Opmerkelijk radiofragment met verdachte aanslagen Parijs duikt op

Salah Abdeslam Een Belgisch radiostation heeft een reportage van vlak na de Parijse aanslagen in 2015 gevonden. Een verdachte van de aanslag becommentarieert daarin de politiecontroles na de terreurdaad.
Agenten nabij de Parijse concertzaal Bataclan op 14 november 2015, kort na de aanslagen.
Agenten nabij de Parijse concertzaal Bataclan op 14 november 2015, kort na de aanslagen. Foto Julien Warnand/EPA

„Het is de derde, de derde controle. Eerlijk gezegd, vinden we het een beetje vervelend.” De drie stemmen vullen elkaar aan, klinken rustig, ietwat vermoeid. Drie Noord-Afrikaanse jongemannen in een auto, introduceert de verslaggever hen. Maar, voegt een van hen schappelijk toe, ze „begrijpen inmiddels een beetje wat het nut” van de controles is.

Het is zaterdag 14 november 2015, de ochtend na de terroristische aanslagen in Parijs. Concertzaal Bataclan, Stade de France, cafés en restaurants; 130 mensen kwamen om, meer dan 490 anderen raakten gewond. Frankrijk is in shock. Op de wegen naar België volgt de ene politiecontrole de andere op. Een verslaggever van het Belgische radiostation RTBF spreekt wachtende automobilisten aan.

Het resultaat is een korte reportage, een fragment zoals radiostations er ontelbare in hun archieven hebben. Toch is het verslag van die zaterdagochtend er een met eeuwigheidswaarde. En dus plaatste RTBF de opname maandag online na haar onlangs gevonden te hebben. Die ‘drie Noord-Afrikaanse jongemannen’ blijken namelijk Mohamed Amri, Hamza Attou én Salah Abdeslam. Die laatste wordt in de maanden daarna de meest gezochte man in Europa.

Op het moment van de reportage hadden de agenten bij de controlepunten zijn betrokkenheid bij de aanslagen nog niet scherp, schrijft RTBF. En zo kon het dat een vluchtende Abdeslam met vlakke stem de checkpoints becommentarieert die het gevolg zijn van de gruwelijke daden waarvan hij mede verdacht wordt: de aanslagen van Parijs in 2015. Abdeslam kwam de checkpoints door en werd een klein half jaar later in de Brusselse gemeente Molenbeek opgepakt.

In de gevangenis zou hij met medegedetineerden gesproken hebben over een interview bij een checkpoint. Toen transcripten van die afgeluisterde gesprekken uitlekten, dook radiostation RTBF zijn archief in en achterhaalde dat het interview door een van zijn verslaggevers afgenomen was.

Ongebruikte bomgordel

Woensdag begint de zaak tegen de twintig mannen die verdacht worden van het plannen, plegen of ondersteunen van de door de Islamitische Staat (IS) opgeëiste aanslagen. Slechts één van de verdachten die de stad daadwerkelijk zou hebben getroffen of willen treffen die 13de november, is nog in leven: Salah Abdeslam. Hij speelt daarom een centrale rol in de rechtszaak. De andere verdachten zijn volgens The Guardian al omgekomen, zitten vast in het buitenland of waren alleen betrokken bij de voorbereiding.

Abdeslam wordt ervan verdacht twee van de auto’s van de aanslagplegers gehuurd te hebben, hotelkamers voor de groep te hebben geboekt en drie mannen afgezet te hebben die zichzelf later bij het Stade de France opbliezen. Zelf zou hij een bomgordel hebben gedragen die hij – als gevolg van een defect of twijfel– ongebruikt dumpte.