Franse karteltoezichthouder legt Google boete op van 500 miljoen euro

Auteursrecht Google moet Franse mediaorganisaties gaan betalen voor het tonen van hun nieuwsberichten, anders dreigt een nog hogere boete voor het techbedrijf.
De zaak tegen Google werd in 2019 aangespannen door een groep Franse mediabedrijven.
De zaak tegen Google werd in 2019 aangespannen door een groep Franse mediabedrijven. Foto Jason Szenes/EPA

Google heeft in Frankrijk een boete van 500 miljoen euro gekregen voor de schending van auteursrechten van uitgeverijen en mediaorganisaties. Volgens de Franse mededingingsautoriteiten heeft het techbedrijf geen gehoor gegeven aan het verzoek om tot een overeenkomst te komen met Franse uitgeverijen en mediaorganisaties over het publiceren van nieuwsberichten op het platform. De mededingingswaakhond is van oordeel dat Google niet „te goeder trouw” heeft onderhandeld over auteursrechten en de vergoeding aan uitgeverijen voor het publiceren van content, zo meldt persbureau AFP dinsdag.

Volgens Franse media schept de boete een precedent voor Google, dat daardoor moet betalen voor het gebruik van de inhoud van persbureaus en uitgeverijen. Naast nieuwsartikelen gaat het om foto’s, video’s en infografieken die in beeld verschijnen zodra gebruikers op een gerelateerd onderwerp googlen. De zaak draait om de weergave van content via de dienst Google News Service, waarmee gebruikers sneller kunnen filteren op actuele informatie. De karteltoezichthouder wilde dat het techbedrijf daarover een deal zou sluiten met de betrokken nieuwsorganisaties.

900.000 euro per dag

De zaak tegen Google werd in 2019 aangespannen door Franse kranten, tijdschriften en persbureau AFP. Aanvankelijk probeerde Google uitgeverijen ertoe te bewegen die uitingen gratis vrij te geven omdat de zoekmachine de websites extra gebruikers zou bezorgen. Het techbedrijf moet nu met een voorstel komen om de mediaorganisaties te betalen voor het gebruik van nieuwsartikelen. Daarvoor heeft Google twee maanden de tijd, anders dreigt een boete van 900.000 euro per dag.

Isabelle de Silva, voorzitter van de Franse mededingingsautoriteit, stelt dat Google nooit eerder zo’n hoge boete opgelegd kreeg door een toezichthouder. Het techbedrijf zegt de boete te betreuren. Volgens een woordvoerder heeft Google tussen mei en september 2020 onderhandeld met uitgeverijen en persbureaus. Desondanks wist het bedrijf geen akkoord te bereiken. De bedrijven die in verweer kwamen tegen Google stelden dat het bedrijf zijn machtspositie aanwendde door niet te betalen voor inhoud.

Andere landen

Overheden interveniëren steeds vaker in de journalistieke markt, waar techreuzen als Google en Facebook veel advertentie-inkomsten genereren die voorheen naar traditionele nieuwsbedrijven gingen. De techbedrijven tonen hele of gedeeltelijke nieuwsberichten die ze niet zelf hebben geschreven, zonder daarvoor te betalen. Wel profiteren de techbedrijven van het internetverkeer en bijbehorende advertentie-inkomsten. In verschillende landen hebben overheden Facebook of Google daarvoor op de vingers getikt. Zo overweegt het Amerikaanse congres een wet aan te nemen die de onderhandelingspositie van uitgeverijen versterkt.

In februari blokkeerde Facebook korte tijd nieuwsartikelen op het platform na een conflict met de Australische regering. Die wilde het techbedrijf ertoe dwingen te betalen voor journalistieke stukken. Uiteindelijk beslechtte de regering het geschil met een verduidelijking van de mediawet: Facebook moet tot een akkoord komen met een uitgeverij over een betaalregeling, anders kan een onafhankelijke commissie de prijs voor stukken bepalen.

Lees ook: Australië past mediawet aan, Facebook stelt nieuws weer beschikbaar

Ook in Denemarken hebben mediabedrijven de handen ineengeslagen om techbedrijven te laten betalen voor het vertonen van nieuwsartikelen. Vorige maand kwamen bijna dertig Deense organisaties samen om te spreken over een collectieve onderhandelingspositie. Door samen te werken hopen de bedrijven te voorkomen dat Google en Facebook met één groot mediabedrijf een deal kunnen sluiten die vervolgens voor de hele markt geldt. Het Deense initiatief en de Franse zaak zijn er gekomen nadat de Europese Unie de auteursrichtlijnen verscherpte zodat uitgevers inkomsten kunnen eisen voor het digitale gebruik van inhoud.