepen alle partijen op de wapens neer te leggen en bevelen verder onderzoek aan. Tot slot wordt gewezen op het belang van verzoening.

Lees ook: Is in Tigray sprake van genocide in opdracht van hogerhand?