Opinie

De zorgen van Broekers-Knol over de Afghaanse braindrain

Staatssecretaris Broekers-Knol was in het nieuws over Afghanistan en Egypte. Mensenrechten waren kennelijk niet aan de orde, aldus .

Dwars

Ik wilde het vandaag al over demissionair staatssecretaris Broekers-Knol hebben vóórdat de ophef over haar Afghanistan-uitspraken in een interview met het AD losbarstte. Over haar bezoek aan Egypte namelijk. Maar ik pak nu ook maar even haar bezorgdheid mee over de braindrain uit Afghanistan. Ze is niet zozeer bezorgd omdat wij hier de instroom van opgeleide Afghanen niet aan zouden kunnen – hoewel dat volgens haar ook bij, zeg, honderdduizend belangstellenden een rol zou spelen. Nee, „een land kan het toch niet hebben als de hele intelligentsia deze kant op komt”? vroeg ze in het zaterdag gepubliceerde vraaggesprek. „Dat is best iets om over na te denken”, zei ze. Ik wil eerder nadenken over een staatssecretaris die zoiets uit de kast haalt om het aantal vluchtelingen maar te beperken en dusdoende de Taliban ter wille is.

Staatssecretaris! Heeft u het BBC-bericht van 28 september gezien over de meer dan 220 vrouwelijke Afghaanse rechters die zijn ondergedoken uit angst voor vergelding door de vrouwenmoordenaars die zij tot gevangenisstraffen hadden veroordeeld? De Taliban hebben na hun machtsgreep de gevangenisdeuren opengezet. De BBC sprak met zes van de rechters die met de dood zijn bedreigd. Zij willen graag deel uitmaken van uw braindrain.

Nu Egypte, waar de staatssecretaris van 25 tot en met 27 september was. Ik werd op dit pad gezet door een foto van Broekers-Knol en een Egyptische tegenpool die officiële stukken ondertekenen. Om de migratiesamenwerking te bezegelen. „Egypte is een belangrijk opvang-, herkomst- en transitland. Nederland en Egypte zijn daarom beide gebaat bij heldere afspraken op het gebied van terugkeer, aanpak van mensensmokkel, opvang in de regio, grondoorzaken van migratie en het tegengaan van irreguliere migratie.” Dit is ambtenarentaal die ik bij de Rijksoverheid lees, en dat is natuurlijk waar, mits die heldere afspraken netjes worden nageleefd. Worden ze dat? Ik ben er al niet helemaal zeker van dat dit het geval is aan Nederlandse kant, maar Egypte? Een van de grootste schenders van mensenrechten in de wereld? Dit is een retorische vraag.

Ik heb in elk bericht dat ik erover kon vinden gecheckt of Broekers-Knol die mensenrechten tijdens haar bezoek aan de orde heeft gesteld. Alle Egyptische berichten zwijgen erover, natuurlijk, want dat is een gevaarlijk onderwerp dat de auteur makkelijk als verspreider van vals nieuws dan wel als terrorist achter de tralies kan brengen. De Rijksoverheid meldt dat ze „de goede relatie met Egypte in algemene zin onderstreepte”, wat mij zegt dat ze dit onderwerp veiligheidshalve uit de weg is gegaan of hoogstens fluisterend heeft aangekaart. Zo niet, staatssecretaris, bewijs het me, dan zal ik mijzelf corrigeren.

Volledigheidshalve. Egypte houdt naar schatting zestigduizend politieke gevangenen vast – mensenrechtenactivisten, journalisten en wie er verder een woord van kritiek op de autoriteiten uit. Een zeer onverdachte bron (want van een trouwe bondgenoot van Egypte), het jaarlijkse rapport van het Amerikaanse ministerie van Buitenlands Zaken over mensenrechten, maakt melding van buitengerechtelijke executies, ontvoeringen, willekeurige detenties, foltering, wrede, onmenselijke of vernederende behandeling of bestraffing door de regering, harde en levensbedreigende omstandigheden in de gevangenissen, ernstige beperkingen van de vrijheid van meningsuiting, de pers en het internet. Onder andere. De staatssecretaris en Nederland, dat wil zeggen u en ik, hebben er dus geen probleem mee om met dit Egypte samen te werken.

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.