WHO-onderzoeker: laborant mogelijk toch bron van coronavirus

Embarek was voorzitter van het WHO-expertteam dat in Wuhan de oorsprong van het virus onderzocht.
Embarek was voorzitter van het WHO-expertteam dat in Wuhan de oorsprong van het virus onderzocht. Foto Cheng Min/ Xinhua News Agency

De Deense WHO-onderzoeker Peter Embarek beschouwt de theorie dat het coronavirus in of buiten een laboratorium via een vleermuis bij de mens is terechtgekomen als een „aannemelijke hypothese”. In een interview met de Deense televisiezender TV2 zegt hij donderdag dat de uitbraak in de Chinese stad Wuhan in het najaar van 2019 mogelijk is veroorzaakt door een onderzoeker tijdens veldwerk of in een laboratorium. Daarbij zou hij of zij de eerste zijn die besmet raakte met het virus dat afkomstig zou zijn van een vleermuis.

In maart achtte de WHO het „extreem onwaarschijnlijk” dat de bron van het virus een Chinees laboratorium was. Embarek zegt dat hij liever de typering „onwaarschijnlijk” had gezien. De WHO bekeek in het rapport vier verschillende scenario’s: directe overdracht vanaf een vleermuis, overdracht via een tussengastheer, introductie vanuit de voedselketen of vanuit een laboratoriumongeluk.

Embarek was de voorzitter van het WHO-expertteam dat in Wuhan de oorsprong van het virus onderzocht. Hij zegt nu dat hij directe besmetting in of rond het lab óók als onderdeel van het eerste scenario beschouwt, de directe overdracht van het virus. Hij beklemtoont dat het om een hypothese gaat en dat de WHO geen direct bewijs heeft dat de oorsprong van het coronavirus aantoont.

Lees ook: Waar het coronavirus vandaan komt is nog altijd een raadsel

De Deen stelt dat het „aannemelijk” is dat een laborant die met vleermuizen werkte, tijdens zijn veldwerk of onderzoek in een lab in contact is gekomen met het virus. In Wuhan zijn verschillende virologische laboratoria gevestigd. De Deen noemt het opvallend dat één van die laboratoria in 2019 is verhuisd. „Een verhuizing verstoort al dat werk”, aldus Embarek. Het zou volgens hem interessant zijn deze periode verder te onderzoeken.

Experts van de WHO waren in januari en februari in Wuhan om de oorsprong van het virus te onderzoeken. Ook de Nederlandse viroloog Marion Koopmans behoorde tot die delegatie. Bij dat onderzoek zijn weinig nieuwe feiten aan het licht gekomen, mede omdat de experts potentieel relevante informatiebronnen werden onthouden; zo kregen de onderzoekers geen toegang tot laboratoriumdagboeken.

Dit artikel maakt ook deel uit van ons liveblog: WHO-onderzoeker: laborant Wuhan mogelijk toch bron van coronavirus