Recensie

Recensie Film

Fanmail beantwoorden voor de schimmige J.D. Salinger

Brievenfilm ‘Catcher in the Rye’-held Holden Caulfield komt tot leven in de brieven van lezers. Maar niet alle schaduwen van J.D. Salingers leven en werk krijgen even veel aandacht.

Sigourney Weaver als J.D. Salingers literaire agent Margaret in ‘My Salinger Year’.
Sigourney Weaver als J.D. Salingers literaire agent Margaret in ‘My Salinger Year’.

De geest van kluizenaar-schrijver J.D. Salinger waart op vele manieren rond in de loom-melancholische film naar de herinneringen van schrijfster Joanna Rakoff, die midden jaren negentig bij een New Yorkse literaire agent de fanmail beantwoordde voor de auteur van coming-of-age-klassieker The Catcher in the Rye (1951). ‘Jerry’ noemt de eigenaresse (Sigourney Weaver) hem. ‘Oh, die Jerry’, realiseert Joanna zich als ze zijn portret tussen dat van Dylan Thomas en Agatha Christie ziet hangen. My Salinger Year is Joanna’s coming of age-verhaal, dat van een naïeve dromerige student die naar New York vertrekt om schrijfster te worden en toetreedt tot het legioen van vaak wat geprivilegieerde jonge vrouwen die onderbetaalde baantjes hebben in de hoop in de letteren of de kunsten door te breken.

Rakoff en regisseur Philippe Falardeau hebben van haar een vrouwelijke Holden Caulfield willen maken, al kent ze aanvankelijk het werk van Salinger niet. Ze ontdekt het door de dagelijkse stroom brieven van scholieren tot oorlogsveteranen die zich allemaal met de sensitieve, rebelse hoofdpersoon identificeren. Of is het allemaal projectie van hun eigen levensverhalen, net als in het geval van Rakoff zelf? En dan zijn er nog de mysterieuze telefoontjes van de schrijver waardoor ze langzaam in zijn ban komt. Salinger zelf blijft een enigmatische schim, een stem, een achterhoofd, een hand.

Lees ook Michel Krielaars’ column over de jonge Salinger

De film die Falardeau (Monsieur Lazhar, The Good Lie) naar die memoires maakte is nostalgisch – de jaren negentig lijken op de jaren vijftig, de enige gebeurtenis van enig socio-historisch belang is de komst van een computer op kantoor, en de vage verwijzing naar het feit dat de moordenaar van John Lennon een exemplaar van The Catcher in the Rye op zak had.

My Salinger Year is een brievenfilm, een liefdevolle ode aan het genre, waarvan de goedmoedige romantiek troostrijk en aanstekelijk is. Maar hij laat (onbewust?) een andere schaduw van Salinger onzichtbaar: het seksuele roofdier zoals beschreven door een andere jonge vrouw, die dichter bij hem kwam dan Rakoff. Joyce Maynard publiceerde eind jaren negentig het boek At Home in the World, over de relatie die zij als tiener in de jaren zeventig met Salinger had. Rakoff was toen al weg bij Harold Ober Associates. Maar toen zij in 2014 haar memoir publiceerde en later met Falardeau tot film bewerkte was dat niet onbekend meer.