Kandidaat EU-lidstaten Montenegro en Noord-Macedonië verkopen tientallen paspoorten

Paspoorthandel De paspoorthandel is omstreden, omdat rijke mensen uit onder meer Rusland, China en Saoedi-Arabië zich op deze wijze gemakkelijker toegang kunnen verschaffen tot het Schengen-gebied.
De Montenegrijnse kustplaats Kotor.
De Montenegrijnse kustplaats Kotor. Foto Anatoliy Sadovskiy

Kandidaat EU-lidstaten Montenegro en Noord-Macedonië gaven in 2020 elk meer dan honderd paspoorten uit aan buitenlandse investeerders. In Montenegro gaat het om 109 personen (37 investeerders en 72 gezinsleden), terwijl in Noord-Macedonië 103 mensen een paspoort kregen dankzij investeringen. Dat blijkt uit documenten van de Europese Commissie, waar de NOS woensdag over bericht. De paspoorthandel is omstreden, omdat rijke mensen uit onder meer Rusland, China en Saoedi-Arabië zich op deze wijze gemakkelijker toegang kunnen verschaffen tot het Schengengebied. Als zij beschikken over een Montenegrijns of Noord-Macedonisch paspoort hoeven zij voor reizen geen visum meer aan te vragen.

De Europese Unie probeert de zogeheten Citizen-by-Investment-regeling van huidige lidstaten aan banden te leggen. Malta en Cyprus werden in oktober 2020 formeel verzocht te stoppen met de verkoop van paspoorten aan rijke investeerders. Cyprus besloot hierop lopende aanvragen af te ronden en geen nieuwe aanvragen meer in behandeling te nemen, terwijl Malta de regeling aanscherpte. Zo moeten ook grote investeerders nu verplicht één tot drie jaar op Malta wonen om het paspoort te verkrijgen, afhankelijk van de hoogte van het bedrag dat ze investeren. In de ogen van de Europese Commissie is dit niet voldoende. In juni heeft de Commissie juridische stappen tegen het land aangekondigd.

Rijke investeerders worden bij hun paspoortaanvraag geregeld geholpen door adviesbureaus die gespecialiseerd zijn in dergelijke investeringen. Het Britse Henley & Partners maakte dinsdag bekend de honderdste aanvraag voor een paspoort in Montenegro te hebben ingediend. Het land heeft zich ten doel gesteld om in 2024 aan te sluiten bij de Europese Unie. Ook kandidaat-lidstaten Noord-Macedonië en Albanië zijn gesprekken gestart voor toetreding tot de Europese Unie, nadat vorig jaar onder meer Nederland als een van de laatste landen het verzet staakte.