Nederland wil afgewezen asielzoekers blijven uitzetten naar Afghanistan

Taliban Nederland heeft de Europese Commissie een brief gestuurd om de uitzettingsregeling met Afghanistan in stand te houden, ondanks de recente opmars van de Taliban.
Een Afghaanse familie verlaat de westelijke stad Herat nadat daar gevechten tussen Afghaanse veiligheidstroepen en de Taliban uitbraken.
Een Afghaanse familie verlaat de westelijke stad Herat nadat daar gevechten tussen Afghaanse veiligheidstroepen en de Taliban uitbraken. Foto Hamed Sarfarazi/AP

Ondanks de oplaaiende strijd in Afghanistan wil Nederland uitgeprocedeerde Afghaanse asielzoekers gedwongen blijven uitzetten naar het land. Nederland heeft samen met vijf andere EU-lidstaten een brief gestuurd naar de Europese Commissie waarin het vraagt de bestaande uitzettingsregeling met Afghanistan in stand te houden, zo blijkt uit een vorige week gepubliceerde verklaring van de Deense regering. De Afghaanse regering riep de Europese Unie een maand geleden juist op in ieder geval drie maanden te stoppen met het terugsturen van afgewezen asielzoekers vanwege de verslechterde veiligheidssituatie in het land.

De betreffende brief, die op sociale media gedeeld is door een journalist van het Belgische weekblad Knack, is naast Nederland ook ondertekend door Denemarken, Duitsland, Oostenrijk, België en Griekenland. De huidige migratieregels, zoals deze zijn afgesproken tussen Afghanistan en de EU, zouden niet voorzien in een clausule om uitzettingen tijdelijk op te schorten. Ook wijzen de lidstaten op „een algemene verplichting voor elk land om zijn eigen onderdanen terug te nemen”, zoals vastgelegd in het internationaal recht.

De zes lidstaten wijzen bovendien op de „verwachte waarschijnlijkheid dat Afghanistan een belangrijke bron van irreguliere migratie naar de EU zal blijven”. Na twintig jaar aanwezigheid is de terugtrekking van internationale troepenmachten sinds dit voorjaar in werking. Als gevolg van de terugtrekking zijn de Taliban bezig aan een opmars in het land, wat ertoe leidt dat veel Afghanen het land willen verlaten. „Wij willen het belang onderstrepen van terugkeer van degenen die geen echte beschermingsbehoeften hebben”, aldus de lidstaten.

Lees ook deze reportage uit Kabul: ‘Er is niemand meer hier die ons helpt’ — verslag vanuit Afghanistan

‘Zorgelijke ontwikkelingen’

Een woordvoerder van het ministerie van Justitie en Veiligheid, dat over asiel en migratie gaat, stelt dat de huidige ontwikkelingen in Afghanistan „zeker zorgelijk” zijn, maar dat het tegelijkertijd belangrijk is om de migratiesamenwerking met het land in stand te houden. „Terugkeer is daar een onderdeel van en daarom vragen we de Europese Commissie om hieraan [de samenwerking op het gebied van migratie] te blijven werken.” Ook benadrukt de woordvoerder dat „iedere casus individueel wordt beoordeeld”. Volgens de woordvoerder zijn in het eerste half jaar van 2021 geen gedwongen uitzettingen verricht en lopen er momenteel ook geen procedures daartoe.

Hulporganisatie Vluchtelingenwerk laat in reactie weten de brief aan de Europese Commissie „absurd” te vinden. „Het is schaamteloos dat Nederland gezien de huidige situatie in Afghanistan de terugkeerafspraken wil handhaven”, aldus een woordvoerder. „Het lijkt wel of Nederland geen enkele verantwoordelijkheid meer ziet als ergens een crisis uitbreekt.”