Museum van Bommel van Dam vindt nieuw onderdak in het oude postkantoor van Venlo

Museum van Bommel van Dam in Venlo vond een nieuw onderkomen in het oude hoofdpostkantoor. In de kelder spreekt het echtpaar dat de collectie bijeenbracht de bezoeker als geestverschijningen toe.

Foto Museum van Bommel van Dam in Venlo

De envelop-vorm diende ook als inspiratie voor het kijkvenster, een nieuwe goudkleurige opbouw op het gebouw. ‘De duikbril’, noemen de Venlonaren deze nieuwe toevoeging nu al. Martina: „De Venlonaren zijn benieuwd, merken we. We hebben nog nooit zoveel vrijwilligers gehad als nu.”

Het oude Museum van Bommel van Dam was een tamelijk zeldzame combinatie van tentoonstellingsgebouw en woning ineen. Zo wilde het verzamelaarsechtpaar Maarten van Bommel (1906-1991) en Reina van Bommel-van Dam (1910-2008) het. De Amsterdamse effectenhandelaar/bankdirecteur en zijn echtgenote waren direct na de Tweede Wereldoorlog begonnen met het verzamelen van moderne kunst, maar na bijna een kwart eeuw bood hun huis in de Sarphatistraat niet meer voldoende plaats. Het echtpaar peilde de interesses van gemeenten in de provincie in hun collectie van elfduizend twee- en driedimensionale werken. Voorwaarde: de belangstellende stad moest zorgen voor een museum, via een binnendeur vanuit een aangrenzende woning bereikbaar voor Maarten en Reina. Venlo hapte in 1969 toe en liet iets nieuws bouwen. De gemeente kreeg ruim duizend kunstwerken.

Relevante thema’s

Inmiddels bestaat de collectie uit veertienduizend werken. Het oude gebouw was te klein en toe aan een miljoenenrenovatie. In plaats daarvan werd gekozen voor een nieuwe plek, naast het Limburgs Museum (dat zich bezighoudt met cultuurhistorie).

Het nieuwe Museum van Bommel van Dam opent met twee exposities. Op de begane grond staat design centraal in ‘Atelier NL: Earth Alchemy – 15 years of digging.’ Ontwerper Lonny van Ryswyck, die samen met Nadine Sterk Atelier NL vormt, komt oorspronkelijk uit het aan Venlo grenzende Tegelen. Het museum wil de komende jaren dicht op in de regio relevante thema’s zitten, zoals voedselproductie en -distributie. Museumdirecteur Martina gaat bovendien de banden met kunstinstellingen net over de zeer nabije Duitse grens aanhalen.

Op de eerste etage biedt de expositie ‘50 jaar Museum van Bommel van Dam’ een dwarsdoorsnede van de collectie en de verzamelgeschiedenis. De Venlose instelling maakte onder meer naam met haar collectie informele kunst, materieschilderkunst en werken van vertegenwoordigers van de Nulbeweging zoals Jan Schoonhoven. Aan de wanden hangen ook werken van onder andere Armando, Ger Lataster, Robert Rauschenberg en de jonge Erwin Olaf.

Het echtpaar zelf blijft ook aanwezig. In de kelder, vlakbij het zichtdepot, verschijnen ze als ‘Pepper’s Ghosts’ en spreken ze de bezoeker toe.

Veel meer bezoekers

Het oude Museum van Bommel van Dam trok de laatste jaren tussen de elf- en de dertienduizend bezoekers per jaar. Dat moeten er nu minstens dertigduizend per jaar worden. Martina klaarde een soortgelijke klus al eens bij Museum Drachten, dat hij van negenduizend naar dertigduizend bezoekers tilde. „De eerste tijd zullen we door de nieuwsgierigheid over de nieuwe vestiging voldoende mensen uit Venlo trekken. Voor 2023 staat een grote tentoonstelling over Cobra-kunstenaar Shinkichi Tajiri (1923-2009) op het programma. Die kunstenaar heeft een groot deel van zijn leven hier in de regio gewoond en gewerkt. Dus die expositie zal ook wel aanspreken. Daarna zullen we extra goed ons best moeten doen.”

Toevoeging (6 september 2021): Museumdirecteur Paulo Martina meldde maandagavond dat de eerder voorziene Tajiri-tentoonstelling in 2023 niet doorgaat.