Groenen-kandidaat Baerbock mikpunt van nepnieuws in aanloop naar verkiezingen

Duitsland Uit onderzoek blijkt dat de helft van het Duitse electoraat een keer is geconfronteerd met een niet-kloppende bewering over Groenen-leider Annelena Baerbock.
Groenen-kandidaat Annelena Baerbock is vaker dan haar collega's het mikpunt van nepnieuws.
Groenen-kandidaat Annelena Baerbock is vaker dan haar collega's het mikpunt van nepnieuws. Foto Sacha Steinbach/EPA

In aanloop naar de Duitse verkiezingen heeft Groenen-lijsttrekker Annelena Baerbock van alle potentiële kandidaat-bondskanseliers het vaakst te maken met desinformatie en nepnieuws op sociale en traditionele media. Uit onderzoek van factcheckers, onderzoekers en persbureaus in opdracht van campagnenetwerk Avaaz bleek maandag dat zeker de helft van de Duitse kiezers is geconfronteerd met een feitelijke onjuistheid over Baerbock. Ook over haar politieke concurrenten werd nepnieuws verspreid, zij het in mindere mate.

Lees ook deze analyse over de campagne: Paniekerig CDU waarschuwt voor ‘rood gevaar’

Met name op sociale media circuleerde de afgelopen maanden niet-kloppende berichtgeving — van onbestaande verkiezingsbeloftes tot onjuiste standpunten van de politica. De onderzoekers analyseerden de berichtgeving over de Duitse verkiezingen tussen januari en augustus. Daarnaast zijn ruim tweeduizend respondenten ondervraagd die de afgelopen maanden verkiezingsnieuws volgden.

Rusland

Van alle niet-kloppende informatie ging een kwart van de berichten over Baerbock, gevolgd door de binnenkort vertrekkende bondskanselier Angela Merkel (13 procent) en CDU-kandidaat Armin Laschet (10 procent). Ook over Baerbocks partij werd aanmerkelijk meer onjuiste informatie verspreid dan over andere partijen. Er ging onder meer een niet-kloppend gerucht rond dat de Groenen huisdieren wilden verbieden. Uit de studie komt naar voren dat ook Russische media onjuiste informatie over de Duitse verkiezingscampagne verspreidden.

Het nepnieuws dook niet alleen op publieke sociale media op, het onderzoek toont ook aan dat Duitsers dergelijke berichten met elkaar deelden in onderling online contact, bijvoorbeeld via WhatsApp of Telegram. Een deel van de ondervraagde respondenten stelt ook foutieve informatie via traditionele media als de televisie en krant te hebben gezien. Een van de onderzoekers pleit er in Duitse media voor dat journalisten meer uitleg geven over nepnieuws. Bovendien moeten de techplatformen volgens hem meer doen om foutieve informatie te ontmaskeren.

De Duitse bevolking gaat op 26 september naar de stembus. Er wordt een nieuw Duits parlement gekozen, dat uiteindelijk een opvolger van Merkel aanwijst. Binnen haar partij CDU/CSU zetten ze in op Laschet als beoogde nieuwe leider, maar in de peilingen gaat de sociaal-democraat Olaf Scholz van de SPD aan kop. Hij heeft eerder laten weten graag met de Groenen te willen regeren bij een verkiezingszege. De CDU/CSU en SPD vormen samen de huidige coalitie in Duitsland.