Verenigd Rusland verzekert zich van ruime meerderheid

Doemaverkiezingen ‘Slim stemmen’ kon de macht van de Russische regeringspartij niet breken.

Een stembureau in Moskou.
Een stembureau in Moskou. Foto Evgenia Novozhenia

Regeringspartij Verenigd Rusland verwacht bij de verkiezingen van afgelopen weekeinde een tweederde meerderheid in de Doema, het Russische parlement, te hebben behaald. Partijbestuurder Andrej Toertsjak voorspelt dat de partij achter Poetin zeker 315 van de 450 zetels krijgt. Maandagochtend waren de resultaten binnen van 90 procent van de stembureaus.

De verkiezingen vonden van vrijdag tot zondag plaats in een sfeer van bedrog, intimidatie en conflict. Vanaf vrijdag liepen de sociale media vol met video’s van vermeende stembusfraude en kreeg verkiezingswaakhond Golos honderden meldingen: dikke stapels stembiljetten die in stembussen worden gepropt, busjes die kiezers rondreden van het ene naar het andere stemlokaal, geweld tegen verkiezingswaarnemers. Vanuit de door Rusland gecontroleerde, Oekraïense Donbas werden kiezers met bussen en treinen naar de naburige Rostov-regio gereden om te stemmen. Kiezers zonder Russisch paspoort kregen er ter plekke een uitgeschreven, zo meldden Russische media.

Techbedrijven

De grootste verontwaardiging gold echter het besluit van internationale techgiganten om de stemhulp van het team van oppositieleider Aleksej Navalny te censureren. Vrijdag zwichtten Google en Apple nadat internetwaakhond Roskomnadzor met boetes – en volgens The New York Times met de vervolging van lokale medewerkers – had gedreigd, indien de bedrijven de stemhulp niet zouden verwijderen uit hun appstores. De app toonde kiezers wie in hun disctrict de sterkste uitdager was van Verenigd Rusland, een laatste poging van de oppositie om het monopolie van Verenigd Rusland te breken.

Volgens Roskomnadzor was de stemhulp „illegaal”. Hoewel zij eerder nog weigerden de app te verwijderen, zeiden Google en Apple nu zich aan de wet te moeten houden. Navalny’s aanhangers reageerden furieus op de beslissing. „Een schandelijke daad van politieke censuur”, twitterde Navalny’s medewerker Ivan Zjdanov.

Zaterdag verwijderde chatapp Telegram verschillende ‘slim stemmen’-bots. Telegram-CEO Pavel Doerov verklaarde de mediastilte voor de verkiezingen te willen respecteren. Opmerkelijk genoeg noemde hij de blokkade door Apple en Google juist een „gevaarlijk precedent”.

Lees ook‘Pedofilie bestrijden? Nee, Poetin wil met internetregels critici de mond snoeren’

Chantage

Internationale techgiganten staan in Rusland onder grote druk om te voldoen aan steeds repressievere internetregels. De capitulatie van dit weekend laat zien dat zij, ondanks beloftes, op een cruciaal moment niet bestand blijken tegen chantage van de Russische overheid. „Commerciële bedrijven staan onder druk, het is niet verstandig te verwachten dat zij zich plotseling zullen opstellen als mensenrechtenorganisaties”, zei de Russische internetexpert Sarkis Darbinjan.

Update (20 september 2021): Dit bericht is maandagochtend geactualiseerd.