Recensie

Recensie Podcast

Leven en sterven van de Berlijnse Muur

luistert deze week naar een podcast over de Berlijnse Muur en waar hij voor stond.

Berlijn - Het verhaal van de muur - aflevering 1
Deze podcast luister je ook in onze app

Het verhaal van de Muur, dat kennen we nou toch wel? Die stenen kolos met het prikkeldraad, de wachttorens, de zoeklichten en de mitrailleurs, die staat toch als een onneembare vesting, als een grimmige grens tussen vrijheid en dictatuur in ons historisch bewustzijn gegrift?

Ja, zeker en vast, dat staat hij, maar niet op de manier waarop Karen Billiet en Piet de Moor ons in een meer dan zeven uur durende podcastreeks door de stad leiden. Vlaamse schrijver De Moor woont sinds 2010 in Berlijn en komt er al sinds 1974. Billiet was zeven jaar toen de Muur viel. Ze wil werkelijk alles weten over het leven in de gespleten stad.

Het verhaal begint vlak na de Tweede Wereldoorlog in Potsdam. Daar staan een paar villa’s die redelijk onbeschadigd uit de bombardementen waren gekomen. In augustus 1945 namen de geallieerde leiders er hun intrek om te confereren. De Amerikaanse president Truman, zo weet De Moor – De Moor weet vrijwel alles, dat is vaker zo met Vlamingen die lange podcasts maken – Truman nam daar, in een van die villa’s, tussen het confereren door de beslissing om kernbommen boven Hiroshima en Nagasaki te laten ontploffen. De conferentie ging over de verdeling van invloedsferen in Europa. Daar werd een blauwdruk getekend van het door het IJzeren Gordijn in tweeën gehakte Duitsland.

In de jaren daarna werd Berlijn de prestigestad van beide ismes. West-Berlijn lag midden in Oost-Duitsland. Stalin blokkeerde de aanvoer van goederen naar de stad. De geallieerden stelden een luchtbrug in. Amerikaanse vliegtuigen werden door de bevolking juichend binnengehaald. Dezelfde vliegtuigen die drie jaar eerder nog bommen brachten, brachten nu brood.

Pas in augustus 1961 werd de Muur gebouwd, om de uittocht uit Oost-Berlijn voor eens en voor altijd een halt toe te roepen. Die bouw gebeurde in één nacht. Er werken 120.000 soldaten aan mee. Oost-Berlijnse bejaarden konden de dag daarna niet meer naar hun wekelijkse kaartmiddagje in het westen. Anderen, die waren gaan stappen in het westen, konden niet meer terug. Voor de bouw moesten er huizen gesloopt worden, de Muur liep dwars door straten, de sporen van het metronet werden op de grens geblokkeerd, de stad kreeg er een surrealistisch en grimmig aanzien door.

Tot op de dag van vandaag draagt ze de sporen van de deling, die op 9 november 1989 tot een einde kwam. De heilstaat bleek van bordkarton, de eens zo gevreesde instituties stortten als kaartenhuizen ineen.

Deze podcast leert je de stad, die je dacht redelijk te kennen, nog beter te doorzien.

Berlijn - Het verhaal van de Muur, 4 afl van 1 uur en 40 min, Klara.