De ‘extreem winstgevende’ App Store van Apple kraakt in zijn voegen

Concurrentie in App store Apple zegevierde op bijna alle punten in een conflict met Epic Games. Maar de ‘extreem winstgevende’ App Store kraakt in zijn voegen.

Met een eigen virtuele winkel in Fortnite verklaarde Epic Games, maker van de game, de oorlog aan de App Store.
Met een eigen virtuele winkel in Fortnite verklaarde Epic Games, maker van de game, de oorlog aan de App Store. Foto Kristobal Cherrera-Oelasjkevitsj/EPA

Meestal is de introductie van een nieuwe iPhone, dit jaar op 14 september, een feestje voor Apple. De aandacht voor de iPhone 13 (of 12S, als bijgeloof de doorslag geeft) wordt overschaduwd door een rechtszaak over de App Store.

Deze downloadwinkel is een van Apples grootste winstmakers. Van de meeste digitale aankopen gaat 30 procent naar Apple, tot frustratie van app-ontwikkelaars. Dat geldt zeker voor gamemakers; zij leveren 70 procent van alle App Store-omzet.

Epic Games, maker van het populaire spel Fortnite, probeerde onder de ‘Apple-belasting' uit te komen en introduceerde een eigen virtuele winkel in Fortnite met lagere tarieven. Meteen verwijderde Apple Fortnite: het is niet toegestaan om de commissie te omzeilen. Epic spande een rechtszaak aan tegen Apple en belandde in een identiek conflict met Google Android.

Lees ook: Column: Gevangen op je iPHone, doodgeknuffeld door Google

Negen van de tien punten

Apple won deze zaak tegen Epic Games op negen van de tien punten. Toch valt het vrijdag gepubliceerde oordeel van een federale rechter in de Verenigde Staten niet per se in het voordeel van de techgigant uit.

Dat komt omdat de rechter één omstreden App Store-regel schrapt: de antisteering-maatregel, waarmee Apple ontwikkelaars verbiedt om consumenten te wijzen op alternatieve betaalopties. Dat moet Apple van de rechter binnen drie maanden veranderen. Zo’n aanpassing kan ertoe leiden dat je als consument minder hoeft te betalen voor digitale aankopen en dat ontwikkelaars meer marge overhouden. Het is nog niet zeker of Apple in beroep gaat. Epic doet dat wel, onder meer omdat Fortnite nog niet terug mag op de iPhone.

Deze rechtszaak slaat de eerste barsten in de schijnbaar onneembare vesting van de App Store. Apple moest correspondentie overleggen waaruit bleek hoe het bedrijf zijn greep op de iPhone probeert te houden. Ook kwamen geheime distributiedeals aan het licht. Die details zullen terugkeren in soortgelijke onderzoeken en aanklachten tegen de App Store in de EU.

De 185 pagina’s tellende uitspraak bevat aanwijzingen voor wat Apple verder boven het hoofd hangt: Apple is geen monopolist die zijn marktmacht misbruikt of innovatie afremt, stelt rechter Yvonne Gonzalez Rogers. Tegelijk wekt ze de suggestie dat een meer gerichte aanklacht dat wél kan aantonen. „Deze rechtbank denkt niet dat het onmogelijk is zoiets te bewijzen, alleen dat Epic Games daar niet in is geslaagd.”

Kwaadaardige software

De rechter onderschrijft Apples argumenten dat het voor consumenten veiliger is om één centrale downloadwinkel te hebben die apps controleert op kwaadaardige software. Dat rechtvaardigt nog niet de commissie van 30 procent. Dat tarief is „extreem winstgevend en er is geen enkele economische impuls om dat te veranderen”. Apple investeert volgens de rechter ook te weinig in de downloadwinkel, waar een team van 500 mensen 2 miljoen apps controleert.

Vandaar dat Apple moet toestaan dat apps alternatieve betaalwijzen aanbieden. Die concurrentie, aldus de rechter, is de enige manier om een machtig techbedrijf in beweging te brengen dat tot nu toe alleen reageert op juridische dreigementen.