Reportage

Indiase wijn is in opkomst: 'Het heeft geen zin te proberen een Bordeaux te zijn'

Napa Valley van India Wijn drinken deden ze in India nauwelijks, wijn maken al helemaal niet. Ambitieuze wijnmakers willen daar verandering in brengen. „China was ook eerst een whiskyland en kijk wat daar gebeurde.”

Sula Vineyards, India's grootste wijnproducent, zette wijn uit India echt op de kaart.
Sula Vineyards, India's grootste wijnproducent, zette wijn uit India echt op de kaart. Foto Dhiraj Singh / Bloomberg

Je moet er even doorheen kijken. Het stof, de loszittende tegels. De lege dozen en de plastic wikkels. Ze lopen door de pandemie wat achter op schema, zegt Sumit Jaiswal verontschuldigend. Maar straks staan langs de nu nog lege wanden van het proeflokaal Franse eikenhouten vaten en zitten aan de nog met karton beschermde tafel mannen en vrouwen, draaiend met hun glas. Licht brandt achter met papier afgedekte letters aan de muur: Cave de La Réserve, de kelder van La Réserve.

„In India houden mensen van pronken, van showing off”, zegt Jaiswal, de vriendelijke marketeer van wijnhuis Grover Zampa. „Als we willen dat mensen wijn gaan drinken, zeker Indiase wijn, dan moeten we hun laten zien waar we als bedrijf toe in staat zijn.”

In de heuvels rond Nashik, een stad op zo’n 3,5 uur rijden van Mumbai, weten ze het zeker: de revolutie is aanstaande. India, waar conservatieve normen nog altijd voorschrijven dat alcohol taboe is, maar waar tegelijk miljoenen liters bier en whisky worden verkocht, begint wijn te ontdekken. Dankzij een economische groei die sinds de millenniumwisseling tientallen miljoenen Indiërs tot de middenklasse optrok en een honger naar luxere goederen ontketende, zoals wasmachines en smartphones. En nu dus ook wijn.

„De consumptie is nog steeds verwaarloosbaar als je het met andere dranken vergelijkt”, zegt Sonal Holland, wijnexpert en ondernemer uit Mumbai. Denk: minder dan 1 procent. „Maar de populariteit groeit enorm.” Zo verdrievoudigde de laatste twintig jaar het aantal liters wijn dat Indiërs drinken tot zo’n 20 miljoen, volgens IWSR Drinks Market Analysis, een onderzoeksbureau uit Londen.

Druiven van Sula Vineyards. Foto Dhiraj Singh/Bloomberg

„Je ziet het ook aan de aandacht in de media, de opkomst van wijnproeverijen”, zegt Holland. „Bij bruiloften waar ze alcohol schenken, is wijn inmiddels vrij gangbaar. Het is misschien niet de beste wijn, maar ze hebben het wel.”

India’s Napa Valley

Nashik is het uithangbord voor deze verandering. De regio in de rijkste deelstaat van het land, Maharashtra, ontpopte zich de afgelopen jaren tot wat ook wel India’s Napa Valley wordt genoemd, naar de bekende wijnstreek in Californië. Ondanks zomers vol extreme temperaturen en hevige moessonregens beproeven een handjevol grote en tientallen kleine wijnmakers hier hun geluk, in de overtuiging dat Indiërs massaal aan de wijn gaan.

Kijk naar China, zei Grover-topman Vivek Chandramohan eerder in een Zoom-gesprek. „China was óók een whiskyland. Vijftien jaar geleden dronken ze daar nog rode wijn met cola. Daarna groeide de economie fenomenaal, begonnen Chinezen te reizen, kwamen westerlingen zakendoen. Nu is er een enorme wijnindustrie.”

India is „een beetje anders”, aldus Chandramohan. „Het duurt hier allemaal iets langer. Maar op een dag gaat het gebeuren en als het gebeurt, willen we dáár zijn.”

Grover, een van India’s oudste en beste wijnhuizen (in 1992 begonnen nabij Bangalore), heeft ambitieuze plannen met zijn wijngaard in Nashik. Naast het proeflokaal waar bezoekers zich straks in een Franse wijnkelder moeten wanen, zijn ook luxe chalets in aanbouw, met uitzicht op een lager gelegen reservoir en heuvels in de verte. En er komt een restaurant met een door klimplanten omgeven binnenplaats, waar onder witte parasols gedineerd zal worden. Ze zijn in vergaande gesprekken met een vijfsterrenhotelgroep om dit alles te runnen.

„We zijn wijnmakers”, zegt Jaiswal, terwijl hij voorgaat door de wijngaard. Hij wil maar zeggen: ieder zijn kunstje.

Dit kunstje keek Grover deels af van Rajeev Samant, wiens Sula Vineyards Indiase wijn echt op de kaart zette. Samant was begin jaren negentig net begonnen aan zijn carrière in Silicon Valley, Californië, toen India’s socialistische regering duizenden kilometers verderop een grootschalige liberalisering van de economie aankondigde. Ondernemers zagen kansen. Ook Samant – inmiddels verknocht aan wijn – besloot terug te keren en van familiegrond in Nashik een wijngaard te maken.

Lees ook dit stuk over het Franse wijnjaar: ‘Als wijnjaar is 2021 voor ons nu al verloren’

Instagramwaardig

Twintig jaar later is Sula een bedrijf dat jaarlijks meer dan een miljoen dozen wijn – met twaalf flessen, 9 liter – verkoopt, en daarmee pakweg de helft van de markt bedient, mede dankzij zijn Toscaans ogende landgoed The Source dat jaarlijks honderdduizenden bezoekers trekt. Grover verkoopt inmiddels 250.000 dozen.

Het zijn aantallen die Sula’s hoofd-wijnmaker Karan Vasani doen grappen dat „nergens ter wereld zoveel mensen voor het eerst wijn proeven” als in hun proeflokaal. „Statistisch gezien kan dat best kloppen”, lacht hij. Onder hen zijn veel millennials, naar Sula gelokt door influencers uit Bollywood, overal Instagramwaardige hoekjes en – voor corona – iedere februari een muziekfestival.

Zo weet het bedrijf het verbod op alcoholreclame strategisch te omzeilen. Op een donderdagmiddag in maart zit het terras van Sula’s proeflokaal vol. Stelletjes hier, zakenmannen daar. Beneden neemt Shweta Jadhav (32) plaats op een fiets, gemonteerd voor een wand vol bougainville. Haar vriend Ankit Chandara (32) gaat door zijn knieën om alles precies vanuit de goede hoek vast te leggen.

Dit is hun derde bezoek aan The Source, vertelt een opgetogen Jadhav, die in Mumbai voor luchtvaartmaatschappij Emirates werkt. „We zijn gek op de sfeer hier.” En op wijn. Dankzij haar buurvrouw, die in hun appartementencomplex zelf rode wijn maakt. Hoe, dat weet het stel niet zeker, maar lekker is het wel.

Vandaag heeft-ie voor het eerst wit gedronken, zegt Chandara, die verpleger is. Een sauvignon blanc. „Ook lekker.” Maar de wijn van de buurvrouw blijft favoriet. Jadhav: „Die is zoeter. Indiërs looove zoet.”

Wijnmaker Vasani, die het vak onder meer in Australië en Californië leerde, weet het maar al te goed. Het is iets waar hij ook voor Sula rekening mee houdt. „Het heeft geen zin te proberen een Bordeaux of Napa Valley te zijn”, zegt hij. „Alleen al omdat ons klimaat radicaal anders is. We moeten trots Indiaas zijn.”

Dat betekent: druiven soms iets te vroeg moeten plukken, omdat de temperaturen fors gaan stijgen. Maar ook: een beetje meer suikers in hun wijn. Vooral in Sula’s ‘instapwijnen’, zoals Vasani hun goedkopere off labels noemt.

„India is een jong land. Als we willen dat wijn mainstream wordt, dan moeten we de twintigers bereiken.”

Nodeloze bureaucratie

Voorlopig is het nog vooral iets voor de stedelijke elite. Buitenlandse wijnen zijn door importtarieven van 150 procent ook voor de nieuwe middenklasse al snel onbetaalbaar. Indiase wijnen, die beginnen bij omgerekend enkele euro’s, zijn door ’s lands federale stelsel dan weer moeilijk verkrijgbaar. In deelstaten als Bihar en Gujarat geldt een verkoopverbod voor alcohol. Andere hanteren ieder hun eigen regels en btw-tarieven.

„Zelfs de labels moeten per staat anders”, zucht wijnexpert Holland, tevens voorzitter van de Indian Wine Awards. „Ik kan hier in Mumbai van een fles genieten die mijn vrienden in Kolkata niet kunnen krijgen, omdat er geen vrije doorgang is.” Nodeloze bureaucratie, vindt ze, die het vooral voor kleinere producenten moeilijk maakt. Slechts enkele huizen, zoals Sula en Grover, zijn in meerdere staten te koop. Holland: „Zij tonen echt ambitie.”

In hun tijdelijk tot proefkamer omgebouwde kantoortje, nipt Grover’s Sumit Jaiswal tevreden aan zijn glas. Op tafel staan flessen waarvan hij zojuist de internationale prijzen opsomde die ze zoal wonnen. Goud bij de Asian Wine Review, zilver bij de Decanter Asian Wine Awards. Ze zijn hun terroir nog volop aan het ontdekken, vertelt Jaiswal. India is immers geen Frankrijk of Spanje waar al honderden jaren wijn wordt gemaakt. Maar met iedere jaargang worden hun wijnen beter, zegt hij. Verfijnder.

Zo prijken Grover-wijnen sinds enkele jaren op de wijnkaart van toprestaurants in onder meer Parijs en Londen, net als die van Sula. Maar in India zelf moeten ze nog opboksen tegen een imagoprobleem, zegt hun hoofd marketing. „Indiërs die 3.000 roepies (zo’n 35 euro) aan een fles wijn uitgeven, zullen een Franse wijn kopen en geen Indiase. Zoveel vinden ze een Indiase wijn nog niet waard.”

Wijnflessen van Sula Vineyards. Foto Dhiraj Singh/Bloomberg