Recensie

Recensie Theater

Feministische update van klassiek sprookje

Opera In hun bewerking van Hans en Grietje zetten De Toneelmakerij en Silbersee de coming-of-age van Griet centraal. Het meisje ontwikkelt zich van sloof voor haar ouders en broertje tot vrijgevochten heks.

De jeugdvoorstelling ‘Hans en Griet’
De jeugdvoorstelling ‘Hans en Griet’ Foto Sanne Peper

Griet heeft het niet getroffen met haar familie. In Hans en Griet, de nieuwe opera/theatervoorstelling van De Toneelmakerij en Silbersee, wordt in de openingsscène al duidelijk dat ze door al haar gezinsleden als sloof wordt behandeld: door haar depressieve moeder, haar aartsluie broertje en haar alcoholistische en seksueel opdringerige vader. Op een gegeven moment is de maat vol: Griet vertrekt. Liever de gevaren van de stad dan de hel van haar thuisleven.

Lees ook deze recensie: De toverfluit ziet er gelikt uit, maar de uitvoering zwalkt

De openingsscène van de voorstelling schetst de verhoudingen in sneltreinvaart en met een grote dosis spelplezier om de onderliggende verstikking verteerbaar te maken. Naast de onderdrukking van Griet wordt ook de tragiek van Hans subtiel duidelijk: als prinsje behandeld door zijn moeder en met het toxische voorbeeld van zijn dominante vader kan hij bijna niet anders dan als slappe, foute man opgroeien.

De jeugdvoorstelling ‘Hans en Griet’

Foto Sanne Peper

Het begin maakt de verhoudingen echter zo helder dat het tweede deel van Hans en Griet in voorspelbaarheid verzandt. Terwijl Hans en Griet over straat zwerven, stapelt incident zich op incident, zonder dat er iets betekenisvols aan de ontwikkeling van de personages wordt bijgedragen. De vormgeving en muziek zijn prachtig, maar de voorstelling staat inhoudelijk een half uur lang volledig stil.

Pas als de twee het huis van de heks bereiken, komt er weer vaart in het stuk. In de versie van auteur Jibbe Willems is zij een radicale feminist (met aanstekelijk plezier gespeeld door sopraan Laura Bohn), die Griet aanspoort om zich van haar zelfzuchtige broertje te ontdoen en voor zichzelf te leven. Door Griet te laten kiezen tussen wraak en compassie werpt het stuk de vraag op: zijn mannen die in een patriarchale omgeving zijn opgegroeid überhaupt nog te redden? Het leidt tot een prikkelende ontknoping, waarin een spannend spel wordt gespeeld met de verwikkelingen en de moraal van het oorspronkelijke verhaal.