Franse media in de ban van het ‘Zemmour-effect’

Frankrijk Franse media krijgen niet genoeg van Éric Zemmour, de radicaal-rechtse polemist die rechts opschudt in de aanloop naar de presidentsverkiezingen.

Éric Zemmour (midden) komt op 18 september aan bij een boekevenement in Nice, vergezeld door zijn adviseur Sarah Knafo (tweede van rechts).
Éric Zemmour (midden) komt op 18 september aan bij een boekevenement in Nice, vergezeld door zijn adviseur Sarah Knafo (tweede van rechts). Foto Valery Hache/AFP

De slimste analyse over het fenomeen Éric Zemmour kwam van Zemmour zelf. „Mijn vrienden de journalisten”, tweette Zemmour bij de foto van de persmeute die zich rond hem verdrong in Toulon, na de presentatie van het laatste boek van de schrijver en media-persoonlijkheid daar vorige week vrijdag.

Zemmour sloot zijn tweet af met een tevreden glimlachende emoji. De media-aandacht voor zijn persoon heeft ervoor gezorgd dat de peilingen hem inmiddels elf procent toebedelen, ook al heeft hij nog altijd niet gezegd of hij kandidaat is bij de presidentsverkiezingen volgend jaar.

Donderdag was Zemmour minder geamuseerd, nadat het tijdschrift Paris Match had uitgepakt met foto’s van de 63-jarige, gehuwde Zemmour en zijn 28-jarige raadgeefster Sarah Knafo. Op de coverfoto zijn Zemmour en Knafo te zien in een innige omhelzing terwijl zij in de Middellandse Zee baden.

„Ik begin blijkbaar genoeg zorgen te baren dat Paris Match, de schoothond van de macht, mij probeert te schaden. Ik laat mij niet intimideren,” reageerde Zemmour op Twitter. Zijn advocaat heeft laten weten dat er een klacht wordt ingediend tegen Paris Match wegens privacyschending.

Maar het zou Frankrijk niet zijn als er niet ook hier en daar werd gesuggereerd dat de foto’s in Paris Match juist afgesproken spel zijn om Zemmour extra publiciteit te geven.

De linkse krant Libération vermoedt „een geoliede communicatiestrategie die tegemoetkomt aan Zemmours drang naar nog meer media-aandacht en hem tegelijk een meer menselijk gelaat geeft”. En de krant herinnert eraan dat Vincent Bolloré, de mediamagnaat die Zemmour lanceerde op zijn tv-zender CNews, op het punt staat om de groep Lagardère, eigenaar van Paris Match, over te nemen.

Zemmour was tot voor kort elke weekdag te zien op het programma Face à l’Info op Cnews. Vorige week moest hij daarmee stoppen, nadat de audiovisuele raad CSA zijn geduld had verloren met Zemmours gekoketteer met zijn al dan niet kandidaat zijn voor de presidentsverkiezingen van 2022. (De Franse wet schrijft voor dat de zendtijd voor kandidaten in kiestijd billijk moet worden verdeeld.)

Zemmour „en zijn zeer nabije adviseur” Knafo op de cover van Paris Match.

Met zijn wekelijkse column in de rechtse krant Le Figaro is Zemmour uit eigen beweging gestopt. Dat is naar eigen zeggen nog altijd niet omdat hij kandidaat is, wel om zijn nieuwste boek, La France n’a pas dit son dernier mot (Frankrijk heeft zijn laatste woord nog niet gezegd), aan het publiek te presenteren.

Signeersessies

Van dat boek zijn in de eerste vijf dagen sinds de publicatie op 16 september al zo’n tachtigduizend exemplaren verkocht. Zemmour heeft een speciale website opgericht (Croisée des Chemins, kruispunt van wegen) om zijn reizen door het land te promoten. De eerste signeersessies in Nice en Toulon hadden alles van politieke bijeenkomsten.

Zemmour was al een succesvolle auteur: van zijn vorige boek (Le Suicide français, de Franse zelfmoord) werden 400.000 exemplaren verkocht. Zijn standpunten zijn bekend: de migratie moet een halt toegeroepen worden, moslims moeten assimileren, bijvoorbeeld door hun kinderen Franse namen te geven. Zemmour is bij herhaling veroordeeld wegens het aanzetten van haat tegen moslims en migranten.

Het nieuwe boek, of tenminste de titel ervan, moet een iets positievere boodschap brengen. Het is nog niet te laat om de Franse zelfmoord af te wenden, door straks op Zemmour te stemmen bijvoorbeeld.

Zemmour is de laatste tijd vaak de ‘Franse Trump’ genoemd: de outsider die het politieke landschap helemaal op zijn kop zet

Zemmour is de laatste tijd vaak de ‘Franse Trump’ genoemd: de outsider die het politieke landschap helemaal op zijn kop zet. Toch blijft de kans dat Zemmour volgend jaar president wordt klein. Wel kan hij een stoorzender van formaat worden op rechts.

Daar verliest vooral Marine Le Pen van het radicaalrechtse Rassemblement National gestaag terrein. Volgens de laatste peiling krijgt zij in de eerste ronde nog 18 à 19 procent van de stemmen, vijf procentpunten minder dan begin september, en maar liefst tien procentpunten minder dan in juni.

Lees ook het profiel: Éric Zemmour, de mogelijke kandidaat voor het Elysée die links én rechts angst inboezemt

Het is een daling die door de Franse media geheel op het conto wordt geschreven van het ‘Zemmour-effect’. Tegelijk dwingt Zemmour met zijn radicaal discours ook de andere rechtse kandidaten steeds verder naar rechts.

„Het zijn ultra-gevaarlijke procentpunten,” schreef het zakenblad Challenges begin september, toen Zemmour nog maar acht procent peilde. „Want zij gaan het presidentieel debat dag na dag corrumperen. Het gaat lelijk worden, want de ideeën van Zemmour zijn lelijk.”

De media-aandacht voor Zemmour gaat onverminderd door. Voor donderdagavond was een debat gepland op tv-zender BFMTV tussen Zemmour en de radicaallinkse kandidaat Jean-Luc Mélenchon. Spektakel verzekerd.