Inflatie in VS stemt Fed tot nadenken

Rente Een koor van centrale bankiers in de VS spreekt zich uit voor het sneller afbouwen van het crisisbeleid uit coronatijd.

Het gebouw van de Federal Reserve in Washington.
Het gebouw van de Federal Reserve in Washington. Foto Chris Wattie/Reuters

Een Amerikaanse economie die groeit als kool, een inflatie van boven de 5 procent, tekorten aan werknemers, materialen en onderdelen – past daar nog een monetair beleid bij uit crisistijd? Nee, vindt een toenemend aantal bestuurders van de Federal Reserve, de Amerikaanse centrale bank.

Deze week spraken meerdere Fed-bestuursleden zich uit voor het versneld afbouwen van het noodbeleid dat de Fed in het voorjaar van 2020 in gang zette. Nog steeds koopt de centrale bank maandelijks zo’n 120 miljard dollar aan staatsleningen en door de staat gedekte hypotheken op, om de lange termijnrente te drukken. Dit moet de economische activiteit aanjagen. Het belangrijkste rentetarief van de Fed voor de korte termijn blijft zeer laag, binnen een bandbreedte van 0 en 0,25 procent.

Lees ook: Europa klimt weer uit de recessie

Binnenkort kan het opkoopprogramma van staatsleningen en hypotheken worden afgebouwd, zei Mary Daly, Fed-bestuurslid uit het district San Francisco, donderdag in de Financial Times. „Later dit jaar of begin volgend jaar” wil Daly hiermee beginnen. Dinsdag en woensdag lieten de bestuursleden Eric Rosengren (Boston), Esther George (Kansas City) en Robert Kaplan (Dallas) zich in dezelfde zin uit. Zij willen vanaf de herfst de maandelijkse opkopen gaan terugschroeven.

Als deze stap is gezet – in monetair jargon tapering genoemd – kan de Fed ook geleidelijk de kortetermijnrente voor de banken gaan verhogen. De meeste bestuurders gaan uit van een eerste renteverhoging in 2023, maar goed denkbaar is dat dit eerder gebeurt als de inflatie blijft oplopen of als de arbeidsmarkt snel krapper wordt. Woensdag meldde statistiekbureau BLS dat de inflatie in de VS in juli 5,4 procent bedroeg op jaarbasis, evenveel als in juni.

Hoge inflatie als tijdelijk fenomeen

De Fed streeft naar een inflatie van 2 procent als gemiddelde over een langere periode. Tot dusver zien Fed-baas Jerome Powel en veel van de andere bestuurders de huidige hoge inflatie als een tijdelijk fenomeen, maar zeker is dit niet. Donderdag werd bekend dat de producentenprijzen – de prijzen die bedrijven betalen – in juli op jaarbasis met 7,8 procent zijn gestegen. Dat is de grootste jaarlijkse toename sinds 2010. De werkloosheid liet in juli een verdere daling zien, van 5,9 procent naar 5,4 procent.

Als de Fed de komende maanden inderdaad begint met ‘tapering’, dan gaan het monetair beleid in de VS en dat in de eurozone uiteenlopen. De Europese Centrale Bank, die maandelijks in totaal voor zo’n 100 miljard euro aan staats- en bedrijfsleningen opkoopt, liet vorige maand juist weten dat een einde aan het monetaire stimuleringsbeleid voorlopig niet moet worden verwacht.

Lees ook: Wachten op de inflatiegolf

Zeker tot eind maart 2022 gaan de ‘pandemie-noodopkopen’ van de ECB door en waarschijnlijk zullen deze door reguliere opkopen worden vervangen. Een renteverhoging staat bij de ECB nog helemaal niet op de agenda.

Op de financiële markten wordt al voorgesorteerd op een oplopend renteverschil tussen de VS en Europa. De euro is sinds juni in waarde gedaald ten opzichte van de dollar, van zo’n 1,22 naar 1,17. De Amerikaanse dollar wordt voor beleggers aantrekkelijker, omdat ze meer rendement (in de vorm van rente) verwachten in de VS dan in Europa. Deze week zit de dollar verder „in de lift”, schrijft ABN Amro-valutastrateeg Georgette Boele in een notitie. Beleggers houden er onder meer rekening mee dat de Fed „eind 2022 al de rente verhoogt”, aldus Boele.