Twee prominente Wit-Russische activisten krijgen tot elf jaar cel

Pro-democratie Maxim Znak en Maria Kolesnikova, prominente leden van een raad die een Wit-Russische machtsoverdracht nastreefde, zijn veroordeeld tot respectievelijk tien en elf jaar celstraf.
Maxim Znak en Maria Kolesnikova maandag in de rechtbank in de Wit-Russische hoofdstad Minsk.
Maxim Znak en Maria Kolesnikova maandag in de rechtbank in de Wit-Russische hoofdstad Minsk. Foto Ramil Nasibulin/ Reuters

Een Wit-Russische rechtbank heeft maandag twee belangrijke oppositieactivisten veroordeeld tot gevangenisstraffen tot elf jaar. Dat meldt persbureau AP. Het gaat om Maxim Znak en Maria Kolesnikova. De 39-jarige Kolesnikova was een naaste campagnemedewerker van de vorig jaar naar Litouwen gevluchte presidentskandidaat Svetlana Tichanovskaja.

Kolesnikova werd onder meer veroordeeld voor oprichting van een extremistische organisatie en samenzwering tot een coup. Zij was behalve Tichanovskajas campagnemedewerker ook een prominent lid van de door de Wit-Russische oppositie gevormde Coördinatieraad. Die werd opgetuigd om na de Wit-Russische presidentsverkiezingen vorig jaar augustus de gehoopte machtsoverdracht in goede banen te leiden. De zittende president Aleksandr Loekasjenko won de verkiezingen echter – volgens de oppositie en het Westen op frauduleuze wijze. Aanvankelijk wilden de Wit-Russische autoriteiten Kolesnikova uitzetten naar Oekraïne, maar dat voorkwam zij vorig jaar september door vlak voor de grens haar paspoort te verscheuren.

Maxim Znak – eveneens een prominent lid van de Coördinatieraad – kreeg tien jaar celstraf opgelegd op basis van dezelfde aanklachten als zijn collega Kolesnikova. Inmiddels zijn alle prominente leden van de Coördinatieraad ofwel gearresteerd, ofwel het land uit gevlucht. Zoals de naar Duitsland uitgeweken schrijver en Nobelprijswinnares Svetlana Aleksijevitsj.

Lees ook deze reportage over de demonstraties: Hoe Wit-Rusland burgers belaagt met granaten en intimideert tot in het ziekenhuis

Tienduizenden arrestaties

De grootschalige demonstraties rond de herverkiezing van Loekasjenko, die al 27 jaar aan de macht is, leidden ertoe dat de autoritaire leider zijn repressie van de Wit-Russische oppositie verhevigde. De politie sloeg duizenden demonstranten neer en arresteerde zo’n 35.000 mensen.

Veel Wit-Russische opposanten vluchten naar het buitenland. Zondag werd duidelijk dat amazone Olga Safranova, die naar de Olympische Spelen had moeten gaan maar uit het team werd gezet door de Wit-Russische sportbond, een visum heeft gekregen in Polen. Ze vluchtte omdat ze zich had uitgesproken tegen de bond en Loekasjenko en om die reden vervolging vreesde. Eerder kreeg de Wit-Russische atlete Kristina Timanovskaja al verblijfsrecht in Polen. Zij weigerde na de Olympische Spelen in Tokio terug te keren naar haar moederland.

Correctie (6 september 2021): In een eerdere versie van dit artikel stond dat alle prominenten van de door de Wit-Russische oppositie gevormde Coördinatieraad zijn gearresteerd, behalve schrijfster Svetlana Aleksijevitsj. Dat klopt niet: twee andere leiders van de raad zijn ook naar het buitenland gevlucht. Dat is hierboven aangepast.