Recensie

Recensie Film

Cannes zet op dag één acteurs Jane Birkin en Val Kilmer in het zonnetje

Filmfestival Cannes De documentaires ‘Jane par Charlotte’ en ‘Val’ portretteren acteurs Jane Birkin en Val Kilmer zoals ze nu zijn. De één verstopt spiegels uit ijdelheid, de ander leeft van roemloze signeersessies.

Scène uit de documentaire ‘Jane par Charlotte’ van Charlotte Gainsbourg.
Scène uit de documentaire ‘Jane par Charlotte’ van Charlotte Gainsbourg. Beeld Nolita Cinema/Deadly Valentine

Revolutie? Woensdagavond klinkt verspreid boegeroep als directeur Thierry Frémaux het podium van zaal Debussy betreedt. Even eerder, bij de persvertoning van François Ozons sterke euthanasiedrama Tout c’est bien passé, sprong een journalist op het podium voor een verhitte tirade tegen het 74ste filmfestival van Cannes. „Straks marcheren wij met z’n allen naar het persbureau om te eisen dat het weer zoals vroeger wordt.”

Die mars komt er niet, en als vroeger wordt het evenmin. Elke 48 uur een spuugtest. Met broeikapjes op naar de film. Het Palais de Festival binnen via drie ringen: QR-test, pasjescheck en metaaldetector. Lange rijen in de hitte, een ticketsysteem dat om de haverklap crasht; anders dan het filmfestival van Venetië, heeft Cannes zijn digitale zaken matig op orde.

Lees ook: Kan Cannes het hart van de filmwereld heroveren?

Onder leiding van filmhistoricus Frémaux wil Cannes zelf ook best terug naar vroeger. Het filmfestival heeft weinig met de 21ste eeuw, met Netflix, virtual reality, #MeToo, algoritmes, sociale media en virussen. Hier vereert men film, liefst analoog, en rode lopers met de oudewereld-glamour van Chanel en Chopard.

Weg met spiegels

Dat blijkt ook uit twee zeer 20ste-eeuwse fenomenen die Cannes op dag één in het zonnetje zet: model Jane Birkin en ex-filmster Val Kilmer. In Jane par Charlotte richt Birkins dochter bij chansonnier Serge Gainsbourg de camera op mama. De titel herinnert aan de documentaire Jane B. par Agnès V. uit 1988, die ‘fenomeen’ Birkin liet poseren als Jeanne d’Arc en Calamity Jane. Wat de vraag versterkte wat dit androgyne model nu precies kon behalve bestudeerd naturel poseren en Je t’aime … moi non plus hijgen.

Birkin is een ‘femme totale’, aldus Cannes’ directeur Frémaux. Maar multitalent Charlotte Gainsbourg, die mama in veel opzichten heeft overvleugeld, doet in haar filmdebuut niet aan mythevorming. Het visueel avontuurlijke Jane par Charlotte blijkt een onverwacht intieme moeder-dochter therapie op fluistertoon, met uitstapjes naar Tokyo, New York en papa Serge Gainsbourgs oude huis aan de Rue de Verneuil, nu een schemerige uitdragerij vol memorabilia. Net als Jane Birkins prachtige Britse landhuis; de 74-jarige blijkt een bedachtzame hoarder die niets kan weggooien behalve spiegels . „Je herkent jezelf er niet meer in, dus haal ik ze weg.”

Moonen met Sean Penn

De ijdelheid voorbij is de Amazon-documentaire Val. De 61-jarige superster Val Kilmer, die recent door keelkanker zijn stem verloor, gaf het duo Ting Poo en Leo Scott toegang tot de duizenden uren video die hij in veertig jaar schoot – te beginnen met de filmpjes van broertje Wesley, die op 15-jarige leeftijd verdronk in vaders bubbelbad. Val Kilmer is een s-ter uit de jaren 80 en 90, bekend van Top Gun, Batman, The Doors, The Saint. Maar Kilmer is ook een alumnus van de New Yorkse eliteopleiding Juilliard, en iemand die op zijn eigen Hollywoodroem neerkeek.

Scène uit de documentaire Val van het duo Ting Poo en Leo Scott.

De indruk dat Val Kilmer een verwaande narcist was, neemt Val niet geheel weg. Maar we zien een piepjonge Tom Cruise bokkensprongen maken, Sean Penn en Kevin Bacon die hem met blote bips ‘moonen’ en een dikke Marlon Brando in de hangmat op de set van filmramp The Island of Dr. Moreau (1996), waarin Kilmer op zijn ergst was. Maar dat toont Val dan ook, plus auditietapes van rollen die Kilmer zo te zien terecht misliep: Goodfellas, Full Metal Jacket. Zoals dit egodocument ook zijn vernederende heden niet wegmoffelt: Kilmer die op fandagen handtekeningen uitdeelt voor 55 dollar per stuk. Treurig, erkent hij, zijn jonge zelf zo te gelde maken. Maar het brengt hem tegelijkertijd in het reine met zijn verleden.

Jane par Charlotte en Val zijn monumenten voor de deemoedigheid en zelfrelativering die komt met de jaren. Of Cannes met zijn 74 jaar al zover is, is een andere vraag.

Lees ook: 12 opmerkelijke films in Cannes