Corona zorgde voor een golf aan puppy's — maar hoe moet het nu met de opvoeding?

Opvoeding Corona zorgde voor een golf aan puppy’s bij mensen thuis. Maar dit leidde tegelijk tot opvoedproblemen. Dierenpensions kunnen nieuwe baasjes ondersteunen.

Honden kunnen bij pensions zoals DierDorado samen spelen en beter leren socialiseren.
Honden kunnen bij pensions zoals DierDorado samen spelen en beter leren socialiseren.

Alleen het bord bij de oprit verraadt dat hier dierenpension DierDorado is gevestigd. ‘Het vijfsterrenhotel voor uw viervoeter’, staat eronder. Hier werden, in de zomervakantie, tweehonderd honden en tachtig katten opgevangen. En dat terwijl het in de periode ervoor juist akelig stil was. Door de coronamaatregelen gingen baasjes zelden een weekendje weg, laat staan op vakantie. „Maar nu zaten we bomvol”, zegt bedrijfsleider Harry Donkers.

Niet alleen in Gouda was het druk, ook andere dierenpensions zaten vol. Bij Nieuwe Dieren Nooitgedacht, vlak bij Assen, stond de telefoon roodgloeiend. Mensen bleven maar bellen, mailen, appen – op de gekste tijden ook, zegt Sonja Huisman (60). „Ze wilden halsoverkop weg en konden geen leeg pension meer vinden, alles hier in de omgeving zat vol.”

Conny Zijlstra (64), van hondencrèche S114 in Amsterdam, vertelt dat het er bij haar zelfs zo veel waren, dat ze kritisch kon zijn. „Ik werk volgens het principe van een roedel: als het een hond is die niet in de groep past, doe ik het gewoon niet”, zegt ze.

Pups

Maar dat was niet alleen vanwege de vakantiedrukte: in coronatijd zijn er simpelweg meer gezelschapsdieren bij gekomen, die de hokken doen volstromen. Divebo, de brancheorganisatie voor ‘ondernemende huisdierenspecialisten’, zag het afgelopen jaar een golf aan pups in Nederlandse huishoudens. „Niet eerder zijn er in één jaar tijd zo veel honden en katten aangeschaft in Nederland”, schrijven ze op hun site. Er zijn „boven op de jaarlijkse 170.000 puppy’s nog eens tienduizenden” bij gekomen.

Leuk, al die huisdieren. Maar Divebo uit ook zorgen: door een gebrekkige opvoeding wordt straks „een grote generatie onopgevoede honden in de samenleving losgelaten”. Tijdens de lockdowns liet de overheid hondencursussen niet doorgaan, tenzij deze een op een gegeven werden. Daardoor ontstonden gigantische wachtlijsten, van gemiddeld een half jaar. „Na zo’n periode is een hond het puppystadium voorbij en zit hij al in de puberteit, zonder voldoende te zijn gesocialiseerd en deskundig te zijn opgevoed.” En dat levert later gedragsproblemen op, aldus Divebo.

In de dierenpensions zien ze daarom niet alleen meer dieren, maar ook meer dieren met problemen dan voorheen. Harry Donkers van dierenhotel DierDorado ziet vooral honden met verlatingsangst. „Maandenlang hebben ze álle aandacht gehad van hun baasjes.” Om nog maar niet te spreken over het gebrek aan opvoeding en socialisatie. Sonja Huisman, van Nieuwe Dieren Nooitgedacht, had gehoopt dat mensen tijdens de coronacrisis „een stapje extra” zouden zetten om hun pup goed op te voeden en vaker in het gezelschap van andere honden te laten zijn. Maar niks daarvan. „Daarom zie je nu veel honden met verlatingsangst en puberende honden die echt lopen te klieren. Dat is een verschil met honden die in het ‘oude normaal’ zijn opgevoed.

Conny Zijlstra uit Amsterdam wijt de problemen vooral aan de baasjes. „Je hebt hondenmensen en mensen met honden, en vooral die laatste categorie heeft nu een gezelschapsdier in huis genomen”, zegt ze. „Normaal zet je alle zeilen bij om zo’n hondje op de rit te krijgen, maar daar schort het nu aan.” Als gevolg ziet Sonja Huisman nu al veel meer mensen die met hun hond in gedragstherapie zitten. „Kersverse baasjes, die voor het eerst een hond hebben, worden overrompeld. Dan krijg je een hond die het huis overneemt.”

De gebrekkige socialisatie en opvoeding hadden voorkomen kunnen worden, vindt Zijlstra. „We waren gewoon open voor dagopvang, ze hadden hun hond hier kunnen komen brengen om met andere honden te laten spelen.” Honden voeden ook elkaar op, zegt ze. „Maar ik werk thuis, zeiden mensen, dus dan kan ik zelf wel op de hond passen.”

Uitlaatschema

Harry Donkers laat zien hoe DierDorado het samen spelen faciliteert. Hij opent de deur van de eerste kennel. Als de eerste hond begint te blaffen, volgt direct de rest – aan de muur hangt niet voor niets een rijtje oorbeschermers. De honden zitten per twee in aparte, nagenoeg lege hokken. „Ze hebben lekker vloerverwarming hoor”, zegt Donkers. Middels een ‘uitlaatschema’ worden de honden op de binnenplaatsen tussen de kennels in gelaten. Aan het einde van de reeks hokken zijn twee grasvelden, waar honden in groepjes samen kunnen rennen en in het water kunnen spelen.

Door samen te spelen oefenen honden hun onderlinge sociale vaardigheden. Wanneer is iets spel? En wanneer is een hond agressief of heeft-ie geen zin meer om te spelen? Wanneer ga je als pup te ver, bijt je te hard? Het zijn allemaal regels die ze onderling afstemmen – maar wel moeten leren, zegt Sonja Huisman. Bij haar is ruimte voor twintig dieren, die allemaal in dezelfde type ruimtes verblijven. Ze noemen dat ‘huiskamers’. „Er staat een bank, een stoel, manden, alles.” De honden moeten samen verdelen wat van wie is. Bij Conny Zijlstra werkt het hetzelfde, in een roedel moeten honden leren wat de hiërarchie is.

In DierDorado zitten de honden per twee in een hok. Soms zijn dat honden die thuis al samen zijn, maar ook honden die thuis het enige dier zijn, krijgen hier een hokgenoot. „Dat werkt goed, dan hebben ze gezelschap.” Wie bij wie terechtkomt, dat bepaalt Harry Donkers. „Je ziet gelijk welke honden bij elkaar passen en welke niet.” Het helpt de dieren nieuwe dingen te leren, en los te koppelen van hun leven thuis. Ze zijn hier op een andere plek, met andere regels en andere gewoontes. Daarom mogen honden hier ook niets van huis bij zich hebben. „Geen mand, geen kleedje, geen knuffels, geen eigen riem”, zegt Donkers. „Ze kunnen daar namelijk makkelijk territoriaal over gaan doen.”

Alle drie de pensions laten weten: breng de hond af en toe naar de dagopvang. Niet per se omdat je die dag niet thuis bent, omdat je vakantie hebt, of omdat het je beter uitkomt, maar omdat het voor het dier belangrijk is om contact te hebben. „Zeker in de beginfase, als het nog een pup is”, zegt Huisman.