Amsterdam wil ‘zelfwoonplicht’ voor bestaande koopwoningen onder 512.000 euro

Woningmarkt De gemeente hoopt met de nieuwe maatregel te voorkomen dat vastgoedbeleggers de woningprijzen in de stad nog verder opdrijven.
Kopers in Amsterdam betalen nu gemiddeld meer dan een half miljoen euro voor een huis.
Kopers in Amsterdam betalen nu gemiddeld meer dan een half miljoen euro voor een huis. Foto Olivier Middendorp

De gemeente Amsterdam wil een ‘zelfwoonplicht’ invoeren voor bestaande koopwoningen met een WOZ-waarde tot en met 512.000 euro. Dat laat de gemeente woensdag weten. De stad hoopt hiermee vastgoedbeleggers te ontmoedigen om huizen in de stad op te kopen. In Amsterdam is bijna een derde van de woningen in handen van particuliere beleggers. Onder de maatregel, ook bekend als opkoopbescherming, valt volgens de gemeente 60 procent van de koopwoningen in Amsterdam.

Bij een zelfwoonplicht mag een woningeigenaar zijn huis alleen in uitzonderlijke gevallen verhuren, bijvoorbeeld aan familie, bij een tijdelijk verblijf in het buitenland of als de woning onderdeel uitmaakt van een bedrijfsruimte, kantoor of winkel. De zelfwoonplicht geldt tot vier jaar na aankoop. Daarna mag de woning verhuurd worden.

Huizenprijzen verdubbeld

In zeven jaar tijd zijn de woningprijzen in Amsterdam meer dan verdubbeld: kopers betalen nu gemiddeld meer dan een half miljoen euro voor een huis. In de stad geldt al een zelfwoonplicht voor nieuwbouwhuizen. Toen deze maatregel in juli van dit jaar werd ingevoerd wilde de gemeente dit ook voor bestaande koopwoningen laten gelden, maar dat bleek juridisch niet haalbaar. Dankzij een landelijke wetswijzing in 2022 mag een zelfwoonplicht voor bestaande koophuizen straks wel.

„Woningen zijn om in te wonen en niet om aan te verdienen”, vindt Jakob Wedemeijer, de Amsterdamse wethouder voor wonen. De gemeenteraad stemt in februari over het voorstel en wil de plicht dan „zo snel mogelijk” in laten gaan.

De zelfwoonplicht geldt niet voor woningen die bij het ingaan van de maatregel al verhuurd zijn. Als een woning van een belegger in de zes maanden voor de aankoop niet is verhuurd, dan geldt de opkoopbescherming wel. Het bedrag van 512.000 euro is niet willekeurig bedacht, maar gekozen zodat minstens 60 procent van de woningen van eigenaar-bewoners in Amsterdam onder de regeling vallen.

Ook in Haarlem gaat de gemeente over tot een zelfbewoningsplicht. Die moet ingaan op 1 januari volgend jaar en gaat gelden voor woningen met een WOZ-waarde tot 389.000 euro. Kopers mogen hun nieuwe huis in de eerste vier jaar niet verhuren. Ook Den Haag, Utrecht, Eindhoven en Groningen treffen maatregelen, al is nog niet duidelijk hoe ze hier invulling aan zullen geven.

Lees ook: Woningen kosten 419.000 euro gemiddeld, maar zijn nauwelijks meer te vinden