Driekwart Nederlanders heeft keuze orgaandonatie vastgelegd

Donorwet Zo’n 10,6 miljoen Nederlanders hebben hun keuze voor of tegen orgaandonatie laten vastleggen. Dat zijn er 3,7 miljoen meer dan begin vorig jaar. Sinds de zomer van 2020 zijn Nederlanders in principe donor, tenzij ze bezwaar maken.
De nieuwe donorwet ging begin juli vorig jaar in.
De nieuwe donorwet ging begin juli vorig jaar in. Foto ANP/Hollandse Hoogte/Venema Media

Sinds de invoering van de nieuwe donorwet in de zomer van 2020 hebben 10,6 miljoen Nederlanders een keuze gemaakt of ze organen willen afstaan na hun overlijden. Dat is zo’n 75 procent van de volwassen bevolking. Van die groep gaven 4,8 miljoen mensen toestemming voor orgaandonatie; 4,3 miljoen Nederlanders weigeren dat. Dat is een stijging van 2 miljoen ten opzichte van begin vorig jaar. Zo’n 1,5 miljoen Nederlanders gaven aan dat nabestaanden besluiten over de keuze, zo blijkt dinsdag uit onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Begin 2020 hadden nog 6,9 miljoen Nederlanders hun keuze laten vastleggen. Een groep van 3,3 miljoen mensen heeft nog niets geregistreerd. Dit betekent dat zij volgens het donorregister geen bezwaar maken tegen donatie. De gemeenten met het hoogste aandeel inwoners dat bereid is organen af te staan zijn Gelre en Rozendaal (46 procent). In Urk (15 procent) en Neder-Betuwe (21 procent) gaven relatief de minste bewoners aan bereid te zijn om donor te worden.

De donorwet kwam er in 2020 op initiatief van toenmalig D66-Kamerlid Pia Dijkstra. De Tweede Kamer was uiterst verdeeld over de wet die regelde dat alle Nederlanders in principe donor worden, tenzij er bezwaar is aangetekend. Bij de stemming over het voorstel stemden 75 Kamerleden voor en 74 tegen. Frank Wassenberg, Kamerlid voor de Partij voor de Dieren, was door een „enorme blunder” afwezig en kon niet tegenstemmen, daardoor haalde het initiatief een nipte meerderheid.

Tegenstanders van het D66-voorstel vonden dat de wet het zelfbeschikkingsrecht van burgers te veel inperkt. Pleitbezorgers van de wet stelden dat het initiatief het aantal donoren zou aanjagen en daarmee de wachtlijsten voor orgaandonoren in te korten, zoals ook in andere landen met vergelijkbare wetgeving is gebeurd. De nieuwe wet in Nederland ging 1 juli 2020 in.