Opinie

De tuchtrechter was blind voor een declaratie van 25 miljoen

De tuchtrechter weigerde onlangs een advocatendeclaratie van 25 miljoen te toetsen. Onbevredigend en kwestieus, schrijft hoogleraar advocatuur Diana de Wolff in de Togacolumn.
iStock photo

Voordat Royal Imtech N.V. in 2015 op de fles ging hebben advocaten van De Brauw het bedrijf langdurig en intensief bijgestaan, onder meer bij herstructureringen, een nieuwe aandelenemissie en in verband met fraude bij dochterbedrijven in Duitsland en Polen. Het mocht allemaal niet baten, want het bedrijf ging met zijn koninklijke predicaat, zijn 26000 werknemers en een jaaromzet van 5 miljard uiteindelijk ten onder.
Twee curatoren, Peters en Princen, zijn sindsdien bezig het faillissement af te wikkelen. Dat gaat met nogal wat procedures gepaard, tegen de voormalige bestuurders en de accountants van Imtech bijvoorbeeld, maar ook tegen de advocaten. In die laatste procedure delfden de curatoren kort geleden het onderspit. Zij hadden een klacht bij de tuchtrechter ingediend, onder meer over het feit dat de advocaten voor hun werkzaamheden in de opmaat naar het faillissement zo’n 25 miljoen euro in rekening hadden gebracht. Niet alleen vonden de curatoren dat bedrag excessief, maar ook stelden zij dat een deugdelijke verantwoording en specificatie ontbraken. Verder zou er inhoudelijk het een en ander mis zijn geweest met de adviezen die de advocaten aan Imtech hadden gegeven.

Niet onderzocht

Om een tuchtklacht te kunnen indienen moet een klager rechtstreeks in een belang zijn getroffen. Dat een curator bevoegd is om te klagen over een advocaat die mogelijkerwijs de boedel, en dus de crediteuren, heeft benadeeld staat als uitgangspunt niet ter discussie. Maar het hof van discipline, de tuchtrechter voor advocaten, heeft de inhoudelijke behandeling van de klachten niettemin tegengehouden. Het hof verwijt de curatoren dat zij meer onderzoek hadden moeten doen voordat zij de klachten indienden. Eventuele relevante onderzoeksbevindingen hadden zij aan de advocaten moeten voorhouden met een verzoek om reactie. Over de declaraties zegt het hof dat de curatoren niet zouden hebben onderzocht welke financiële afspraken de advocaten met Imtech hadden gemaakt, of dat redelijke afspraken waren en of de advocaten zich daaraan hebben gehouden.

Geen herkansing

Zo heeft het hof zich met een paar korte overwegingen de moeite bespaard van de inhoudelijke beoordeling van een complex dossier. Dat wringt. De wettelijke regeling van het tuchtrecht bepaalt weliswaar dat een klaagschrift een zo duidelijk mogelijke omschrijving moet bevatten van de klachten en van de feiten waarop deze zijn gebaseerd, maar niet dat een klager eerst zelf allerlei zaken moet onderzoeken en de aangeklaagde advocaat om een reactie op de conclusies moet vragen. Wie vindt dat een advocaat te veel aan honorarium in rekening heeft gebracht kan daarover normaal gesproken een korte klacht indienen en hoeft niet zelf te controleren in hoeverre tegenover de declaraties daadwerkelijk afgesproken werkzaamheden staan en of het werk niet sneller had kunnen worden gedaan. En als een klacht al onvoldoende concreet is, dan bepaalt de wet dat de klager de gelegenheid moet krijgen de klacht te verduidelijken. Zonder die herkansing te bieden mag de tuchtrechter een tuchtklacht niet afdoen.

Graag verantwoording

Dat het hof van discipline de klachten van de curatoren niet inhoudelijk heeft beoordeeld is niet alleen juridisch kwestieus, maar ook ronduit onbevredigend. 25 miljoen euro is hoe dan ook veel geld - zeker voor een bedrijf dat destijds flink verlies draaide - en als de declaraties inderdaad buitensporig of niet onderbouwd zouden zijn geweest, dan is het tuchtrecht ervoor bedoeld daar een uitspraak over te krijgen, in dit geval in het belang van de crediteuren. Bovendien, als mij excessief of onduidelijk declareren zou worden verweten, zou ik graag verantwoording willen afleggen, zodat zo’n verwijt voor iedereen kenbaar uit de wereld wordt geholpen.
Navrant voor de crediteuren van Imtech is intussen dat bij de curatoren door de vele procedures die zij hebben aangespannen inmiddels maar liefst 30 miljoen euro op de meter staat.

De Togacolumn wordt geschreven door een advocaat, rechter of officier. Diana de Wolff is advocaat en bijzonder hoogleraar advocatuur aan de UvA.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.