‘Een week New York? Dat doe ik niet meer’

Bram van Sambeek Fagottist Bram van Sambeek stopt met vliegen – min of meer. Liever veertig uur treinen. „Minder vluchtig leven past bij mij.”

Het laatste wat fagottist Bram van Sambeek wil is een ronkend statement maken. „Ieder moet voor zich bepalen waar de grens ligt, wat je wel en niet wilt doen”, zegt hij aan de telefoon. Maar toen Internationaal Fagotfestival Bassoons for Future hem vroeg naar de betekenis van duurzaamheid in zijn muzikale leven kon Van Sambeek er niet meer omheen: „Dit speelt voor mij al jaren. Minder vluchtig leven past bij mij en mijn manier van met muziek omgaan.” Minder vluchtig betekent in dit geval letterlijk: minder vliegen. Drástisch minder vliegen. Van Sambeek sluit het luchtruim – min of meer.

Voor een internationaal veelgevraagd musicus als Van Sambeek (1980) is dat een beslissing met haken en ogen. Al merkt hij wel dat het steeds meer leeft: zo is hij uitgenodigd voor het festival van cellist Jakob Koranyi in Zweden, waar je als vliegend musicus niet eens welkom bent. „De grap is: ik ken Jakob van de Chamber Music Society of Lincoln Center in New York. Ik heb daar zelf nog een contract dat vanwege de coronacrisis is uitgesteld. Tenzij ik ga zeilen, en een handvol andere gigs afzeg, zal ik dus toch nog in het vliegtuig moeten stappen. Maar voor een los kamermuziekproject een weekje naar New York, dat ga ik voortaan niet meer doen.”

Globetrotten is ook prestigieus: de status van een muzikant wordt afgemeten aan hoeveel je internationaal doet, zegt Van Sambeek. „Daar moeten we het over hebben. Uitwisseling vind ik belangrijk, maar je kunt wel stellen dat we doorgeslagen zijn, zeker als je ziet wat er aan de hand is in de wereld.”

Gelukkig is Van Sambeek een groot treinliefhebber – veertig uur treinen naar Finland, hij draait er zijn hand niet voor om. „Ik houd ervan om langzaam door een landschap te bewegen, de natuur te zien veranderen. Je doet er langer over om ergens te komen, je leeft er langer naar toe. Daardoor heeft het iets van een queeste. Ik heb ooit 600 kilometer door Zweden gefietst om componist Sebastian Fagerlund te ontmoeten. Dat gaf me tijd voor reflectie: wat verwacht ik van deze ontmoeting, wat wil ik weten? Het heeft geleid tot een intense samenwerking.”

In 2017 heeft Van Sambeek het vliegen al eens drastisch afgezworen. Uiteindelijk bleef hij twintig maanden aan de grond. „Maar toen kwam er toch weer een kans voorbij…” Hij moet even nadenken wát ook al weer de wortel was die hij niet kon laten passeren. Van Sambeek lacht: „Dat is eigenlijk wel veelzeggend.”

Int. Fagotfestival Bassoons for Future, 28-31/10 Maastricht. Inl: bassoonsforfuture.nl