Laatste nieuws coronacrisis

Schakers moeten QR-code tonen op NK, oordeelt rechter

In dit blog lees je het laatste nieuws over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Schakers moeten QR-code tonen op NK, oordeelt rechter

Schakers die vanaf vrijdag meedoen aan het NK schaken in het gemeentehuis van het Drentse Hoogeveen moeten daar hun coronabewijs laten zien. Dat heeft de voorzieningenrechter in Haarlem geoordeeld in een kort geding aangespannen door zes topschakers, onder wie de huidige kampioen Lucas van Foreest, tegen de gemeente Hoogeveen en de Koninklijke Nederlandse Schaakbond (KNSB). De schaakbond hoeft het toernooi ook niet op een andere locatie te organiseren.

Het kampioenschap is door de gemeente Hoogeveen als evenement aangemerkt en geldt daarom als een plek waar deelnemers hun QR-code, een bewijs van vaccinatie, een negatieve test of herstel van het coronavirus moeten laten zien. Volgens de schakers betreft het een amateursporttoernooi, waarvoor het tonen van coronabewijzen geen verplichting is. Een dagelijkse coronatest voor degenen die niet zijn gevaccineerd zou ten koste gaan van schaakprestaties.

Volgens de voorzieningenrechter is het schaaktoernooi van „dusdanig hoog niveau” dat het „hier niet om een amateursporttoernooi gaat”. „De huidige regelgeving laat niet toe dat wedstrijden als deze worden georganiseerd zonder dat de deelnemers beschikken over een coronatoegangsbewijs”, aldus de rechter. De gemeente is verplicht deze regels na te leven en moet daarom ook tijdens het NK schaken om QR-codes vragen. „Zij is immers het bevoegd gezag dat moet toezien op naleving van deze regelgeving.”

De 20-jarige Lucas van Foreest liet eerder deze week weten dat hij niet mee zou doen als de verplichting om een coronatoegangsbewijs te laten zien zou blijven, meldt persbureau ANP. Zijn advocaat was woensdagavond niet te bereiken. De vijf andere eisers waren zijn zus Machteld van Foreest, oud-kampioen Sergey Tiviakov, Sipke Ernst, Migchiel de Jong en Ivo Maris. Of zij alle zes weigeren mee te doen aan het kampioenschap is niet bekend. Het NK duurt tot 23 oktober.

Titelverdediger Lucas van Foreest gaf eerder te kennen niet mee te zullen doen aan het NK als het coronatoegangsbewijs verplicht zou zijn. Foto Dijkstra BV/ANP

Aantal positieve coronatests gestegen tot hoogste niveau sinds juli

Het dagelijks aantal positieve meldingen is toegenomen vergeleken met de afgelopen dagen. Tussen dinsdag- en woensdagmiddag zijn er 3.746 positieve testuitslagen gemeld door het RIVM - het hoogste dagcijfer sinds 29 juli. Dat is een toename van 843 vergeleken met dinsdag. De afgelopen zes dagen schommelde het dagcijfer steeds tussen de 2.200 en 2.900, blijkt uit de cijfers van het instituut.

Lichte stijging coronapatiënten in de ziekenhuizen

Er liggen woensdag 524 coronapatiënten in de Nederlandse ziekenhuizen. Dat zijn er twaalf meer dan gisteren. Op de IC-afdelingen zijn 137 mensen met Covid-19 in behandeling (1 minder dan dinsdag); op de reguliere verpleegafdelingen liggen 387 coronapatiënten (13 meer dan gisteren). Dat blijkt woensdag uit de cijfers van het Landelijk Centrum voor Patiënten Spreiding (LCPS)

VS openen grenzen met Mexico en Canada voor gevaccineerde reizigers

De Verenigde Staten openen vanaf volgende maand de landgrenzen met Canada en Mexico voor gevaccineerde reizigers op niet-essentiële reizen. Dat melden internationale persbureaus.

Met het besluit komt een einde aan een grenssluiting van negentien maanden, waarbij alleen essentiële reizen toegestaan waren, zoals bijvoorbeeld in het kader van familiebezoek of een zakenreis. Op welke dag de grenzen precies open gaan is niet duidelijk.

Het is de bedoeling dat tegelijkertijd de beperkingen op vliegreizen naar de VS ook komen te vervallen voor gevaccineerde reizigers uit 33 landen, waaronder China, India, Brazilië, het Verenigd Koninkrijk en de landen uit de Europese Unie. Wie per vliegtuig de VS binnenkomt moet niet alleen volledig gevaccineerd zijn, maar daarnaast ook een negatief testbewijs kunnen laten zien.

Personen die een essentiële reis naar de VS maken moeten vanaf januari ook volledig gevaccineerd zijn. Tot die tijd is een negatief testbewijs voldoende.

GGD’s doen geen eerste vaccinaties met Moderna meer

GDD’s stoppen met het zetten van eerste prikken met het Moderna-vaccin. Dat staat in een kwartaalverslag van de koepelorganisatie dat dinsdag is gepubliceerd.

De keuze is gemaakt om „de vaccinportefeuille verder te optimaliseren en efficiënter te maken”. Mensen die al een eerste prik met Moderna hebben gehad, kunnen wel nog steeds Moderna krijgen voor hun tweede prik. Binnenkort wordt dus alleen nog met de vaccins van Pfizer/BioNTech en Janssen geprikt. Van dit laatste vaccin is geen tweede dosis nodig.

Vorige week kregen ongeveer 43.000 mensen hun eerste corona-vaccinatie. Ruim 85 procent van de Nederlandse bevolking boven de 18 jaar heeft inmiddels een eerste prik gehad.

Moderna-vaccins op een GGD priklocatie in Tilburg. Foto Olivier Middendorp

Huisartsen kampen met hoge werkdruk door inhaalzorg en personeelstekorten

Driekwart van de Nederlandse huisartsen kampt met een te hoge werkdruk, die met name wordt veroorzaakt door inhaalzorg en personeelstekorten. Dat blijkt woensdag uit onderzoek van de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) onder 1.150 huisartsen.

Volgens de vereniging leveren huisartsen op dit moment meer zorg dan voor de coronapandemie. „Veel huisartsen lopen op hun tandvlees”, aldus LHV-voorzitter Mirjam van ’t Veld. Omdat zorg moet worden ingehaald denken huisartsen dat ze het de komende maanden alleen maar drukker krijgen. Daarnaast zijn er te weinig waarnemend huisartsen, doktersassistenten en praktijkondersteuners, waardoor het lastig is om de bezetting van praktijken rond te krijgen.

Ook de bijdrage van de huisartsen aan de vaccinatiecampagne heeft „enorm veel gevraagd van de huisartsen en hun team” en de LHV benadrukt dan ook dat huisartsen bij eventuele nieuwe grootschalige vaccinatiecampagnes geen rol meer zouden hoeven spelen. „Dat kunnen we met een gerust hart aan de GGD overlaten”, aldus Van ’t Veld.

Foto Westend61 GmbH

De Jonge: ‘economisch belemmerende’ restricties verdwijnen eerder dan coronapas

Restricties zoals capaciteitsbezetting op 75 procent voor publieksevenementen en een sluitingstijd voor de horeca zullen eerder sneuvelen dan de coronapas. Dat heeft demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) dinsdagavond gezegd in het praatprogramma Op1. De Jonge noemde maatregelen voor publieksbegrenzing en de nachtsluiting „economisch belemmerend”. De coronapas is in ogen van de minister „hooguit vervelend”. „Je moet eerst afscheid nemen van de maatregelen die daadwerkelijk economisch beperkend zijn.”

Lees ook dit opiniestuk: Coronapas is gerechtvaardigd, het zijn vooral de ongevaccineerden die elkaar besmetten

Over de weerstand tegen de coronapas zegt De Jonge dat de tegenstanders de groep vormen „om wie we het nu juist moeten doen”. „We hebben die coronapas om ervoor te zorgen dat gevaccineerden en ongevaccineerden weer samen kunnen komen.” Volgens de minister zijn de besmettingscijfers het hoogst in gebieden waar de vaccinatiegraad laag is.

De Jonge stelde niet te weten hoe lang de coronapas — die aangeeft of iemand is gevaccineerd, recent hersteld van Covid-19 of negatief is getest — van kracht blijft in Nederland. Hij verwacht op korte termijn geen beleidsveranderingen; het demissionaire kabinet gaat begin november opnieuw naar de maatregelen kijken na een OMT-advies. De huidige stijging van de ziekenhuiscijfers en aantal besmettingen zijn volgens De Jonge „conform de lijn der verwachtingen”.

De Jonge gaat begin november opnieuw naar de coronaregels kijken. Foto Bart Maat/ANP

Twee van de vijf Nederlandse bedrijven maakten gebruik van coronasteun

Twee van de vijf Nederlandse bedrijven met twee of meer werknemers ontvingen sinds het begin van de pandemie minimaal één periode coronasteun. Dat blijkt uit woensdag gepubliceerde cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), dat in opdracht van het ministerie van Economische Zaken onderzoek deed naar de vijf pakketten aan coronasteunmaatregelen die tussen maart 2020 en juni 2021 van kracht waren.

Per 1 oktober is het demissionaire kabinet gestopt met de generieke steunmaatregelen. Het CBS heeft geen onderzoek gedaan naar de laatste steunperiode, het derde kwartaal van 2021.

In totaal kregen 162.000 bedrijven in de onderzochte periode steun via de regelingen voor loonkosten (NOW) en vaste lasten (de TOGS en de TVL). Hiervan kregen 26.000 ondernemingen, zo’n 6 procent van alle bedrijven met twee werknemers of meer, de hele periode tussen maart 2020 en juni 2021 coronasteun. Bioscopen ontvingen relatief het vaakst de volledige coronaperiode financiële steun, gevolgd door theaters en schouwburgen.

Het eerste van vijf steunpakketten, dat grofweg het tweede kwartaal van 2020 besloeg, was het populairst. Op dat moment was Nederland in lockdown en sloten de meeste ondernemingen noodgedwongen hun deuren. In de periode daarna (de zomermaanden van 2020) nam de inzet van financiële steun af, om weer iets te stijgen in de herfst en winter van 2020 en 2021.

Kerk Staphorst beperkt aantal bezoekers vanwege hoge aantal besmettingen

Een van de grootste kerken van Nederland, de Hersteld Hervormde Kerk in de Overijsselse plaats Staphorst, laat bij kerkdiensten op zondagen voorlopig minder bezoekers toe. Aanleiding is het oplopend aantal positieve coronatests in de gemeente. Dat zegt ouderling Jan Talen dinsdag tegen persbureau ANP en de regionale krant de Stentor.

Vanaf komend weekend worden bij diensten niet meer alle kerkbanken gebruikt. Hoeveel kerkgangers in totaal zullen worden toegelaten, is niet bekend. Verder blijven bestaande regels in stand, waarbij bezoekers afstand van elkaar moeten houden en een zitplaats toegewezen krijgen.

Tussen maandagochtend en dinsdagochtend kregen vijftig inwoners van Staphorst een positieve coronatestuitslag, volgens cijfers van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Daarmee was de overwegend gereformeerde gemeente afgelopen etmaal naar verhouding de grootste coronabrandhaard van het land. Ongeveer de helft van de inwoners van Staphorst is niet gevaccineerd, terwijl de landelijke vaccinatiegraad 82 procent is.

Ruim tweeduizend zitplaatsen
De Hersteld Hervormde Kerk in Staphorst is qua capaciteit een van de grootste kerken van het land. Het gebouw telt zo’n 2.300 zitplaatsen. Ouderling Talen zegt tegen ANP mee te leven met alle mensen die ziek zijn en dat de kerk er alles aan doet om coronabesmettingen te voorkomen. „Ook de afgelopen tijd kwam al niet iedereen naar de diensten. We hadden afgeschaald vanwege het aanzienlijke aantal besmettingen.”

Ook andere plaatsen in de zogeheten Biblebelt telden tussen maandagochtend en dinsdagochtend relatief veel positieve tests, zoals Neder-Betuwe (40), Ede (38), Barneveld (28) en Hoeksche Waard (23).

Kerkgangers komen aan bij de Hersteld Hervormde Kerk in Staphorst. Foto Vincent Jannink/ANP

OMT: prognoses coronasituatie voor herfst en winter slechter dan verwacht

De prognoses voor de coronasituatie in de komende herfst- en wintermaanden zijn ongunstiger dan verwacht. Dat schrijft het Outbreak Management Team (OMT) in een maandag gepubliceerd advies aan het demissionaire kabinet. Er is volgens het adviesorgaan „een grote mate van onzekerheid”, waarbij „een forse toename van ziekenhuis- en IC-opnames niet uitgesloten is”.

Ruim twee weken na het versoepelen van de coronamaatregelen lijkt er een kantelpunt te zijn bereikt in de coronasituatie, aldus het OMT, dat deze conclusie baseert op onder meer een toename van het aantal nieuwe coronagveallen en ziekenhuisopnames. Afgelopen week nam het aantal positieve tests met 48 procent toe ten opzichte van de zeven dagen daarvoor, meldde het RIVM dinsdag. Ook het aantal ziekenhuisopnames nam (licht) toe.

Het OMT adviseert om het huidige coronamaatregelenpakket, zoals verplichte sluiting om middernacht voor horeca, vooralsnog in stand te houden om verslechtering van de coronasituatie te voorkomen. Dit advies zal worden opgevolgd, schrijft demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer. Eind oktober zal het OMT opnieuw samenkomen om de coronasituatie te beoordelen.

48 procent meer positieve tests in week tijd, ‘herfststijging ingezet’

De verwachte najaarsstijging van het aantal coronagevallen lijkt te zijn ingezet. Dat meldt het RIVM dinsdag bij de publicatie van de weekcijfers. In de week van 5 tot en met 12 oktober is het aantal positieve coronatests met 48 procent gestegen ten opzichte van de zeven dagen daarvoor.

Het meest recente bij het RIVM bekende reproductiegetal, een indicatie voor de snelheid waarmee het virus zich verspreidt, is 1,12. Dit betekent dat honderd coronapatiënten 112 andere mensen besmetten. Het reproductiegetal slaat op de situatie twee weken geleden.

Afgelopen zeven dagen kregen 17.832 mensen een positieve testuitslag tegenover 12.016 de week daarvoor. Tegelijkertijd werd er ook meer getest. In de week van 5 tot en met 12 oktober lieten ruim 158.000 mensen zich testen op het coronavirus, 16 procent meer dan de week ervoor. Van alle testen was 10,3 procent positief, een stijging van ruim 2 procentpunt. In alle regio’s en leeftijdscategorieën nam het aantal positieve tests toe.

Ziekenhuizen
Ook in de ziekenhuizen wordt het drukker. Afgelopen week werden 281 coronapatiënten opgenomen in een Nederlands ziekenhuis, een toename van 8 procent ten opzichte van de zeven dagen daarvoor daarvoor. Van alle nieuwe coronapatiënten in de ziekenhuizen, moesten er 71 worden behandeld op de intensive care, een toename van 54 procent.

Wel daalde het aantal sterfgevallen. In de afgelopen zeven dagen ontving het RIVM 24 meldingen over mensen die aan Covid-19 zijn overleden, volgens persbureau ANP het laagste aantal sinds juli.

Ook het afgelopen etmaal nam het aantal positieve tests toe. Tussen maandagochtend en dinsdagochtend registreerde het RIVM 2.914 nieuwe coronagevallen, ruim 600 meer dan de dag daarvoor, aldus ANP.

Aantal coronapatiënten in ziekenhuizen stijgt naar 512

Het aantal coronapatiënten in Nederlandse ziekenhuizen is dinsdag met 15 gestegen tot 512. Dat blijkt uit de nieuwe cijfers van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS). Daarmee verblijven voor het eerst sinds 23 september weer meer dan 500 mensen met Covid-19 in het ziekenhuis.

Op de ic’s liggen, net als maandag, 138 patiënten. Op verpleegafdelingen nam het aantal coronapatiënten dat verzorgd wordt met vijftien toe tot 374. In de afgelopen 24 uur kwamen op verpleegafdelingen 59 nieuwe coronapatiënten binnen, op de ic’s tien mensen.

‘Vanaf november boostershot voor oudste ouderen’

De „oudste ouderen” kunnen vanaf november een extra prik krijgen tegen het coronavirus. Dat heeft demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) dinsdag bekendgemaakt na afloop van het coronaberaad, zo melden meerdere media. Het zogeheten boostershot moet ervoor zorgen dat de bescherming tegen een ernstig ziekteverloop op peil blijft.

Om welke doelgroep het precies gaat en wanneer begonnen wordt met de toediening van de extra prik, is nog niet bekend. Het kabinet zal hierover begin november besluiten na advies van de Gezondheidsraad. Sinds 7 oktober kunnen de meest kwetsbare personen al een extra prik krijgen. Dit gaat om een groep van 200.000 tot 400.000 personen.

CureVac stopt met productie coronavaccin, deal met EU vervalt

Farmaceut CureVac stopt met de ontwikkeling van het coronavaccin dat is toegezegd aan de Europese Unie. Hierdoor komt het contract, waaruit Nederland volgens persbureau ANP 10,7 miljoen doses zou krijgen, te vervallen. In een verklaring zegt de medicijnfabrikant de focus te verleggen naar de ontwikkeling van een nieuwere versie van het vaccin, dat in 2022 op de markt moet komen. Volgens het bedrijf zou dit middel tot een tien keer sterkere immuunreactie leiden bij proefdieren.

De levering van het oorspronkelijke CV2CoV-vaccin stond gepland voor het tweede kwartaal van 2022. In ruil voor een lening van 75 miljoen euro kocht de EU 405 miljoen doses van het middel, die vervolgens verspreid moesten worden over de lidstaten. CureVac schrijft de mogelijkheid te onderzoeken om de gemaakte afspraken alsnog na te komen middels de levering van de nieuwere versie van het vaccin.

In juni kwam naar buiten dat de klinische testresultaten van het CureVac-vaccin tegenvielen. Volgens het onderzoek bleek dat het vaccin slechts een effectiviteit van 47 procent had. Bij vaccins van Pfizer en Moderna ligt de effectiviteit op of boven de 90 procent.

Een medewerker in de fabriek in het Duitse Wuppertal waar het CureVac-vaccin wordt gemaakt. Foto EPA

Drukste ochtendspits sinds begin coronapandemie

Dinsdagochtend stond op de Nederlandse snelwegen de drukste ochtendspits sinds het begin van de coronapandemie. Dat meldt de ANWB. Om 08.25 telde de verkeersinformatiedienst in totaal 759 kilometer.

Vooral in het zuiden en het midden van het land was het stilstaan of langzaam rijden, door regenval en omdat steeds meer mensen weer op kantoor gaan werken. Precies een week geleden werd het vorige filerecord gebroken, toen stond er 468 kilometer aan verkeer stil op de weg. Vrijdagavond was de drukste avondspits met 650 kilometer file de drukste avondspits van het jaar.

In oktober 2019 beleefde in Nederland de drukste ochtendspits ooit: door een boerenprotest tekende de ANWB destijds 1.136 kilometer aan langzaamrijdend en stilstaand verkeer op.

Brits rapport: coronabeleid een van de grootste mislukkingen op het gebied van volksgezondheid

Het Britse coronabeleid is „een van de grootste mislukkingen” op het gebied van volksgezondheid in de geschiedenis van het land. Dat is de conclusie van een dinsdag gepubliceerd rapport dat door twee parlementaire commissies is opgesteld.

De onderzoekers concluderen dat het coronavirus in het Verenigd Koninkrijk onnodig veel levens heeft gekost, omdat de overheid er een „fatalistische” benadering van de pandemie op na hield. Zo werd aan het begin van de uitbraak ingezet op groepsimmuniteit, waarbij de bevolking door het doormaken van het virus immuun zou moeten worden. Meer dan 150.000 Britten zijn overleden als gevolg van het coronavirus.

Op 23 maart 2020 ging het Verenigd Koninkrijk voor het eerst in lockdown - het rapport noemt dat achteraf veel te laat. Ook tekortkomingen bij het testen en het bron- en contactonderzoek hebben de coronacrisis in het land alleen maar verergerd. Het VK deed het daardoor „aanzienlijk slechter” dan andere landen, zo staat in het rapport.

Het onderzoek heeft een jaar geduurd en werd geleid door de conservatieve politici Jeremy Hunt en Greg Clark, beiden oud-ministers. De coronacrisis heeft volgens hen in het VK „grote tekortkomingen in het overheidsapparaat” blootgelegd. Het delen van cruciale informatie tussen overheidsinstellingen ging moeizaam, er was te weinig transparantie en naar internationale experts werd niet geluisterd. Voor het rapport werden vijftig getuigen ondervraagd, onder wie de Britse oud-minister van Volksgezondheid Matt Hancock.

De voorpagina van een Britse krant op 6 maart 2020. Foto Alberto Pezzali / AP

Welkom in een nieuw blog

In dit blog houdt de redactie van NRC de belangrijkste ontwikkelingen rondom het coronavirus in binnen- en buitenland bij. Maandag werd bekend dat Groningen als tweede stad in Nederland een locatie krijgt waar mensen die buiten de EU gevaccineerd zijn een QR-code kunnen krijgen. Tot nu toe kon dit alleen in Utrecht.

Verder lagen er maandag 497 coronapatiënten in het ziekenhuis. Van hen verblijven er 138 met ernstige klachten op de intensive care, 359 patiënten worden verzorgd op een verpleegafdeling. Het aantal coronapatiënten dat in ziekenhuizen wordt opgenomen is redelijk stabiel, de afgelopen twee weken schommelde het aantal opnames tussen de vier- en vijfhonderd.

Lees ook: Lees hier het vorige coronablog terug.