Europese verschillen in coronapas: vaker verplicht in Italië, minder in Denemarken

Certificaat Binnen Europa bestaan grote verschillen in de mate waarin een coronapaspoort verplicht is, en in de protesten daartegen.

Beveiligers van de Vaticaanse musea controleren bij de ingang met een speciale app de coronacertificaten van bezoekers op echtheid.
Beveiligers van de Vaticaanse musea controleren bij de ingang met een speciale app de coronacertificaten van bezoekers op echtheid. Foto by Andreas SOLARO / AFP

In Nederland leiden de plannen om een coronapas als ‘entreebewijs’ te gaan gebruiken voor onder meer de horeca tot verhitte gemoederen. In verscheidene Europese landen worden zulke passen al op deze manier gebruikt, en is er soms aanzienlijk minder protest. In andere landen stoppen ze er alweer mee. Enkele landen en hun ‘coronapassen’ op een rij:

Frankrijk

Frankrijk was een van de eerste Europese landen die een gezondheidspas verplicht stelde voor toegang tot de horeca. Het land voerde die regel vanaf augustus in, en ging ook het verst – het tonen van de pas werd zelfs verplicht gesteld voor een bezoek aan grote winkelcentra en lange bus- en treinreizen. Een negatieve testuitslag voldoet ook, maar die zijn mogelijk vanaf half oktober niet meer gratis. De maatregelen leidden aanvankelijk tot veel weerstand: er waren elk weekend protesten in verschillende Franse steden tegen de ‘gezondheidsdictatuur’. Maar inmiddels, met het snel oplopen van de vaccinatiegraad (een expliciet doel van president Macrons beleid) lijkt het verzet beetje bij beetje te luwen.

Italië

Ook Italië heeft al een geruime tijd een zogeheten ‘groene pas’ – gebaseerd op vaccinatie of een zeer recente test. Die pas wordt steeds breder ingezet. Sinds augustus is hij nodig voor toegang tot onder meer horeca, bioscopen, musea en sportcentra. Met ingang van 1 september is de pas verplicht voor toegang tot scholen (personeel en ouders) of universiteiten (iedereen) en een deel van het ov. Het kabinet overweegt de pas in de hele overheidssector verplicht te stellen. Ook in Italië waren er betogingen tegen de pas. Die waren beperkter dan in Frankrijk.

Duitsland

In Duitsland kom je zonder coronacertificaat het café, restaurants, cinema’s, theaters en musea niet binnen. De precieze regels verschillen per stad of regio. In sommige steden kom je alleen nachtclubs binnen als je ingeënt bent, of het afgelopen half jaar Covid-19 hebt gehad. In andere steden kom je ook binnen met een negatief testbewijs. Uitbaters mogen zelf hun ‘regime’ kiezen. Horecazaken die louter ‘vaccinatie’ of ‘herstel’ eisen mogen iets meer (langer open, meer gasten ontvangen), met het idee dat hun bezoekers via antistoffen beter beschermd zijn dan ongevaccineerden.

België

In België is vooralsnog alleen het gewest Brussel, waar de hoofdstad onder valt, van plan een coronapas in te voeren. Daarmee krijg je onder meer toegang tot horecagelegenheden en fitnesszaken. Wie gevaccineerd is, het afgelopen half jaar Covid-19 heeft gehad of recent negatief is getest, mag naar binnen. Het gewest besloot hiertoe vanwege de flink achterblijvende vaccinatiegraad in de hoofdstad: iets meer dan de helft van de volwassen bevolking is daar pas volledig gevaccineerd. In Vlaanderen ligt dat percentage op 90 procent, in Wallonië op 79 procent.

Niet uitgesloten is dat de maatregel ook in andere delen van België wordt ingevoerd, al bestaat daar onenigheid over, juist omdat de vaccinatiegraad in Wallonië en Vlaanderen hoog is. In Vlaanderen was regeringspartij N-VA recent nog fel tegen, maar minister-president Jan Jambon, tevens kopstuk van de N-VA, liet deze week weten toch te gaan onderzoeken of en onder welke omstandigheden een coronapas „nuttig en nodig” kan zijn. De vrees is dat het virus via ‘ongevaccineerd’ Brussel de Vlaamse regio’s rondom de hoofdstad opnieuw binnendringt.

Grote protesten hebben de maatregelen niet uitgelokt. In Brussel demonstreerden afgelopen weekend 3.500 mensen.

Denemarken

Denemarken daarentegen heeft de coronapas inmiddels weer helemaal afgeschaft. Sinds 10 september hoef je nergens meer de pas te tonen om binnen te komen. De afschaffing ging gefaseerd. Dit mede vanwege de hoge vaccinatiegraad: in Denemarken ligt die momenteel op 80 procent (van alle inwoners ouder dan twaalf jaar). Volgens de Deense regering is het coronavirus momenteel geen bedreiging meer voor de volksgezondheid. De Denen liepen in veel zaken voorop tijdens de coronacrisis, of het nu ging om maatregelen of vaccinatiesnelheid. Zij bouwen nu als een van de eerste Europese landen weer af.

Engeland

Engeland heeft afgelopen week aangekondigd dat er toch geen coronapas vereist wordt voor een bezoek aan nachtclubs, zoals eerder het plan was. Ook hier zegt de regering dat dit kan vanwege het afnemende coronagevaar.

Correctie (14 september 2021): Dit artikel is aangepast om aan te geven dat Denemarken de pas inmiddels volledig heeft afgeschaft.