Necrologie

‘Mr. Clean’ vocht bij het IOC tegen corruptie en doping

Jacques Rogge (1942-2021) Oud-voorzitter IOC

Voormalig IOC-voorzitter Jacques Rogge (79) overleed in het weekeinde. Hij wilde het IOC hervormen tot een betrouwbare organisatie.

Jacques Rogge maakt in 2013 als IOC-voorzitter bekend dat de Olympische Spelen van 2020 in Tokio worden gehouden.
Jacques Rogge maakt in 2013 als IOC-voorzitter bekend dat de Olympische Spelen van 2020 in Tokio worden gehouden. Foto Fabrice Coffrini/AP

Hij keek uit naar zijn afscheid, zei Jacques Rogge tegen NRC begin 2012, ruim anderhalf jaar voor zijn terugtreden als voorzitter van het Internationaal Olympisch Comité (IOC). „In september 2013 stop ik. Dan zit mijn termijn erop. Dan word ik erevoorzitter en ga ik alleen genieten. Ik kijk nu al uit naar de tijd dat ik naar de Spelen kan zonder me zorgen te hoeven maken over organisatorische zaken.”

De Belg Rogge heeft relatief kort kunnen genieten van zijn vrije rol bij het IOC. Hij overleed dit weekend op 79-jarige leeftijd. Met zijn dood kwam er een eind aan een leven dat grotendeels in het teken stond van sport. Als zeiler nam Rogge in de Finn-klasse deel aan de Olympische Spelen van Mexico (1968), München (1972) en Montreal (1976), met een veertiende plaats als beste resultaat. Een andere grote liefde van Rogge was rugby, hij speelde tien interlands voor België.

Al tijdens zijn sportcarrière wierp Rogge zich op als bestuurder. Eerst nog dicht bij de sport; in 1976 was hij chef de mission van de Belgische equipe bij de Winterspelen in Innsbruck. Die rol zou hij ook vervullen bij de Zomerspelen van Moskou in 1980. Hij zorgde er dat jaar voor dat de Belgen gewoon naar de Sovjet-Unie afreisden, in tegenstelling tot de Verenigde Staten en andere westerse landen, die het evenement boycotten vanwege de Russische inval in Afghanistan in 1979. „Olympische Spelen en politiek meng je niet”, zei Rogge, die ook nog bij de Spelen van Los Angeles (1984) en Seoul (1988) als Belgisch delegatieleider optrad.

Zijn olympische loopbaan nam in 1989 een belangrijke wending toen hij, naast zijn werk als orthopedisch chirurg, voorzitter werd van het Belgisch Olympisch en Interfederaal Comité. Het effende het pad voor het lidmaatschap van het IOC, in 1991, en daarmee voor het latere voorzitterschap. In 2001 werd Rogge de opvolger van Juan Antonio Samaranch, de Spanjaard die van de Spelen net zo’n groot commercieel succes als corrupte bende had gemaakt.

In de twaalf jaar dat Rogge het IOC leidde, verwierf hij de bijnaam ‘Mr. Clean’. De Winterspelen van Salt Lake City in 2002 waren zijn eerste als voorzitter. Precies het evenement waarmee hij naam had gemaakt binnen het IOC. Diverse IOC-leden, zo kwam aan het licht in 1998, waren door vertegenwoordigers van de Amerikaanse stad omgekocht in ruil voor hun stem en Rogge maakte daar als vice-voorzitter korte metten mee.

Strijd tegen doping

Als voorzitter voerde hij ook een stevige reorganisatie door bij het IOC, en zette hij zich in voor de strijd tegen doping door onder meer het aantal controles op de Spelen te verdubbelen. Rogge noemde in de zomer van 2013, in gesprek met NRC, „de opgevoerde strijd” tegen doping als een van zijn belangrijkste wapenfeiten, net als de verbeterde financiële positie van het IOC. Ook zei hij tevreden te zijn over de doorgevoerde bestuurlijke hervormingen . „Alle denkbare verbeteringen zijn doorgevoerd. We hebben strikte interne en externe controles. Het IOC wordt bijvoorbeeld op dezelfde manier geauditeerd als de beurs. We hebben de regel van belangenconflicten ingevoerd, IOC-leden mogen kandidaat-steden niet meer bezoeken en we beschikken over een strikte ethische commissie. Al met al ben ik tevreden.”