Taliban dicht bij inname van eerste grotere stad sinds vertrek van VS

Afghanistan De Taliban blijven vooral in het zuiden van Afghanistan oprukken. Ze lijken op het punt te staan de provinciehoofdstad Lashkar Gah in te nemen. De regering moet alle zeilen bijzetten.

Afghaanse militairen in de stad Lashkar Gah, waarvan de Taliban inmiddels grote delen in handen hebben.
Afghaanse militairen in de stad Lashkar Gah, waarvan de Taliban inmiddels grote delen in handen hebben. Foto Abdul Khaliq/AP

De Taliban lijken zeer dichtbij de verovering van Lashkar Gah, de hoofdstad van de zuidelijke provincie Helmand die zo’n 200.000 inwoners telt. Het zou de eerste keer zijn sinds 2016 dat de Taliban, die de laatste weken snel zijn opgerukt op veel plaatsen in Afghanistan, een grotere stad innemen. De overgebleven burgers durven al dagen hun huis niet uit wegens de gevechten. Binnen een etmaal zijn er zeker veertig doden gevallen en 118 gewonden onder burgers, aldus de VN-missie in Afghanistan dinsdag. Ook onder de strijders zijn er veel doden.

Bewoners vertelden het persbureau AP dat de Taliban inmiddels negen van de tien districten in de stad in handen hebben. Alleen de wijk met regeringsgebouwen, waaronder het politiebureau en het hoofdkwartier van het regeringsleger, zou nog in bezit zijn van de regering. „De Taliban zitten overal in de stad”, aldus een anonieme bron van AFP, die de stad per motorfiets had doorkruist. De bewoners zijn ook verstoken van stroom en soms ook voedsel omdat de winkels al dagen dicht zijn. De ziekenhuizen zijn overvol.

De regering van president Ashraf Ghani in de hoofdstad Kabul stuurt in allerijl elitetroepen om de militairen uit hun benarde situatie te bevrijden. Ze kondigde tevens luchtbombardementen aan op de wijken die door de Taliban zijn ingenomen. Ook riep generaal Sami Sadat, de bevelhebber voor de provincie Helmand, de burgers daar op zo snel mogelijk te vertrekken, al liet hij in het midden waar ze naar toe zouden moeten gaan. „We willen de Taliban niet in leven laten (…) Ik weet dat het moeilijk is (…) Vergeeft u ons (…) We doen het voor uw toekomst.”

In het zwaar beveiligde centrum van de hoofdstad Kabul voerden de Taliban intussen dinsdagavond een aanslag uit op de woning van minister van Defensie Bismillah Khan Mohammadi. Nadat er een autobom was afgegaan en een lange schietpartij had plaatsgevonden, waren vier aanvallers dood. Ook vier burgers kwamen om. De minister zelf bleef ongedeerd.

‘Abrupt besluit’

President Ghani liet er maandag in het Afghaanse parlement geen twijfel over bestaan wat volgens hem de oorzaak is van de recente opmars van de Taliban: het plotselinge Amerikaanse besluit zich militair versneld uit Afghanistan terug te trekken. „De reden dat we in de huidige situatie zijn terechtgekomen, is dat het besluit abrupt werd genomen.” Hij zei dat hij de Amerikanen al had gewaarschuwd voor „de gevolgen” van zo’n stap.

Juist in Helmand, bekend om zijn papaverteelt ten behoeve van de heroïneproductie, heeft het Afghaanse regeringsleger zich de afgelopen jaren steeds slechts met de grootste moeite staande weten te houden. Zowel Britse als Amerikaanse troepen moesten vaak bijspringen.

Lees ook: Amerikanen laten Afghaanse bevolking achter in angst en afval

Volgens het Afghanistan Analysts Network, een gerespecteerde onafhankelijke denktank, hadden de Taliban zich medio vorige maand van ruim de helft van de Afghaanse districten meester gemaakt.

Desondanks verklaarde Ghani er vertrouwen in te hebben dat de regering de situatie binnen een half jaar weer onder controle zal hebben. De Amerikanen zouden daarbij al hulp hebben toegezegd.

Dat het niet op alle fronten alleen maar achteruit hoeft te gaan, bewees de regering intussen in de westelijke stad Herat, die ook door de Taliban werd bedreigd. Honderden commando’s van het regeringsleger zagen daar kans de strijders van de Taliban terug te dringen. Duizenden inwoners in de stad, waar de Taliban bij de meesten niet geliefd zijn, liepen vervolgens ‘Allahu-akbar’ (God is groot) roepend door de stad om hun blijdschap over de terreinwinst van de regeringstroepen te onderstrepen. Anderen betuigden hun steun vanaf de daken. Ook bij de tweede stad van het land, Kandahar, wordt nog gevochten.

Bij de inname van Spin Boldak, aan de grens met Pakistan, zouden de Taliban volgens Amerikaanse bronnen een bloedbad hebben aangericht onder mensen die met de regering en de Amerikanen hadden samengewerkt.

Dit bericht is woensdag 4 augustus geactualiseerd